ஶ்ரீமத்பாகவதமஹாபுராணம் :: மூன்றாம் ஸ்கந்தம் :: அத்யாயம் 27.
பிரகிருதி-புருஷனின் விவேகத்தினால் மோக்ஷப்பிராப்தியின் வர்ணனை
த்ருதீயஸ்கந்தே4: அத2 ஸப்தவிம்ஶோஅத்4யாய:
ஶ்ரீப4க3வாநுவாச
ப்ரக்ருதிஸ்தோ2ऽபி புருஷோ நாஜ்யதே ப்ராக்ருதைர் கு3ணை:|
அவிகாராத3கர்த்ருத்வாந்நிர்கு3ணத்வாஜ்ஜலார்கவத்|| 1
ஸ ஏஷ யர்ஹி ப்ரக்ருதேர் கு3ணேஷ்வபி4விஷஜ்ஜதே|
அஹங்க்ரியாவிமூடா4த்மா கர்தாஸ்மீத்யபி4மன்யதே|| 2
தேன ஸம்ஸாரபத3வீமவஶோऽப்4யேத்ய நிர்வ்ருத:|
ப்ராஸங்கி3கை: கர்மதோ3ஷை: ஸத3ஸன்மிஶ்ரயோநிஷு|| 3
அர்தே2 ஹ்யவித்3யமாநேऽபி ஸம்ஸ்ருதிர் ந நிவர்ததே|
த்4யாயதோ விஷயாநஸ்ய ஸ்வப்நே ऽநர்தா2க3மோ யதா2|| 4
அத ஏவ ஶனைஶ்சித்தம் ப்ரஸக்தமஸதாம் பதி2|
ப4க்தியோகே3ன தீவ்ரேண விரக்த்யா ச நயேத்3 வஶம்|| 5
யமாதி3பி4ர் யோக3பதை2ரப்4யஸன் ஶ்ரத்3த4யான்வித:|
மயி பா4வேன ஸத்யேன மத்கதா2ஶ்ரவணேன ச|| 6
ஸர்வ பூ4தஸமத்வேன நிர்வைரேணாப்ரஸங்க3த:|
ப்3ரஹ்மசர்யேண மௌநேன ஸ்வத4ர்மேண ப3லீயஸா|| 7
யத்3ருச்ச2யோபலப்3தே4ன ஸந்துஷ்டோ மிதபு4ங் முனி:|
விவிக்தஶரண: ஶாந்தோ மைத்ர: கருண ஆத்மவான்|| 8
ஸாநுப3ந்தே4 ச தே3ஹேऽஸ்மின் அகுர்வந் அஸதா3க்3ரஹம்|
ஜ்ஞானேன த்3ருஷ்டதத்த்வேன ப்ரக்ருதே: புருஷஸ்ய ச|| 9
நிவ்ருத்த பு3த்4யவஸ்தா2நோ தூ3ரீபூ4தான்யத3ர்ஶன:|
உபலப்4யாத்மநா ऽऽத்மானம் சக்ஷுஷேவார்க மாத்மத்3ருக்|| 10
முக்தலிங்க3ம் ஸதா3பா4ஸமஸதி ப்ரதிபத்3யதே|
ஸதோ ப3ந்து4மஸச்சக்ஷு: ஸர்வாநுஸ்யூதமத்3வயம்|| 11
யதா2 ஜலஸ்த2 ஆபா4ஸ: ஸ்த2லஸ்தே2நாவத்3ருஶ்யதே|
ஸ்வாபா4ஸேன ததா2 ஸூர்யோ ஜலஸ்தே2ன தி3வி ஸ்தி2த:|| 12
ஏவம் த்ரிவ்ருத3ஹங்காரோ பூ4தேந்த்3ரியமநோமயை:|
ஸ்வாபா4ஸைர் லக்ஷிதோऽநேன ஸதா3பா4ஸேன ஸத்யத்3ருக்|| 13
பூ4தஸூக்ஷ்ம இந்த்3ரிய மநோ பு3த்3த்4யாதி3ஷ்விஹ நித்3ரயா|
லீநேஷ்வஸதி யஸ்தத்ர விநித்3ரோ நிரஹங்க்ரிய:|| 14
மன்யமாநஸ்ததா3 ऽऽத்மானமநஷ்டோ நஷ்டவன் ம்ருஷா|
நஷ்டேऽஹங்கரணே த்3ரஷ்டா நஷ்டவித்த இவாதுர:|| 15
ஏவம் ப்ரத்யவம்ருஶ்யாஸாவாத்மானம் ப்ரதிபத்3யதே|
ஸாஹங்காரஸ்ய த்3ரவ்யஸ்ய யோ ऽவஸ்தா2நமநுக்3ரஹ:|| 16
தே3வஹூதிருவாச
புருஷம் ப்ரக்ருதிர் ப்3ரஹ்மன் ந விமுஞ்சதி கர்ஹிசித்|
அன்யோன்யாபாஶ்ரயத்வாச்ச நித்யத்வாத3நயோ: ப்ரபோ4|| 17
யதா2 க3ந்த4ஸ்ய பூ4மேஶ்ச ந பா4வோ வ்யதிரேகத:|
அபாம் ரஸஸ்ய ச யதா2 ததா2 பு3த்3தே4: பரஸ்ய ச|| 18
அகர்து: கர்மப3ந்தோ4ऽயம் புருஷஸ்ய யதா3ஶ்ரய:|
கு3ணேஷு ஸத்ஸு ப்ரக்ருதே: கைவல்யம் தேஷ்வத: கத2ம்|| 19
க்வசித் தத்வாவமர்ஶேன நிவ்ருத்தம் ப4யமுல்ப3ணம்|
அநிவ்ருத்த நிமித்தத்வாத் புன: ப்ரத்யவதிஷ்ட2தே|| 20
ஶ்ரீப4க3வாநுவாச
அநிமித்த நிமித்தேன ஸ்வத4ர்மேணாமலாத்மநா|
தீவ்ரயா மயி ப4க்த்யா ச ஶ்ருதஸம்ப்4ருதயா சிரம்|| 21
ஜ்ஞாநேன த்3ருஷ்டதத்த்வேன வைராக்3யேண ப3லீயஸா|
தபோயுக்தேன யோகே3ன தீவ்ரேணாத்மஸமாதி4நா|| 22
ப்ரக்ருதி: புருஷஸ்யேஹ த3ஹ்யமாநா த்வஹர்நிஶம்|
திரோப4வித்ரீ ஶனகை ரக்3நேர் யோநிரிவாரணி:|| 23
பு4க்தபோ4கா3 பரித்யக்தா த்3ருஷ்டதோ3ஷா ச நித்யஶ:|
நேஶ்வரஸ்யாஶுப4ம் த4த்தே ஸ்வே மஹிம்னி ஸ்தி2தஸ்ய ச|| 24
யதா2 ஹ்யப்ரதிபு3த்3த4ஸ்ய ப்ரஸ்வாபோ ப3ஹ்வநர்த2ப்4ருத்|
ஸ ஏவ ப்ரதிபு3த்3த4ஸ்ய ந வை மோஹாய கல்பதே|| 25
ஏவம் விதி3ததத்த்வஸ்ய ப்ரக்ருதிர் மயி மானஸம்|
யுஞ்ஜதோ நாபகுருத ஆத்மாராமஸ்ய கர்ஹிசித்|| 26
யதை3வமத்4யாத்மரத: காலேன ப3ஹுஜன்மனா|
ஸர்வத்ர ஜாதவைராக்3ய ஆ ப்3ரஹ்மபு4வநான்முனி:|| 27
மத்3ப4க்த: ப்ரதிபு3த்3தா4ர்தோ2 மத்ப்ரஸாதே3ன பூ4யஸா|
நி:ஶ்ரேயஸம் ஸ்வஸம்ஸ்தா2னம் கைவல்யாக்2யம் மதா3ஶ்ரயம்|| 28
ப்ராப்நோதீஹாஞ்ஜஸா தீ4ர: ஸ்வத்3ருஶா சி2ன்னஸம்ஶய:|
யத்3 க3த்வா ந நிவர்தேத யோகீ3 லிங்கா3த்3 விநிர்க3மே|| 29
யதா3 ந யோகோ3பசிதாஸு சேதோ
மாயாஸு ஸித்3த4ஸ்ய விஷஜ்ஜதேऽங்க3|
அனன்யஹேதுஷ்வத2 மே க3தி: ஸ்யாத்3
ஆத்யந்திகீ யத்ர ந ம்ருத்யுஹாஸ:|| 30
|| இதி ஶ்ரீமத்3பா4க3வதே மஹாபுராணே பாரமஹம்ஸ்யாம் ஸம்ஹிதாயாம்
த்ருதீயஸ்கந்தே4 காபிலேயோபாக்2யாநே ஸப்தவிம்ஶோऽத்4யாய: || 27
மூன்றாம் ஸ்கந்தம் - இருபத்தி ஏழாவது அத்யாயம் முற்றும்.