Neravnomerni sjaj noćnog neba otkriva pa�ljivom posmatraču obilje različitih objekata. Najdominantniji je Mesec, koji u otprilike 28 dana prođe svoje faze - od mladog do punog Meseca - a onda se ciklus ponavlja. Noćno nebo je pro�arano hiljadama zvezda različitog sjaja i boje, od kojih su mnoge grupisane u lako prepoznatljiva sazvezđa. Danas znamo da su to ogromne kugle plamtećeg gasa, slične na�em Suncu, ali tako enormno daleke da se mogu videti jedino kao slaba�ne svetlosti. Preko ove zvezdane povr�ine često blesnu i meteori, o�tro presekav�i nebo, a zatim se blago gase. A ponekad u vedrim noćima mo�e se videti sablasni lik komete. . .

Dok zvezde kao da nastoje da zadr�e fiksne pozicije na nebu, jedna druga vrsta objekata - koje nepa�ljivo oko lako izjednačuje sa zvezdama - lagano se pomera iz dana u dan, iz meseca u mesec, u odnosu na svetlucavu pozadinu. To su planete, odnosno zvezde lutalice, kako su ih nazvali u antičko doba ( planetes - na grčkom znači lutalica ) . Za postojanje pet planeta znali su jo� Egipćani i Vavilonci i to pre pet hiljada godina. Nemajući na raspolaganju nikakvu opremu sem golih očiju, oni nisu mogli znati da su to čvrsta tela slična Zemlji, koja nemaju sopstvenu svetlost, nego reflektuju Suncevu. Smatrali su ih lutajućim zvezdama i nazvali ih imenima bogova: Merkur ( krilati glasnik bogova ) , Venera ( boginja ljubavi ) , Mars ( bog rata ) , Jupiter ( vrhovni bog neba ) , Saturn ( bog vremena i plodnosti ) . Ovu tradiciju odrzali su i savremeni astronomi dajući i kasnije otkrivenim planetama imena bo�anstava: Uran ( bog neba ) , Neptun ( bog mora ) , Pluton ( bog podzemlja ) .

Astronomi proučavaju zvezde vi�e od 2000 godina. Grčka shvatanja o svemiru rezimirao je Ptolomej u drugom veku pre nove ere ( u daljem tekstu pne. ). On je Zemlju smestio u centar Univerzuma, smatrajući da druga nebeska tela rotiraju oko nje, a jo� dalje le�ala je sfera fiksnih zvezda. Posle njega vi�e od 1000 godina nije se pojavila nijedna nova ideja o strukturi svemira.

Godine 1543. Nikola Kopernik je objavio novu teoriju, objasniv�i mnoge nepravilnosti kojih je jo� i Ptolomej bio svestan. Poljski astronom je Sunce postavio u sredi�te svemira, tvrdeći da planete , uključujući i Zemlju, kru�e oko njega. Uprkos otporu crkve, koja je Zemlju smatrala najva�nijim i sredi�nim nebeskim telom, ova " jeretička " misao brzo je sticala pristalice.

Neslaganje Kopernikove teorije sa stvarnim kretanjem planeta objasnio je nemački astronom Johanes Kepler 1609. godine: one se ne kreću kru�nim nego eliptičnim putanjama! Iste godine italijanski astronom Galileo Galilej izumeo je mali teleskop i ugledao jedno novo nebo: Sunčeve pege, Mesečeve planine, četiri Jupiterova meseca. . . Godine 1683. engleski naučnik Isak Njutn dokazao je da se Sunce i planete odr�avaju gravitacionim silama. Zahvaljujuci sve boljim i većim teleskopima, preciznim proračunima i predanom trudu astronoma, čovek je dobio pravu sliku Sunčevog sistema: oko na�e matične zvezde kru�i devet planeta sa svojim mesecima, hiljade asteroida, komete, meteori, čestice pra�ine, razređen gas. . .

 

Zemlja blizu smaka sveta	tajna postanka	crveni mars
lutajuće zvezde	najmanja planeta	sondiranje planeta
kralj planeta	varljive granice	zvezde repatice
biser sunčevog sistema	veliko putovanje	ono �to lebdi
daleko od sunca	pojas asteroida	fenomen �ivota
zemljin mesec	svet sumraka	drugi sistemi

VRH