การเพาะเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อ
..... การเลือกสถานที่
.... ระบบการเพาะเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อ
..... ข้อควรระวังในการเลี้ยง

แหล่งผลิตหอยเป๋าฮื้อ
..

กลับหน้าแรก

......................................ระบบการเพาะเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อ

ปัจจุบันมีการทำฟาร์มเพาะเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อในหลายประเทศเพื่อทดแทนผลผลิตที่ลดน้อยลง การทำฟาร์มเพาะเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อมี 2 ระบบคือ การทำฟาร์มแบบบก ซึ่งเป็นการเลี้ยงในบ่อคอนกรีต และอีกระบบคือการเลี้ยงในทะเลซึ่งเป็นการเลี้ยงแบบแขวนเชือกใต้แพหรือราวเชือกในทะเล โดยลักษณะการเลี้ยงสามารถอธิบายได้ ดังนี้

1. การเลี้ยงในบ่อคอนกรีต เป็นการเลี้ยงแบบระบบการทำฟาร์มบก วิธีการเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อจะเลี้ยงในบ่อคอนกรีต หรือ ภาชนะรูปแบบต่างๆในบริเวณที่อยู่ใกล้ทะเลเพื่อสามารถดูดน้ำทะเลไปใช้ และสามารถปล่อยน้ำทิ้งที่ผ่านการบำบัดแล้วลงสู่ทะเลได้สะดวก การสูบน้ำทะเลขึ้นมาใช้จำเป็นต้องผ่านการกรองทรายเพื่อป้องกันศัตรูต่างๆ เช่น ลูกปู ลูกปลาเข้ามาในบ่อรวมทั้งเพื่อให้น้ำทะเลใสสะอาด เนื่องจากหอยเป๋าฮื้อเป็นสัตว์ที่ชอบน้ำใสสะอาด ขนาดของบ่อเลี้ยงไม่จำกัดแต่ควรมีระดับความลึกของน้ำไม่เกิน 1.5 มิลลิเมตร เพื่อสะดวกในการทำงาน อาจใช้กระเบื้องลอนหลังคาหรือก้อนหิน เป็นที่หลบซ่อนของหอย หลังคาโรงเรือนควรพรางแสงประมาณ 60 เปอร์เซ็นต์ เพื่อเป็นการป้องกันไม่ให้สาหร่ายสีเขียวขยายพันธุ์มากเกินไป น้ำในบ่อควรมีการไหลเวียนอยู่ตลอดเวลา
                ในกรณีที่นำลูกหอยเป๋าฮื้อมาเลี้ยง ขนาดลูกหอยควรมีขนาดโตกว่า 5 เซนติเมตร สามารถกินอาหารสาหร่ายผมนาง และสาหร่ายวุ้นได้ดี อัตราการปล่อยหอยเป๋าฮื้อลงในบ่อเลี้ยงควรเป็น ดังนี้
                ลูกหอยเป๋าฮื้อขนาด 1 – 2 เซนติเมตร              ปล่อย 2,000 ตัว / ตารางเมตร
                ลูกหอยเป๋าฮื้อขนาด 3 – 4 เซนติเมตร              ปล่อย 400 – 500 ตัว / ตารางเมตร
                ลูกหอยเป๋าฮื้อขนาดโตกว่า 4 เซนติเมตร        ปล่อย 200 ตัว / ตารางเมตร

นอกจากนี้ยังมีวิธีการเลี้ยงในระบบการทำฟาร์มบนบกอีกวิธีหนึ่งที่สำคัญ คือ การเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อแบบแขวนตะกร้าหรือชะลอมในบ่อคอนกรีต ใช้ตะกร้าพลาสติกขนาดจา 0.5 มิลลิเมตร เย็บให้มีลักษณะเป็นชะลอมเส้นผ่าศูนย์กลาง 60 เซนติเมตร สูง 65 เซนติเมตร ด้านบนเป็นเนื้ออวนสีฟ้า สำหรับรูเปิดปิดได้ มีแผ่นหลบซ่อนตัวทำตัว PVC ขนาด 30 * 30 เซนติเมตร งอเป็นมุมฉาก สำหรับเกาะและหลบซ่อนของหอยในชะลอม โดยที่ชะลอมถูกแขวนอยู่ในน้ำภายในบ่อคอนกรีตที่มีความลึกของน้ำ 120เซนติเมตร โดยแขวนให้ลึกจากผิวน้ำประมาณ 30 เซนติเมตร จัดให้มีการไหลเวียนของน้ำและอากาศอย่างเพียงพอ หรือมีการให้อาหารสำเร็จรูป ในปริมาณ 2 เปอร์เซ็นต์ ของน้ำหนักตัว
อัตราการเจริญเติบโตและการรอดตาย พบว่าหอยเป๋าฮื้อที่เลี้ยงไว้ในบ่อคอนกรีตด้วยอาหารสำเร็จรูป 2 – 5 มิลลิเมตร / เดือนในเวลา 1 ปี มีขนาด 4 – 6 มิลลิเมตร และโตเต็มที่ใช้เวลา 2 – 3 ปี
ตาราง : เปรียบเทียบอาหารที่ใช้เลี้ยงหอยเป๋าฮื้อต่ออัตราการเจริญเติบโต

2. การเลี้ยงแบบแขวนใต้แพร หรือ ราวเชือกในทะเล สำหรับการเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อแบบแขวนชะลอมกับเชือกใต้แพหรือราวเชือกในทะเลนั้น ระดับการแขวนชะลอมควรอยู่ลึกจากผิวน้ำประมาณ 30 เซนติเมตร ควรเลี้ยงในบริเวณที่มีน้ำใส ความเค็มคงที่ การเลี้ยงวิธีนี้นิยมเลี้ยงโดยใช้สาหร่ายผมนาง โดยให้วันละ 1 ครั้ง ในปริมาณที่มากเกินพอ หรืออาจไม่ต้องให้อาหารทุกวันก็ได้ ขึ้นอยู่กับปริมาณสาหร่ายที่เหลือ ขนาดและอัตราการปล่อยลูกหอยเป๋าฮื้อควรมีไม่ต่ำกว่า 1 เซนติเมตร 50 ตัว / ชะลอม
                อัตราการเจริญเติบโตและอัตราการรอตลาด หอยเป๋าฮื้อในทะเลแบบแขวนชะลอมจะมีอัตราการเจริญเติบโต เพิ่มขึ้นเฉลี่ย 2  - 3 มิลลิเมตร เมื่ออายุได้ 7 เดือน น้ำหนักเฉลี่ยอยู่ที่ 8.10 กรัม อัตราการแลกเนื้อ 1.11 โดยมีอัตราการรอดตาย 96 เปอร์เซ็นต์
การเลี้ยงหอยเป๋าฮื้อแบบฟาร์มทะเลนั้นยังมีอีกลักษณะวิธี ก็คือการปล่อยลูกหอยในแหล่งธรรมชาติ ลูกหอยเป๋าฮื้อที่นำมาปล่อยนั้นอาจเป็นหอยที่รวบรวมได้จากแหล่งธรรมชาติหรือเป็นลูกหอยก็ได้จากการเพาะเลี้ยงก็ได้ บริเวณที่เหมาะสมเป็นบริเวณที่น้ำใส่สะอาด ความเค็มคงที่ มีแก่งหิน ตามเกาะแก่งต่างๆ มีน้ำลึกพอสมควร มีอาหารตามธรรมชาติจำพวกสาหร่ายผมนางและตะไคร้น้ำตามแก่งหินมากเพียงพอ การเลี้ยงวิธีนี้เป็นการเลี้ยงโดยอาศัยธรรมชาติ ต้นทุนการเลี้ยงค่อนข้างต่ำแต่ผลผลิตที่ได้จะไม่แน่นอน เนื่องจากมีปัจจัยเสี่ยงจากศัตรูธรรมชาติ และการติดเชื้อโรค นอกจากนี้ยังเสี่ยงต่อการถูกลักขโมยได้ง่ายด้วย

ที่มา : http://www.fisheries.go.th/coastal/abalone.htm,2551 ................................http://www.biosbcc.net/ocean/marinesci/06future/abfarm.htm,2551