On a morning in mid-May I saw the Bushveld for the first time. My car breasted the last turn of a mountain pass. The air was startlingly clear; a beryl sky overhead... straggling mimosa trees in the fore ground, multiplied by thousands in the middle distance - sandstone, or more likely dolomite, tors at infrequent intervals... patches of grass in between - the dust raised by a herd of zebra or wildebeest to the right - and the road winding through the scrub to be lost very soon in that impenetrable secondary forest.
Bushveld Doctor, Louis Leipoldt

Wie van de natuur houdt moet zeker een bezoek brengen aan Mpumalanga, vrij vertaald "daar waar de zon opkomt". De hoofdstad van deze provincie is Nelspruit. Het gebied is verdeeld in het Highveld (Hoogveld) en het Lowveld (Laagveld). Het Lowveld is vooral het noord-oostelijke deel van Mpumalanga. Hier liggen de temperaturen ook hoger dan in het Highveld. De meest toeristische plaatsen liggen in het Lowveld. Deze plaatsen zijn vooral het zuidelijk deel van het Kruger Nationaal Park, en de panoramaroute. Deze route is absoluut de moeite waard; het brengt u naar de Abel Erasmuspas (Northern Province), de noordelijke Drakensbergen, Blyde River Canyon, Bourkes Luck Potholes, God's Window, Pinnacle Rock, Pilgrim's Rest, Graskop, adembenemende watervallen (Mac-Mac, Lisbon, Berlin, Lone Creek,...), Long Tom Pass, Sabie en het grote Randgebergte die het Highveld van het 100 m gelegen Lowgveld scheidt.

Hier ziet u de R36 die ons naar de noordelijke Drakensbergen brengt. Op deze wegen mag men 120 km/h rijden, er wordt wel degelijk geflitst. De prijzen van de boetes vallen gelukkig wel mee. Voor 10 km/h te hard rijden moet u R40 (240 BEF) betalen. Niet alle wegen zijn in zo'n goede staat als deze. Vaak ziet men borden "pas op voor slaggate, potholes", dus dan moet u oppassen voor putten in het wegdek, zeker na zware regenval.

Vaak ziet men ook een brede pechstrook die van het wegdek gescheiden  is door een gele streep. Deze pechstrook wordt gebruikt om auto's die achter u rijden voorbij te laten steken. Als ze voorbij zijn knipperen ze met hun 4 pinkers als bedanking, u kan dan reageren door teken te geven met uw voorlichten. Dit ritueel komt vooral voor in Mpumalanga, Gauteng en Northern Province. Deze provincies vormden vroeger de provincie  Transvaal.

Tolwegen kennen ze ook, dit vooral op de grote autowegen. De tolweg van Mpumalanga is de N4. Er staat een tolplaza tussen Witbank en Middelburg maar ze maken er nog bij. Tijdens mijn bezoek bouwden ze op de N4 nog 2 tolplazas bij, waaronder één in de buurt van Machadodorp.

Als u in het Lowveld naar de naamborden kijkt zal het u wel opvallen dat er verwijzingen zijn naar Jock of the Bushveld. Dit waargebeurde verhaal is neergeschreven door Sir Percy Fitzpatrick. Hiervoor moeten we iets meer dan een eeuw in de tijd terug, namelijk 1885, een tijd nog voor de grote stad Johannesburg bestond en toen er nog kuddes wilde dieren liepen in het open veld. Een jonge man, Percy Fitzpatrick heeft zijn thuis in de Kaap verlaten om op avontuur te trekken in Oost Transvaal (nu Mpumalanga). Er was goud gevonden in Lydenburg, dit feit trok vele mensen naar deze streek. Velen zochten naar goud maar weinigen zijn er echt rijk mee geworden.

Bij de vele ontgoochelden vinden we de jonge Percy. Maar deze liet de moed niet zakken. Hij kocht een huifkar en ossen zodat hij voedsel en andere middelen kon transporteren van Delagoa Bay naar de goudvelden, zo'n 400 kilometer landinwaarts. Het was een zware tocht, er waren enkel zandwegen en de wildernis van het bushveld maakte de tocht niet veel makkelijker. Maar de grootste gevaren waren malaria en de wilde dieren. Niemand zou er aan denken een tocht te maken door Transvaal zonder geweer; dit voor verdediging tegen een leeuw of een luipaard, maar dit geweer diende ook voor de jacht op impala's of koedoes. Met een beetje geluk had men een goede jachthond die ook moest dienen om 's nachts het kamp te bewaken.

Een vriend van Fitzpatrick had zo'n goede hond, haar naam was Jess. Ze had juist verschillende puppies ter wereld gebracht. Er waren vele mooie puppies maar eentje was anders. Dit was Jock, hij was niet enkel lelijk maar ook zijn broertjes en zusjes pestten hem altijd. Percy had toch wat medelijden met Jock en Percy moest een hond hebben voor zijn tochten door het bushveld. Al de andere puppies hadden al een eigenaar dus lag de keuze van Percy voor de hand: Jock. Naarmate Jock opgroeide ontpopte hij zich tot een ware held. Bij zijn eerste jacht viel hij een impala aan. Later kwam hij ook in een gevecht met een krokodil en vele andere gevaarlijke dieren. Maar Jock maakte één fout, hij viel een koedoe aan. De koedoe verdedigde zich en stampte met zijn poot op de kop van Jock. Er kwam bloed uit Jock's oren en neus. Op het eerste zicht leek Jock in orde te zijn, maar bij nader inzien bleek Jock doof te zijn geworden. Maar dat hield Jock niet tegen om zijn plicht te doen. Hij was nog steeds een goede jager en een waakhond.

Maar aan alles komt een einde, zo ook aan de trektochten van Percy. Zijn wagens waren vernield door overstromingen en de ossen stierven aan malaria. Daarom besloot Percy naar de grote stad, Barberton te trekken. De stad was niets voor een dove jachthond zoals Jock. Percy geeft Jock weg aan een goede vriend, Ted. Toen Ted naar Schotland verhuisde gaf hij Jock aan Tom Barnett. Tom had een winkel waar Jock dieven moet buitenhouden. Tom had niet enkel last van dieven maar ook van wilde honden die zijn kippen doodden. De taak van Jock was om de kippen te beschermen. Tot op een nacht, Tom hoorde zijn kippen kabaal maken, hij nam zijn geweer en schoot op de wilde honden. Hij had iets geraakt en ging terug slapen. 's Morgens toen Tom ging kijken, zag hij op de grond een hond liggen maar het was Jock. Jock was gestorven tijdens het uitvoeren van zijn plichten.

 

De Blyde River Canyon is één van de grootste natuurlijke wonderen van Zuid-Afrika. De canyon is 20 kilometer lang en 700 meter diep. De Blyde rivier stort zich over deze 20 km van de Drakensbergen; hierdoor krijgt de rivier een verval van 1 km. De Canyon is hiermee de 3de grootste van de wereld. Op de eerste plaats staat de Grand Canyon, USA en op de 2de plaats vinden we de Fish River Canyon, Namibië.

In de canyon zijn er ook 3 merkwaardige bergtoppen, genaamd de 3 rondavels. Een rondavel is de naam voor de typische ronde hutten. De plantkundigen zullen hier zeker in hun element zijn. Men treft hier 7  Erica soorten en 6 Protea soorten aan. De Protea (Afrikaans: suikerbossie) is een nationaal symbool voor Zuid-Afrika

 
 

Gaat men van de Blyde River Canyon naar het zuiden dan komt men bij de potholes of kolkgaten. Hier komen de Blyde rivier en de Treur rivier samen, maar de sterke stromingen botsen tegen elkander en eroderen zo het zachte gesteente op een aparte manier uit.

Het dorpje Pilgrims Rest (Afrikaans: Pelgrims Rus) heeft zijn beste tijd gehad. Nu is het enkel een toeristische nog trekpleister. De stad is verdeeld in Uptown en Downtown maar is één straat groot, met huizen vanuit de 19de eeuw. In 1873 werd er in het beekje, Pilgrim's Creek, goud gevonden. Dit feit trok veel volk naar hier en de stad bloeide door toedoen van de goudzoekers. Maar nu ligt er geen goud meer en leeft de stad van de toeristen. Wie eens een echt Afrikaans "potjie kos" wil proeven moet naar het Royal hotel gaan in de mainstreet, Uptown.

..........

Om de natuur echt te ontdekken kun je een wandeltocht maken. Er zijn tochten voor iedereen gaande, van 1 dag tot 5 dagen. Tijdens zo'n meerdaagse overnacht je telkens op een verschillende locatie, dus moet je de wandeltocht boeken bij het informatiekantoor van Sabie.

Een gebied in de bergen met veel riviertjes betekent ook veel watervallen. Dit is de Berlin waterval, te vinden langs de R532. Langs deze weg zijn nog veel watervallen aangeduidt, je moet enkel de borden volgen.

Nog een voorbeeld van een mooie waterval is de Mac Mac waterval nabij Sabie.

..........

De Ndebele is een oude stam die zich vestigden in de omgeving van Mpumalanga en Gauteng. Nu zijn hun typische gekleurde huisjes verdwenen, maar men kan ze nog steeds bewonderen in het Botshabelo natuurpark, 10 km boven Middelburg.