Kloosters
Op deze pagina vind u de belangrijkste Katholieke en Ferna Sed kloosters en kloosterorden in Friland en Hiveria op alfabetische volgorde. Het gaat hier alleen om de nog bestaande.
Friland
Geschiedenis
De stichting van Hiveria bracht ook het Christendom naar de Frilandse archipel. De eerste kloosters werden gesticht in de 12e eeuw. Eerst alleen in Hiveria, later ook in Friland, waar vooral in Walamark een grote Christelijke minderheid was ontstaan.
Ferna Sed, het inheemse geloof van de Frilanders, kende oorspronkelijk geen monastieke traditie en ontwikkelde deze pas in de 14e eeuw. Ferna Sed priesters in Walamark, verdreven door het oprukkende Christendom, vluchtten naar afgelegen, goed verdedigbare plaatsen in heuvels, bergen en bossen, waar zij gesloten gemeenschappen opzetten naar het voorbeeld van Christelijke kloosters. Deze Ferna Sed kloosters hielden niet alleen het geloof en de tradities van het gebied in stand, maar verspreidden deze opnieuw en ontwikkelden zich tot zelfvoorzienende religieuze centra, die onderwijs, producten en diensten aanboden.
Ook de opzet van Ferna Sed kloosters is geïnspireerd op Christelijke kloosters; zo bestaan ze meestal uit een binnenplaats, het heiligdom, een zaal voor onderwijs, gebed en discussie, gezamenlijke en/of individuele slaapruimten, gastenverblijf, ziekenvertrek, begraafplaats, schrijfzaal, bibliotheek, eetzaal, kelder/opslag, bakkerij, brouwerij, kloostertuinen (moestuin, kruidentuin, boomgaard), akkers en weilanden, water- en windmolens, houtzagerijen, enzovoort.
Ferna Sed kloosterorden
|
Ferna Sed kloosterbroeders
|
Hoewel iedere orde haar eigen geloften hanteert, bestaat de basis uit het zweren van soberheid, celibaat en trouw aan de beginselen van de orde. De orde gebruikt een zo klein mogelijk deel van haar inkomen om zichzelf in stand te houden en wendt de rest aan voor de doelen die zij zichzelf heeft gesteld. Iedere kloostergemeenschap streeft ernaar zelfvoorzienend te zijn, al zijn giften altijd welkom.
Ferna Sed maakt geen onderscheid tussen kloosters, congregaties of commanderijen. Ook gebruikt het zelf geen termen als "klooster", "monnik" of "non", wat op deze pagina echter wel wordt gedaan ter vereenvoudiging en vanwege de functionele overeenkomst. Monniken (wimainars) en nonnen (wimainarins) worden aangesproken als broeder (broþar) of zuster (swestar). Zij vormen een leefgemeenschap; het klooster (wimain of "gewijde gemeenschap"), dat wordt geleid door een wimaintugar(in) ("kloosterbestuurder"). Gelovigen die geen religieus ambt bekleden worden þe (dienaar) genoemd. Naast monniken en nonnen vormen zij een belangrijk deel van de kloostergemeenschap.
De belangrijkste Ferna Sed kloosterorden zijn als volgt:
Airundjars ("Boodschappers")
Airundjar kloosters dienen als kenniscentrum en hebben grote bibliotheken over geloofsgerelateerde onderwerpen. De monniken schrijven ook zelf boeken en stellen informatie beschikbaar op het internet. Daarnaast biedt de orde een laagdrempelige retraite aan: iedereen, ongeacht geloof, is welkom er maximaal een jaar vrijblijvend te gast te zijn om tot rust te komen. Diegene neemt deel aan het dagelijks leven op het klooster en kan, indien gewenst, ook meer over het geloof leren. Maar ook niet- of andersgelovigen zijn na hun bezoek een bijzondere ervaring rijker. Als neveninkomst brouwen de Airundjars het zogenaamde Airundjar aluþ ("Boodschapperbier").
Isbloþars ("IJsbloeders")
Deze orde is vernoemd naar haar oprichter, hogepriester Isbloþ Kunredssun ("IJsbloed Koenraadszoon"). Het biedt vooral opleidingen tot gudar ("priester"), maar ook tot bijzondere functies als weitag ("ziener"), wikkar ("tovenaar") en ubildreibar ("euvelverdrijver" of geestenbezweerder). Isbloþar kloosters worden daarom ook wel gekscherend "Zweinstein" genoemd. Om haar activiteiten te bekostigen houdt de orde zich, onder andere, bezig met het fokken van vee, paarden, honden, katten en het in stand houden van beschermde diersoorten.
Traudridars ("Armzalige Ridders")
De Traudridars zijn een ridderorde die hulp biedt aan zieken en mensen in psychische nood. Veel van haar kloosters hebben klinieken die zijn gespecialiseerd in medische, psychiatrische of verslavingsproblematiek. Daarnaast hebben veel kloosters een fehtskol ("vechtschool"); een overblijfsel van de krijgshaftige geschiedenis van de ridders. Hier worden vechtsporten onderwezen als worstelen, judo, boksen, kickboksen, schermen, zwaardvechten, HEMA en schietsport.
|
Ferna Sed kloosterzusters
|
Þrafstars ("Troosters")
Deze orde biedt geestelijke en praktische steun bij ziekte, overlijden en uitvaart aan zowel patiënten als nabestaanden. Veel Þrafstar kloosters beschikken over een hospice. Om haar activiteiten te bekostigen biedt de orde ook diensten aan als boekhouding en administratie.
Þruskars ("Opvoeders")
Þruskar kloosters richten zich op het beschermen en opvoeden van de jeugd. Ook dienen ze vaak als kraamkliniek, adoptiebureau, weeshuis en/of kinderopvang. Daarnaast bieden zij opleidingen en cursussen over uiteenlopende onderwerpen, zoals EHBO, survival, etiquette, huishouden en opvoeden.
Ferna Sed kloosters
Hieronder een selectie van de grootste Ferna Sed kloosters in Friland:
Audhurnwimain
Audhumblaklooster
|
Þruskar vrouwenklooster te Bergan (Langmark).
|
Brun fan Weisdomwimain
Bron van Wijsheidklooster
|
Isbloþar mannenklooster te Landwik (Oostelijke Sterneilanden, Zuidelijk Domein).
|
Daudanbergwimain
Dodenbergklooster
|
Þrafstar vrouwenklooster te Twaibak (Medga).
|
Ermansulwimain
Irminsulklooster
|
Þrafstar mannenklooster te Brunhal (Nurþland).
|
Gulþan Wimain
Gouden Klooster
|
Isbloþar mannenklooster te Sunþfan (Sunþga), nabij de Gulþan Wi (Gouden Tempel).
|
Lauganiþ Swerdwimain
Vlammend Zwaardklooster
|
Traudridar mannenklooster te Arinhaim (Sunþga).
|
Leuht þer Þeustarwimain
Licht door Duisterklooster
|
Isbloþar vrouwenklooster te Sowilhaim (Frilands-Tagaloa).
|
Menwimain
Maanklooster
|
Þrafstar vrouwenklooster te Urþansul (Walamark).
|
Sikura Habanwimain
Veilige Havenklooster
|
Þruskar vrouwenklooster te Isungan (Sunþga).
|
Skalhurnwimain
Schelphoornklooster
|
Airundjar mannenklooster te Hwarbgard (Frilands-Tagaloa).
|
Skeldmagaþanwimain
Schildmaagdenklooster
|
Traudridar vrouwenklooster te Stolburg (Nurþland).
|
Snaiblomwimain
Sneeuwbloemklooster
|
Airundjar vrouwenklooster te Logarwik (Wulfmark).
|
Sparwalþwimain
Sperwoudklooster
|
Þruskar vrouwenklooster te Wulfmor (Nurþland).
|
Sturaldsgrabwimain
Sturaldsgrafklooster
|
Airundjar vrouwenklooster te Agatfelþ (Berglaft).
|
Sugilwimain
Zonneklooster
|
Þruskar mannenklooster te Frosur (Walamark).
|
Sumerwimain
Zomerklooster
|
Þrafstar vrouwenklooster te Fuldand (Skak).
|
Sunblomwimain
Zonnebloemklooster
|
Airundjar vrouwenklooster te Storgard (Oostelijke Sterneilanden, Zuidelijk Domein).
|
Þemarwimain
Schemeringklooster
|
Þrafstar mannenklooster te Segdal (Berglaft).
|
Þeudburgarwalþwimain
Teutoburgerwoudklooster
|
Traudridar mannenklooster te Saltwik (Berglaft).
|
Þunarshamarwimain
Donarshamerklooster
|
Airundjar mannenklooster te Gronawalþ (Medga).
|
Wentarwimain
Winterklooster
|
Airundjar mannenklooster te Skulmar (Skak).
|
Weraldtrewimain
Wereldboomklooster
|
Isbloþar vrouwenklooster te Stordam (Sunþga).
|
Wodanstainwimain
Wodansteenklooster
|
Traudridar mannenklooster te Skaunsund (Langmark).
|
Wostwimain
Wildernisklooster
|
Isbloþar mannenklooster te Wun (Medga).
|
Ferna Sed kloosters (buitenland)
Hieronder een selectie van de grootste Ferna Sed kloosters in het buitenland, gegroepeerd per land:
Farget-mik-niwimain
Vergeet-mij-nietklooster
|
Þrafstar vrouwenklooster te Solaria (Solaria, Hiveria). Door het Hiveriaanse verbod op de Frilandse taal heet het klooster officieel Monastère de ne-m'oubliez-pas.
|
Storlauwimain
Storlauklooster
|
Airundjar mannenklooster te Grand Forêt (Solaria, Hiveria). Door het Hiveriaanse verbod op de Frilandse taal heet het klooster officieel Monastère de Grand Forêt.
|
Berhta Tawardwimain
Heldere Toekomstklooster
|
Þruskar vrouwenklooster te Þa Bowarai (Frilands Kumanga, Kumanga).
|
Elpandwimain
Olifantklooster
|
Airundjar mannenklooster te Berginstad (Frilands Kumanga, Kumanga).
|
Þehsalwimain
Disselklooster
|
Isbloþar mannenklooster te Tigarwulfhaiþ (Frilands Kumanga, Kumanga).
|
Blakmarwimain
Blakmarklooster
|
Isbloþar mannenklooster te Tsjernozersk (Zimagrad, Rusland).
|
Wentarburgwimain
Wentarburgklooster
|
Airundjar vrouwenklooster te Zimagrad (Zimagrad, Rusland).
|
Hulanwikwimain
Hulanwikklooster
|
Isbloþar mannenklooster te Daskara al-Kahf (Khadra, Zawiyah). De Agmar naam van het klooster is Wayuman Daskar Kaf.
|
Ferna Sed klooster
Katholieke kloosterorden
Vrijwel alle belangrijke Katholieke kloosterorden, ridderorden en congregaties in Friland behoren tot de tradities der Augustijnen (Augustinars), Benedictijnen (Benediktars), Cisterciënzers (Sitauwars), Dominicanen (Dominikars), Franciscanen (Fransars), Karmelieten (Karmelars) of Kartuizers (Kartusars).
Monniken (munikan) en nonnen (munikinan) worden aangesproken als broeder (broþar) of zuster (swestar). Zij hebben geloftes van gehoorzaamheid, kuisheid en armoede afgelegd, zijn gebonden aan hun kloosterregels en vormen een leefgemeenschap; het klooster (munistar of sundarhuf), dat wordt geleid door een prior/priores (airista/airistin). Indien het klooster onderdeel is van een groter complex, wordt het een abdij (abodai) genoemd, geleid door een abt/abdis (abod/abodin). Als onderdeel van een ridderorde heet het een commanderij (komturai), geleid door een commandeur (komtur). Een congregatie wordt dagung genoemd. Gelovigen die geen kerkelijk ambt bekleden worden laikman/laikfro (leekman/leekvrouw) genoemd. Naast monniken en nonnen vormen zij een belangrijk deel van de kloostergemeenschap.
Katholieke kloosters
Hieronder een selectie van de grootste Katholieke kloosters in Friland:
Baiþilsundarhuf
Bethelklooster
|
Augustijner mannenklooster te Friburg (Walamark).
|
Beþangardabodai
Abdij van Bethanië
|
Kartuizer vrouwenabdij te Twaibak (Medga).
|
Beþlahaimdagung
Congregatie van Bethlehem
|
Dominicaner vrouwencongregatie te Welmar (Langmark).
|
Wi-Brigiþssundarhuf
Sint-Brigidsklooster
|
Karmelieter mannenklooster te Irglanad (Walamark).
|
Wi-Frans fan Asisdagung
Congregatie van Sint Franciscus van Assisi
|
Franciscaner vrouwencongregatie te Tillau (Walamark).
|
Galeilaiadagung
Congregatie van Galilea
|
Dominicaner mannencongregatie te Dunwik (Sunþga).
|
Gaulgauþadagung
Congregatie van Golgotha
|
Karmelieter vrouwencongregatie te Herutlau (Walamark).
|
Jairikdagung
Congregatie van Jericho
|
Augustijner vrouwencongregatie te Isarnhaim (Nurþland).
|
Jairusalhaimsundarhuf
Jeruzalemklooster
|
Dominicaner mannenklooster te Glantfurd (Berglaft).
|
Wi-Johansabodai
Abdij van Sint Johannes
|
Benedictijner vrouwenabdij te Glitstad (Skak).
|
Wi-Jorgskomturai
Commanderij van Sint Joris
|
Franciscaner mannenklooster te Spirdung (Walamark). Oorspronkelijk een mannencommanderij van de Jorgsridars, die in 1580 werden vernietigd. De naam "commanderij" is sindsdien incorrect, maar zo ingeburgerd dat deze in de volksmond behouden bleef.
|
Nazaraiþsdagung
Congregatie van Nazareth
|
Franciscaner vrouwencongregatie te Isungan (Sunþga). De Zusters Franciscanessen houden zich vooral bezig met de verpleging van zieken.
|
Oleibasbergabodai
Abdij van de Olijfberg
|
Cisterciënzer mannenabdij te Westarwariþ (Skak).
|
Wi-Paulsabodai
Abdij van Sint Paulus
|
Benedictijner mannenabdij te Arnstad (Sunþga).
|
Penuwelabodai
Abdij van Pniël
|
Kartuizer mannenabdij te Waiþburg (Walamark).
|
Wi-Petarsabodai
Abdij van Sint Petrus
|
Benedictijner mannenabdij te Bergan (Langmark).
|
Ristsundarhuf
Verrijzenisklooster
|
Karmelieter vrouwenklooster te Gennung (Berglaft).
|
Saraiptadagung
Congregatie van Sarepta
|
Augustijner vrouwencongregatie te Erlanhuf (Nurþland).
|
Sijonbergabodai
Abdij van de Zionberg
|
Cisterciënzer mannenabdij te Mihstskog (Medga). Hier wordt Mihstskog trappistenbier gebrouwen.
|
Sinawibergabodai
Abdij van de Sinaïberg
|
Cisterciënzer vrouwenabdij te Jerna (Langmark).
|
Waldmerskirikabodai
Waldemarskerkabdij
|
Kartuizer mannenabdij te Herutlau (Walamark).
|
Hiveria
Katholieke kloosterorden
Net als in Friland, behoren vrijwel alle belangrijke Katholieke kloosterorden, ridderorden en congregaties in Hiveria tot de tradities der Augustijnen (Augustins), Benedictijnen (Bénédictins), Cisterciënzers (Cisterciens), Dominicanen (Dominicains), Franciscanen (Franciscains), Karmelieten (Carmes/Carmélites) of Kartuizers (Chartreux).
Monniken (moines) en nonnen (nonnes) worden aangesproken als broeder (frère) of zuster (sœur). Zij hebben geloftes van gehoorzaamheid, kuisheid en armoede afgelegd, zijn gebonden aan hun kloosterregels en vormen een leefgemeenschap; het klooster (monastère), dat wordt geleid door een prior/priores (prieur/prieure). Indien het klooster onderdeel is van een groter complex, wordt het een abdij (abbaye) genoemd, geleid door een abt/abdis (abbé/abbesse). Als onderdeel van een ridderorde heet het een commanderij (commanderie), geleid door een commandeur (commandeur). Een congregatie wordt congrégation genoemd. Gelovigen die geen kerkelijk ambt bekleden worden laïc (leek) genoemd. Naast monniken en nonnen vormen zij een belangrijk deel van de kloostergemeenschap.
Katholieke kloosters
Hieronder een selectie van de grootste Katholieke kloosters in Hiveria:
Congrégation de Anselme de Cantorbéry
Congregatie van Anselmus van Canterbury
|
Benedictijner mannencongregatie te Le Moulin (Heunia).
|
Monastère de l'Apôtre Saint Pierre
Klooster van Sint Petrus de Apostel
|
Dominicaner mannenklooster te Hameau (Danab).
|
Monastère de Bethléem
Bethlehemklooster
|
Augustijner vrouwenklooster te Loger Blanc (Solaria).
|
Abbaye de Châteaubrille
Abdij van Châteaubrille
|
Kartuizer mannenabdij te Châteaubrille (Heunia).
|
Congrégation de Claire de Montfaucon
Congregatie van Clara van Montefalco
|
Augustijner vrouwencongregatie te Paître (Heunia).
|
Monastère de Saint Dominique
Klooster van Sint-Dominicus
|
Dominicaner mannenklooster te Casouar (Esrayette).
|
Monastère de Saint Étienne
Sint Stefanusklooster
|
Augustijner mannenklooster te Brillant (Danab).
|
Monastère de Saint François d'Assise
Klooster van Sint Franciscus van Assisi
|
Franciscaner mannenklooster te St. Gérard (Heunia). Van het middeleeuwse klooster is tegenwoordig nog slechts het kerkgebouw over. De monniken wonen verspreid over meerdere appartementen in de wijk Valmoulin.
|
Abbaye de Grionne
Abdij van Grionne
|
Cisterciënzer vrouwenabdij te Grionne (Heunia).
|
Abbaye Saint-Jean-Baptiste
Abdij van Sint Johannes de Doper
|
Benedictijner mannenabdij te Hautville (Solaria).
|
Congrégation de Jérusalem
Congregatie van Jeruzalem
|
Franciscaner vrouwencongregatie te Lapider Peu (Heunia).
|
Congrégation du Jourdain
Congregatie van de Jordaan
|
Dominicaner vrouwencongregatie te Pierrecité (Solaria).
|
Commanderie de la Sainte Lance
Commanderij van de Heilige Lans
|
Chevaliers de Boniface mannencommanderij te La Rade (Heunia).
|
Abbaye de Lasieux
Abdij van Lasieux
|
Cisterciënzer vrouwenabdij te Lasieux (Danab).
|
Commanderie du Lion d'Afrique
Commanderij van de Afrikaanse Leeuw
|
Chevaliers de Boniface mannencommanderij te Port Gaudin (Esrayette).
|
Abbaye de Louisville
Abdij van Louisville
|
Kartuizer vrouwenabdij te Louisville (Heunia).
|
Monastère de Saint Martin de Tours
Klooster van Sint Martinus van Tours
|
Karmelieter mannenklooster te Valtrois (Danab).
|
Congrégation du Mont Scopus
Congregatie van de Scopusberg
|
Franciscaner mannencongregatie te Abri-sur-Côte (Heunia).
|
Monastère de Pater Noster
Paternosterklooster
|
Karmelieter vrouwenklooster te Parfleur (Danab).
|
Abbaye de Petit Colline
Abdij van Petit Colline
|
Cisterciënzer vrouwenabdij te Petit Colline (Solaria).
|
Congrégation de Robert de Turlande
Congregatie van Robert de Turlande
|
Benedictijner vrouwencongregatie te Barrage (Heunia).
|
Abbaye de Solaria
Abdij van Solaria
|
Benedictijner mannenabdij te Solaria (Solaria).
|
Congrégation de Thomas de Villeneuve
Congregatie van Thomas van Villanova
|
Augustijner mannencongregatie te Brécy (Heunia).
|
Abbaye de Valaise
Abdij van Valaise
|
Kartuizer mannenabdij te Valaise (Danab). Hier wordt Valaise abdijbier gebrouwen.
|
Monastère de Vetillan
Klooster van Vetillan
|
Karmelieter vrouwenklooster te Port Gaudin (Esrayette).
|
|
