การพิจารณาขนาดของมุมต่างๆ
ดังที่กล่าวมาแล้วว่าปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อรูปร่างของโมเลกุลโควาเลนท์นั้นคือแรงผลักระหว่างกลุ่มอิเลคตรอนที่มีมากน้อยเรียงตามลำดับที่ได้อ้างไว้แล้ว
มุมที่เกิดขึ้นนั้นจะมีค่ามากหรือน้อยจะขึ้นอยู่กับรูปร่าง เช่น ทรงเหลี่ยมสี่หน้า
แต่ละมุมจะมีขนาด 109.5 องศา, สามเหลี่ยมแบนราบ แต่ละมุมจะมีขนาด120 องศา และเส้นตรงจะมีขนาด
180 องศา แล้วแต่โดยรายละเอียดมุมจะมีขนาดเบี่ยงเบนไปจากค่าเหล่านี้จะได้จากปัจจัยต่างๆดังต่อไปนี้
| 1. |
กลุ่มอิเลคตรอนของอะตอมกลาง ถ้าอิเลคตรอนที่อยู่รอบๆอะตอมกลางนั้นมีลักษณะไม่เหมือนกัน
ขนอดของมุมแต่ละพันธะจะเบี่ยงเบนออกไป โดยจะเบี่ยงเบนไปเท่าไหร่ก็จะขึ้นอยู่กับชนิดของกลุ่มอิเลคตรอน
ถ้ามีแรงผลักมากก็จะทำให้มุมรอบๆของอิเลคตรอนนั้นกว้างมากขึ้น
ดังที่ได้เรียงลำดับไว้แล้วข้างต้น คือ อิเลคตรอนคู่โดดเดี่ยว>อิเลคตรอนโดดเดี่ยว>พันธะสาม>พันธะคู่>พันธะเดี่ยว |
| 2. |
ความแตกต่างของค่า
E.N. ปกติแล้วอิเลคตรอนคู่ร่วมพันธะจะอยู่ใกล้กับอะตอมใดนั้น ขึ้นอยู่กับค่า
E.N. กล่าวคือ อิเลคตรอนจะอยู่ใกล้กับธาตุที่มีค่า
E.N. สูง ดังนั้น หากอิเลคตรอนยิ่งอยู่ใกล้กับอะตอมกลางมากเท่าใด
ก็จะยิ่งทำให้แรงผลักกันมากขึ้นตามไปด้วย และย่อมทำให้มุมของพันธะนั้นๆมีขนาดใหญ่ขึ้นด้วยตามที่แสดงไว้ตามรูปต่อไปนี้
|
| 3. |
ขนาดอะตอม ขนาดของอะตอมนั้นมีผลกระทบทั้งอะตอมปลายและอะตอมกลาง
โดยขนาดของมุมย่อมจะแปรผันตรงกับอะตอมปลาย เพื่อลดแรงผลักกันระหว่างอิเลคตรอนที่ผิวของอะตอมปลายแต่ละอะตอม
ส่วนในกรณีของขนาดอะตอมกลางนั้นจะแปรผกผันกันกับค่าความกว้างของมุมเนื่องจากเมื่ออะตอมมีขนาดใหญ่มากขึ้น
เมื่ออิเลคตรอนผลักกันห่างออกในระยะเดิม แต่มุมย่อมแคบลง |