|
Diện
tích: 5.278 km2
Dân số (1997): 769.600 người
Thị xã Tuy Hòa
Phú yên
- Mảnh đất cực đông trên bản đồ
Tổ quốc, Nơi đón ánh bình minh đầu tiên
của đất nước. Nằm ở 12o42'36".5
- 13o41'28" vĩ độ Bắc và
108o40'40" - 109o27'47" kinh độ Đông. Nằm
từ đèo Cù mông đến đèo Cả, Bắc
giáp tỉnh Bình Định, phía Nam giáp tỉnh Khánh
Hoà, phía Tây giáp tỉnh Gia Lai và Đắc Lắc, phía
Đông giáp biển Đông. Với diện tích
tự nhiên 5045Km2 cùng khí hậu Nóng ẩm - Nhiệt
đới gió mùa chịu ảnh hưởng của
khí hậu đại dương và chia làm hai mùa rõ
rệt. Mùa mưa từ tháng 9 đến tháng 12 và mùa
nắng từ tháng 1 đến tháng 8. Tổng số
giờ nắng: 2126,7h
+ Nhiệt độ trung bình hàng năm:26,5˚ C (Cao
nhất:39˚ C và thấp nhất 15,5˚ C)
+ Độ ẩm trung bình: 83%
+ Lượng mưa trung bình hàng năm: 1700mm, 8,9 x
109m3/năm
+ Mùa du lịch : Từ tháng 4 đến tháng 9
Phú Yên nằm trên trục đường Quốc
lộ 1A, cách Thủ đô Hà Nội 1160Km về phía
Bắc và Thành phố Hồ Chí Minh 645Km về phía
Nam. Nằm ở phía đông dãy Trường Sơn,đồi
núi chiếm 70% diện tích, địa hình dốc
từ tây sang đông, bờ biển dài khoảng 200km
có nhiều dãy núi nhô ra biển hình thành các eo,
vịnh, đầm, phá.
Phú Yên được thiên nhiên ban tặng cho
nhiều danh thắng nổi tiếng với Những
vịnh, đầm, phá nằm sát đường
Quốc lộ với vẻ đẹp thơ mông làm
xao lòng bao thi nhân, quân tử như: Vịnh Xuân Đài,
Đầm Cù Mông, Đầm Ô Loan, vũng Lắm...
Dọc quốc lộ 1A từ Bắc vào Nam, qua đèo
Cù Mông là đến Phú Yên, từ trên cao du khách
đã nhìn thấy đầm Cù Mông trải dài hàng
chục km xuống chân đèo bắt đầu đến
huyện Sông Cầu - nơi có những bãi tắm
biển đẹp đến lạ lùng như bãi
Nồm, bãi Ôm, bãi Rạng, bãi Từ Nham, bãi Tràm.... Sông
Cầu còn được nhiều du khách biết
đến bởi những món ăn hải sản tươi
sống: cá mú, cá hồng, ghẹ, tôm hùm, tôm sú, sò
điệp, hàu, ốc nhảy...
Tiếp đến huyện Tuy An từ đèo Quán Cau
du khách không khỏi ngỡ ngàng khi nhìn thấy bình
minh ló dạng trên đầm Ô Loan, nơi đây còn
nổi tiếng nhất nước với loại Sò
Huyết một thời chỉ dành cho Vua -Chúa thưởng
thức. Không những thế Ô Loan còn là nơi có
lễ hội truyền thống Đua thuyền vào
dịp lễ tết. Đến cửa ngõ phía Nam
thị xã Tuy Hòa, du khách đã nhìn thấy Núi
Nhạn sừng sững, nơi đây còn lại di tích
Tháp Chàm đã có từ nhiều thế kỷ nay.
Từ Thị xã Tuy hoà đi gần 30km du khách sẽ
đến Đèo Cả cùng khu rừng nguyên sinh
tại đây đang là điểm du lịch sinh thái
và thể thao leo núi lý tưởng. Núi Đá Bia
ở độ cao gần 706m nằm sát chân đèo.
Từ trên núi Đá Bia du khách có thể nhìn thấy
toàn cảnh vùng đồng bằng châu thổ
của Phú Yên, ngắm nhìn biển Đông với
những eo, vịnh, đảo mà không chán mắt. Không
xa nơi đây là khu du lịch và di tích Vũng Rô
với những cảnh đẹp kỳ thú, nơi có
cảng biển nước sâu, nơi từng là điểm
tập kết của những chuyến tàu không
số trong chiến tranh chống Mỹ, từ đây
với khoảng 30 phút trên cano du khách có thể
tới mũi Điện điểm cực đông trên
đất liền của Việt Nam tại đây có
ngọn hải đăng đã xây dựng năm
1890. Đến những điểm du lịch biển
ở Phú Yên nếu du khách chưa một lần đến
chiêm ngưỡng và trèo lên Gềnh đá Đĩa
thì quả thật là thiệt thòi, một kỳ quan mà
không nơi nào ở Việt Nam có được.ở
đây những phiến đá xếp chồng lên nhau
như những chồng đĩa.
Ở miền duyên hải là vậy còn phía tây
bắc của Phú Yên, nằm trên địa phận
huyện Đồng Xuân du khách có thể thưởng
ngoạn hồ Phú Xuân và suối nước nóng Triêm
Đức và Trà Ô. Tại đây còn có dịch
vụ tắm bùn, tắm nước khoáng chữa
bệnh.Theo quốc lộ 25 từ Thị xã Tuy Hoà lên
miền núi phía tây du khách còn biết đến Khu
bảo tồn thiên nhiên Krông Trai thuộc 2 xã của
huyện Sơn Hoà là Krông Trai và Krôngpa . Hồ
thuỷ điện Sông Hinh cùng nhiều điểm du
lịch sinh thái nằm trong huyện Sông Hinh đã và
đang là nơi du lịch trong những ngày nghỉ
cuối tuần của nhân dân trong tỉnh.
Lịch
sử hình thành
Trong lịch sử Việt Nam thời các Chúa
Nguyễn kéo dài 219 năm cùng chín vị nối
tiếp nhau lên ngôi Chúa, đầu tiên là Nguyễn Hoàng.
Năm 1558 Nguyễn Hoàng vào trấn thủ Thuận Hoá
và đến năm 1569 kiêm trấn thủ Quảng
Nam - Vị Chúa muốn "Vạn đại dung thân"
này đã sớm quan tâm củng cố phần đất
phía Nam.
Năm 1578, chúa Nguyễn Hoàng đã cử Lương
Văn Chánh vào trấn biên vùng đất phía Nam
đèo Cù Mông và Ông đã đạt được
nhiều thắng lợi về quân sự như: đánh
thành nhà Hồ, lấy núi Nhạn; Tổ chức
tốt việc phòng thủ, chiêu tập lưu dân
từ Thuận Quảng vào khai khẩn, lập ấp.
Lương Văn Chánh chết người Chiêm Thành
xâm lấn, Nguyễn Hoàng cử người dẹp yên
và lập ra phủ Phú Yên gồm hai huyện Đồng
Xuân và Tuy Hoà vào năm 1611 và lấy tên Phú Yên
từ đó.
|