Gam

KADRİ çekingendi. En çok, misafirlikteyken ve ev sahibinin eşi küçük oymalı bir tepsiyle çay sunduğu sırada tepsiye doğru çayını almak üzere uzanırken beklenmedik bir çığlık atarak ölmekten korkardı. Salonda bir ceset! Usul usul, kibarca sohbet eden, çaylarını yudumlayan altı kişinin arasında ansızın bir ceset! Tepsiye uzanırken kalp krizi geçirip düştüğü halının üzerinde cansız yatarken yüzünün kızardığını bile düşünmek mümkündü Kadri'nin.
Eskiden bu çekingenliğini cazgırlığıyla aşardı. Bir gün, lise yıllarımızda, Babıâli yokuşundan sağa sapmış, Nuruosmaniye Caddesi'nde yürüyorduk ki, ara sokakların birinden çıkan bir arabanın ikimizi birden ezmesine ramak kaldı. Kadri öfkeyle, "Aaaağa," diye bağırdı. Arabanın dört kapısı birden açıldı, dört çam yarması çıktı içinden. "Ezilmedik ama, dayak yiyeceğiz şimdi!" diye düşünüp hiç renk vermeden hiçbir şey olmamış gibi sessiz sakin yürümeye devam ettim. Heriflerin gelişinden dayağı benim değil Kadri'nin yiyeceği anlaşılıyordu. Kadri birkaç adım daha attıktan sonra, yanından geçen orta yaşlı, memur kılıklı bir adama doğru seğirtip kollarını bir yana, bacaklarını bir yana savurarak, "Aaaağa," diye bağırdı. Ben gülmemeyi becererek acelesiz adımlarla karşıya geçtim, kırmızıların hâkim olduğu bir halıcı dükkânının vitrinine bakmaya başladım. Kadri arabadan çıkan heriflerin tereddütlü bakışları arasında yürümeye devam etti, iki elinde dopdolu birer file, kısa boylu, ak saçlı bir kadına doğru iki kolunu ansızın havaya kaldırarak, "Aaaağa," diye bağırdı. Herifler arabalarına döndüler. Ya tehlikenin geçtiğinin farkında olmadığı için ya da belki, "Aaaağa," narasının etkisinden hoşlandığı için, Kapalıçarşı'nın girişine kadar Kadri birkaç kişiye daha, "Aaaağa," diye bağırdı. Korkudan kalp krizi geçiren olmuş mudur, bilemiyorum, ama biz o gün dayak yemedik.
Sonra, doğaldır, zamanla cazgırlığını kaybetti Kadri. Çekingenliği kaldı sadece. Kalmak bir yana, cazgırlığın boşalttığı yeri de dolduracak şekilde büyüdü, dal budak saldı. Eski cazgırlığının ipuçlarını gözlemlemek mümkündü gerçi zaman zaman. İstanbul sokaklarında yaptığımız uzun gezintilerin birinde ben vitrinde gördüğüm bir çift ayakkabıyı almak isteyince Osmanbey'in arka sokaklarında bir dükkâna girdik, ben ayakkabıları denerken kasanın yakınlarından "Guguk!" diye beklenmedik, yersiz, gelmemesi gereken bir ses geldi. Herkes - ben, satıcılar, dükkândaki müşteriler - şaşkınlıkla kasaya doğru baktık. Sadece Kadri vardı kasanın yakınlarında. Bej pardösüsü, siyah şemsiyesi, ağırbaşlı, çekingen edasıyla süet ayakkabı koruma spreylerini inceliyordu. Herkes ne düşündü bilmem, ama kimse o sesi Kadri'nin çıkardığını düşünmedi. Ben bile kısa bir an kuşkuya düşer gibi oldum. Ayakkabıları beğenmedim, kalktım, dükkândan çıkarken "Guguk!" sesi yankılandı her yanda. Ağırbaşlı bej pardösünün ardından bakakaldı herkes.
İngiliz şairi Philip Larkin, lise yıllarımızda çok yakın olduğumuz, daha sonraları giderek soğuyup nihayet iyice koptuğumuz iki arkadaşımızın Türkçesiyle, "Hayat önce sıkıntıdır, sonra korku," der bir şiirinde. Kadri sıkıntı dönemini hem çekingen, hem de adeta sıkıntısını dağıtmak istercesine cazgır yaşadı. Sonra yaşımız ilerledi, korku dönemine girdik. Sırayla ve adeta düzenli aralıklarla, Kadri'nin çok sevdiği dedesi, babası, Balıkesir'de yaşadığı için benim tanımadığım yakın bir arkadaşı, eniştesi, babasının pek de sevmediği ikinci karısı, kalp krizinden motosiklet kazasına kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan nedenlerle öldüler. Kadri'nin sol bademciğinde ölümcül olmayan, çok rahatsız edici bile olmayan, ama ölümlü olduğunu Kadri'ye olur olmaz anlarda anımsatan nadir bir hastalık baş gösterdi.
Bir cuma akşamı Küçük Bebek'te okul yıllarımızdan beri anlamsız bir inatla hiç terk etmediğimiz Yeni Güneş'te otururken Kadri cebinden o gün tamamladığı üç sayfalık şiiri çıkardı. "İşte," dedi, "la minör."