ÜST SOLUNUM YOLU İNFEKSİYONLARI
Üst Solunum Yolu Ne
Demektir: Üst solunum yolu
diyince burun, sinüsler, yutak (farinks) ve gırtlak (larinks)
anlaşılır. Bu bölgelerin iltihaplarına da üst solunum yolu
infeksiyonu (genel olarak ÜSYE şeklinde kısaltılır) denir. Üst
solunum yolu; kulak ve alt solunum yolları ile bağlantılıdır.
Üst Solunum Yollarında
Ne Gibi İltihaplar Olur :
Aslında teorik olarak nezle, grip, farenjit, sinüzit, larenjit, gibi
iltihapların hepsi üst solunum yolu infeksiyonu kapsamına girer.
Gribal enfeksiyon veya rinofarenjit gibi isimlerde aynı anlamda
kullanılır. Ancak uygulamada sinüzit veya bazı spesifik iltihaplar
bu kavramın dışında tutulur. ÜSYE'ye daha çok virüsler neden olsa da
hemen her zaman bakteriler de üzerine eklenir. ÜSYE diyince genel
olarak nezle veya grip anlaşılır. Farenjitte bu durumlarla beraber
sıklıkla vardır.
ÜSYE
Sebepleri Nelerdir: ÜSYE genel
olarak soğuk algınlığı nedeniyle olur. Bu durum vücut direncini
düşürerek virüs ve bakterilerin hastalık yapacak duruma gelmesine
neden olur. Ancak ÜSYE'yi kolaylaştıracak bazı faktörlerde vardır.
Bunlar arasında alerji, septum deviasyonu, burunda et büyümesi, ÜSYE
olan hastalarla sıkı temas ve bağışıklık sisteminin bozukluğu
sayılabilir. Havada bulunan virüslerin solunum yolları aracılığı ile
vücuda girmesi şeklinde bulaşır.
Ne Gibi Belirtiler
Olur: ÜSYE'de belirtiler
virüslerin tipine ve gücüne ayrıca vücut direncine göre değişir.
Nezlede gribe göre daha hafif belirtiler olur. Nezleye neden olan
virüsler en sık olarak Rhinovirüs adı verilen virüslerdir. Nezlede
burun tıkanıklığı, burun akıntısı, boğazda gıcık ve yanma, hapşırma,
ses değişiklikleri, öksürük, baş ağrısı gibi şikayetler olur. Grip
ise daha çok İnfluenza virüs adı verilen virüslerle oluşur. Gribin
belirtileri olarak nezleye ilave olarak, daha çok baş ağrısı, ateş
ve vücut kırgınlığı oluşur. Kas tutulmasına bağlı bel ve bacaklarda
ağrı olabilir. İnfeksiyonun, kulak, sinüsler veya akciğerlere
yayaılımına bağlı olarak bu organ lara ait belirtilerde gelişebilir
(kulak ağrısı, işitme azlığı, balgamlı öksürük, nefes almada
zorlanma gibi).
Muayanede
Neler Görülür: Burun
muayenesinde, kızarıklık, ödem ve bazen sulu bazen koyu akıntı
görülür. Eğer deviasyon veya et büyümesi varsa bunlarda saptanır.
Boğaz muayenesinde yine kızarıklık, genizden gelen akıntı ve ödem
saptanabilir. Eğer kulağa yayılım yani bir orta kulak iltihabı varsa
kulak zarında kızarıklık ve bombeleşme ya da çökme görülebilir.
Hastadaki ses değişikliği dikkati çeker.
Ne Gibi Tetkikler
Yapılır: ÜSYE teşhisi genel
olarak muayene ile konur. Ancak bir yayılmadan yani komplikasyondan
şüpheleniliyorsa sinüzit filmleri, akciğer filmleri, kan sayımı gibi
tetkikler yapılabilir.
Nasıl Tedavi Edilir:
ÜSYE genelde kendi kendini sınırlayan bir hastalıktır. Ancak
hastaların çoğunda bakterilerde iltihabın içinde olduğundan
antibiyotik verilmesi gerekir. Bunun dışında hastanın
şikayetlerini azaltmak amacıyla ağrı kesici-ateş düşürücüler,
antihistaminik ilaçlar ve
burun açıcı (dekonjestan )ilaçlar verilir. Bu sayılan ilaçların
hepsini içeren tek ilaç şeklinde hazırlanan ilaçlar vardır. Bunlar
antibiyotiklerle beraber verilebilir.
Ne Gibi
Komplikasyonları Vardır: ÜSYE
komplikasyonları genellikle iltihabın yayılmasına bağlıdır. Eğer
sinüslere yayılmışsa sinüzit, bronşit veya zatürre (akciğer
iltihabı), kulağa yayılmışsa orta kulak iltihabı veya iç kulak
tutulumuna bağlı baş dönmesi, çınlama hatta nadiren kalıcı işitme
kaybı yapabilir
Nelere Dikkat
Etmeliyim: ÜSYE hemen herkesin
sıklıkla yakalanabileceği bir hastalıktır. Korunmak için bazı
uygulamalar yapılsa da tamamen engellenemez. Hastanın dikkat
edebileceği en önemli şeyler soğuktan korunma ve ÜSYE olan başka
hastalarla yakın temasta olmamaktır.
Grip Aşısı Olmalı
mıyım : Grip aşısı gribe neden
olan virüslerden hazırlanmış bir aşıdır. Özellikle grip olmasının
ciddi problemlere yol açması muhtemel kişilerde uygulanabilir. Ancak
grip virüsü sürekli kendini değiştiren bir virüstür. Bu nedenle
aşının koruyuculuğu %100 değildir. Ancak yinede hastalığa yakalanma
sıklığını azaltır ve belirtilerin hafif geçmesini saplayabilir. Aşı
vurulurken grip olunmamasında fayda vardır.
Yazının alındığı yer:
http://www.kbbhastanesi.com/egitimkonulari/usye.htm
| 
