संदिश्य राक्षसान् घोरान् रावणोऽष्टौ महाबलान्। आत्मानं बुद्धिवैक्लव्यात् कृतकृत्यममन्यत॥ १॥ स चिन्तयानो वैदेहीं कामबाणप्रपीडितः। प्रविवेश गृहं रम्यं सीतां द्रष्टुमभित्वरन्॥ २॥ स प्रविश्य तु तद्वेश्म रावणो राक्षसाधिपः। अपश्यद् राक्षसीमध्ये सीतां शोकपरायणाम्॥ ३॥ अश्रुपूर्णमुखीं दीनां शोकभारावपीडिताम्। वायुवेगैरिवाक्रान्तां मज्जन्तीं नावमर्णवे॥ ४॥ मृगयूथपरिभ्रष्टां मृगीं श्वभिरिवावृताम्। अधोमुखमुखीं सीतामभ्येत्य च निशाचरः॥ ५॥ तां तु शोकपरां दीनामवशां राक्षसाधिपः। स बलाद् दर्शयामास गृहं देवगृहोपमम्॥ ६॥ हर्म्यप्रासादसम्बाधं स्त्रीसहस्रनिषेवितम्। नानापक्षिगणैर्जुष्टं नानारत्नसमन्वितम्॥ ७॥ दान्तकैस्तापनीयैश्च स्फाटिकै राजतैरपी। वज्रवैडूर्यचित्रैश्च स्तम्भैर्दृष्टिमनोहरैः॥ ८॥ दिव्यदुन्दुभिनिर्ह्रादं तप्तकाञ्चनतोरणम्। सोपानं काञ्चनं चित्रमारुरोह तया सह॥ ९॥ दान्तका राजताश्चैव गवाक्षाः प्रियदर्शनाः। हेमजालावृताश्चासन् तत्र प्रासादपङ्क्तयः॥ १०॥ सुधामणिविचित्राणि भूमिभागानि सर्वशः। दशग्रीवः स्वभवने प्रादर्शयत मैथिलीम्॥ ११॥ दीर्घिकाः पुष्करिण्यश्च नानावृक्षसमन्विताः। रावणो दर्शयामास सीतां शोकपरायणाम्॥ १२॥ दर्शयित्वा तु वैदेह्याः कृत्स्नं तद्भवनोत्तमम्। उवाच वाक्यं पापात्मा सीतां लोभितुमिच्छया॥ १३॥ दश राक्षसकोट्यश्च द्वाविंशतिरथापराः। तेषां प्रभुरहं सीते सर्वेषां भीमकर्मणाम्॥ १४॥ वर्जयित्वा जरावृद्धान् बालांश्च रजनीचरान्। सहस्रमेकमेकस्य मम कार्यपुरःसरम्॥ १५॥ यदिदं राज्यतन्त्रं मे त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम्। जीवितं च विशालाक्षि त्वं मे प्राणैर्गरीयसी॥ १६॥ बह्वीनां स्त्रीसहस्राणां मम योऽसौ परिग्रहः। तासां त्वमीश्वरी सीते मम भार्या भव प्रिये॥ १७॥ साधु किं तेऽन्यथा बुद्ध्या रोचयस्व वचो मम। भजस्व माभितप्तस्य प्रसादं कर्तुमर्हसि॥ १८॥ परिक्षिप्ता समुद्रेण लङ्केयं शतयोजना। नेयं धर्षयितुं शक्या सेन्द्रैरपि सुरासुरैः॥ १९॥ न देवेषु न यक्षेषु न गन्धर्वेषु नर्षिषु। अहं पश्यामि लोकेषु यो मे वीर्यसमो भवेत्॥ २०॥ राज्यभ्रष्टेन दीनेन तापसेन पदातिना। किं करिष्यसि रामेण मानुषेणाल्पतेजसा॥ २१॥ भजस्व सीते मामेव भर्ताहं सदृशस्तव। यौवनं ह्यध्रुवं भीरु रमस्वेह मया सह॥ २२॥ दर्शने मा कृथा बुद्धिं राघवस्य वरानने। कास्य शक्तिरिहागन्तुमपि सीते मनोरथैः॥ २३॥ न शक्यो वायुराकाशे पाशैर्बन्द्धुं महाजवः। दीप्यमानस्य चाप्यग्नेर्ग्रहीतुं विमला शिखाः॥ २४॥ त्रयाणामपि लोकानां न तं पश्यामि शोभने। विक्रमेण नयेद् यस्त्वां मद्बाहुपरिपालिताम्॥ २५॥ लङ्कायाः सुमहद्राज्यमिदं त्वमनुपालय। त्वत्प्रेष्या मद्विधाश्चैव देवाश्चापि चराचराः॥ २६॥ अभिषेकोदकक्लिन्ना तुष्टा च रमयस्व माम्। दुष्कृतं यत्पुरा कर्म वनवासेन तद्गतम्॥ २७॥ यच्च ते सुकृतो धर्मस्तस्येह फलमाप्नुहि। इह माल्यानि सर्वाणि दिव्यगन्धानि मैथिलि॥ २८॥ भूषणानि च मुख्यानि सेवस्व च मया सह। पुष्पकं नाम सुश्रोणि भ्रातुर्वैश्रवणस्य मे॥ २९॥ विमानं सूर्यसंकाशं तरसा निर्जितं मया। विशालं रमणीयं च तद्विमानं मनोजवम्॥ ३०॥ तत्र सीते मया सार्धं विहरस्व यथासुखम्। वदनं पद्मसंकाशं विमलं चारुदर्शनम्॥ ३१॥ शोकार्तं तु वरारोहे न भ्राजति वरानने। एवं वदति तस्मिन्सा वस्त्रान्तेन वराङ्गना॥ ३२॥ पिधायेन्दुनिभं सीता मुखमश्रूण्यवर्तयत्। ध्यायन्तीं तामिवास्वस्थां दीनां चिन्ताहतप्रभाम्॥ ३३॥ उवाच वचनं पापो रावणो राक्षसेश्वरः। अलं व्रीडेन वैदेहि धर्मलोपकृतेन च॥ ३४॥ आर्षोऽयं देवनिष्यन्दो यस्त्वामभिगमिष्यति। एतौ पादौ मया स्निग्धौ शिरोभिः परिपीडितौ॥ ३५॥ प्रसादं कुरु मे क्षिप्रं वश्यो दासोऽहमस्मि ते। इमाः शून्या मया वाचः शुष्यमाणेन भाषिताः॥ ३६॥ न चापि रावणः कांचिन्मूर्ध्ना स्त्रीं प्रणमेत ह। एवमुक्त्वा दशग्रीवो मैथिलीं जनकात्मजाम्। कृतान्तवशमापन्नो ममेयमिति मन्यते॥ ३७॥ ॥ इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये चतुत्विंशतिसहस्त्रिकायां संहितायाम् अरण्यकाण्डे सीताविलोभनोद्यमो नाम पञ्चपञ्चाशः सर्गः ॥३-५५॥