..:: Anasayfaya Dönüş ::..

Bireysel farklılıkları toplum olarak ne ölçüde kabul edebiliyoruz? Okul, iş hatta hayatımızın her alanında karşılaştığımız farklı olduğunu düşündüğümüz kişilere “sen özelsin, değerlisin” diyebiliyor muyuz? Gerçi normal olduğunu düşündüğümüz bireylere özel olduklarını ne ölçüde söylebildiğimiz şüpheli. Farklı insanlara bakış açısı toplumlara ve kültürlere göre değişiyor. Farklı olan kimi zaman dışlanıyor, kimi zaman örseleniyor, kimi zaman da fark edilmiyor bile. Kendi içinde “farklı” yı anlayan toplum ona sağladıkları imkanlarla onları normal bireylerden çok daha yararlı bireyler haline getiriyor, aksi durumlarda bu farklılar toplumun kanayan yarası haline gelebiliyor.

Peki kimdir bu “farklı”lar? Herhangi bir zihinsel, yada bedensel özrü olanlar, bazı fizyolojik hastalılara sahip olup bunlarla yaşamak zorunda kalanlar, bazı ruhsal hastalıklara sahip olanlar ve daha bir çoğu. Bu farklılardan bir grubu var ki, onların özel bir yeri var işte bizimde konumuz onlar. Bu gruba ait bireyler kimi zaman yanlış anlaşılabiliyorlar ve hak ettikleri değeri bulamayabiliyorlar. Bazen içe kapanık, bazen uyumsuz, bazen yaramaz, bazen tembel, bazen zor, bazen komik, bazen kavgacı, bazen tuhaf olabiliyorlar. Onlara verilen bu etiketlere şöyle bir bakıldığında, neden içe kapanık, neden tuhaf, neden yaramaz, neden tembel olduklarının aslında hiç anlaşılmadığı ve onların özüne inilemediği görülmektedir. Tuhaf çünkü bir çoğuna aykırı gelen zengin bir düş gücü var, tembel çünkü diğerlerinden hızlı öğreniyor buda onu sıkıyor ve ilgisinin kaybolmasına yol açıyor. Uyumsuz çünkü bir takım becerileri aynı yaş grubundaki diğer bireylere göre daha ileri. Onlara verilen bir diğer etikette “üstün zekalılık”. Gerçi bu ifade eski yaklaşımlara göre doğru, ama günümüzdeki yaklaşımlara göre pek de doğru olduğu söylenemez. Eskiden bireyin sütün zekalı denilmesine yapılan zeka testlerinden alınan sonuçlar yeterli oluyordu. Ancak günümüzde artık zeka testlerinin bu konuda tek başına yeterli olamadığı düşünülmektedir. Yazının bundan sonraki bölümünde biz bu farklıları özel yetenekli kişiler olarak adlandırmayı tercih ediyoruz. Onlara özellikle üstün yetenekli, ileri zekalı, üstün zekalı demek hem onlara hem de diğerlerine haksızlık olur. Amaç,  bireyleri sınıflandırmak değil, toplumun farklılarından yalnızca biri olan özel yeteneklileri biraz daha yakında tanımak, değerlerini anlamak, ve onları belli şeyler içine hapsederek kaybetmemek. Çünkü bu değerlere gereksinimimiz var ve toplum olarak onları kazanıp yada kaybetmemek bizim ellerimizde.