 |
|
 |
 |
Tục ăn
trầu - nét đẹp văn hoá của người
Việt
Theo phong tục Việt nam, người xưa gặp
nhau th́ mời miếng trầu, cũng như ngày nay
mời điếu thuốc vậy. Miếng trầu nhân
lên niềm vui, khách đến chơi nhà được
mời trầu. Miếng trầu hay điếu
thuốc là cách xă giao để mở đầu câu
chuyện. "Miếng trầu là đầu câu
chuyện". Miếng trầu tuy rẻ tiền nhưng
chứa đựng nhiều t́nh cảm ư nghĩa, giàu
nghèo ai cũng có thể có, vùng nào cũng có.
Miếng trầu đi đôi với lời chào.
Tục "ăn trầu" có từ thời vua Hùng,
qua sự tích "trầu cau":
Ngày xưa có hai anh em nhà nọ giống nhau như
đúc, cùng đến học nhà một ông đồ.
Ông thầy gả con gái cho người anh. Từ khi có
vợ, người anh không c̣n yêu thương em như
trước nữa. Một hôm, người em đi làm
về, do trời tối chị vợ nhầm là
chồng vội ra ôm chầm lấy. Người anh
về sau, thấy thế hiểu nhầm và ghen
với em. Người em buồn phiền, bỏ nhà
đi vào rừng. Đi lang thang cả ngày mỏi chân,
đến bờ suối ngồi nghỉ mệt,
rồi biến thành ḥn đá. Người anh không
thấy em về nhà bèn đi vào rừng kiếm.
Đi măi chẳng thấy, chân đă mỏi anh ta bèn
đến bờ suối uống nước, ngồi
nghỉ bên cạnh ḥn đá mà tưởng nhớ
đến em, rồi biến thành cây cau. Cô vợ không
thấy chồng về nên vào rừng t́m. Đi
khắp nơi t́m kiếm không thấy, bèn đến
bờ suối, dựa vào cây cau mà than khóc. Nàng
biến thành cây trầu leo quanh cây cau.
Vua Hùng đi qua đó, nghe chuyện, bèn lấy lá
trầu giă với quả cau rồi đổ lên ḥn
đá, th́ lạ quá: chỗ đó có màu đỏ.
Người ta bảo rằng nỗi u uất của
ba người đă được giải thoát,
vợ chồng anh em đều đă cảm thông hoà
hợp; màu máu đỏ thể hiện sự
thẳng thắn thuỷ chung của ba anh em. Từ
đó có phong tục dùng trầu cau trong lễ cưới
hỏi, hội hè, thể hiện sự chung thuỷ
của người Việt Nam.
Trầu cau là biểu tượng cho sự tôn kính,
phổ biến dùng trong các lễ tế thần,
tế gia tiên, lễ tang, lễ cưới, lễ
thọ, ngày lễ, tết, ngày hội có đĩa
trầu để chia vui. Têm trầu là một
nghệ thuật. Qua cử chỉ têm trầu, nhai
trầu, người ta có thể phán đoán phong cách,
tính nết và nếp sống của con người.
Miếng trầu không đắt đỏ ǵ "Ba
đồng một mớ trầu cay"... nhưng
"miếng trầu nên dâu nhà người". Ngày
xưa, khi đi xem mặt các cô dâu tương lai, nhà
trai đợi cô gái ra têm trầu, rót nước.
Vừa để xem mặt, vừa để quan sát
cử chỉ rót nước têm trầu mà phán đoán
tính nết cô gái. Nếu cô gái giơ cao ấm nước,
ấm nước chảy tồ tồ là người
không lễ phép. Miếng trầu têm vụng về là
người không khéo tay, không biết may vá. Lá
trầu nhỏ, miếng cau lớn là người không
biết tính toán làm ăn. Quệt nhiều vôi vào
miếng trầu là người thiển cận, không
biết lo xa. Nhất là lễ cưới có trầu têm
cánh phượng có cau tróc vỏ trổ hoa. Bày
trầu trên đĩa, hạt cau phải sóng hàng,
chầu vào giữa, đĩa trầu bày 5 miếng
hoặc 10 miếng, khi đưa mời khách phải bưng
hai tay...
Miếng trầu c̣n là sự thể hiện ḷng thành
kính của thế hệ sau với các thế hệ
trước cho nên trên mâm cỗ thờ cúng gia tiên
của người Việt bao giờ cũng có
trầu cau. Tế gia tiên th́ trầu têm, c̣n tế thiên
thần th́ phải 3 lá trầu phết một tí vôi
trên ngọn lá và 3 quả cau để nguyên.
Miếng trầu mang nhiều ư nghĩa về giao
tiếp, văn hoá, đạo đức, tâm lư và c̣n
có tác dụng chữa nhiều bệnh. Người xưa
đă biết phối hợp trầu, cau, vôi tạo
thành bài thuốc chữa bệnh. Miếng trầu có
tính kích thích sự tiêu hoá do vậy những người
dùng trầu cau, ăn uống dễ tiêu không bị
đầy bụng. Người ăn trầu không
bị nhiễm trùng đường ruột, bảo
vệ hàm răng bởi:
Lá trầu cay nồng, mùi thơm gắt, tính ấm, lá
trầu có tính sát trùng. Chất chát làm cho nướu
răng co lại, ôm sát chân răng khiến hàm răng
cứng không lung lay. Nhai trầu là động tác
luyện hàm răng.
Lá trầu có tác dụng trừ phong thấp, tiêu viêm
và sát trùng dùng trị đau bụng, đầy hơi,
sôi bụng. Người ta c̣n dùng lá trầu để
đánh gió trị cảm mạo. Hoặc dùng lá ṿ
đắp quanh mụn nhọt, nấu nước
tắm trị rôm sảy.
Quả cau và hạt đều có vị chát hơi
cay, tính ấm. Hạt cau trị giun sán
Vôi trong miếng trầu làm triệt tiêu tính làm
chậm nhịp tim đập, đo đó ăn
trầu không sợ bị xáo trộn về tim.
Miếng trầu, làm cho người ta gần gũi,
cởi mở với nhau hơn. Miếng trầu
với người lạ để làm quen, kết
bạn, với người quen miếng trầu là tri
ân tri kỷ
Miếng trầu là đầu câu chuyện giao duyên
giữa đôi trai gái:
Trầu vàng nhá lẫn cau xanh
Duyên em sánh với t́nh anh tuyệt vời.
Ngày nay, để răng trắng, nhiều người
không biết ăn trầu nữa, nhất là ở thành
phố nhưng theo tục lệ nhà ai có con gái gả
chồng, sau khi ăn hỏi xong cũng đem cau
trầu biếu hàng xóm và bà con nội ngoại. V́
miếng trầu là tục lệ, là t́nh cảm nên
dầu ăn được hay không cũng chẳng ai
chối từ.
Ăn trầu thể hiện nếp sinh hoạt mang
đậm tính dân tộc độc đáo của
Việt Nam. Miếng trầu cũng làm người ta
ấm lên trong những ngày đông lạnh giá, làm nguôi
vơi bớt nỗi buồn, khi nhà có tang có buồn
được chia sẻ cảm thông bởi họ hàng,
bạn bè, làng xóm.
|
|
 |
|
 |
|
|
>>>Free Online Virus Scan
>>>World Time
|