อัลดีไฮ์ คีโตน    
      
	
		อัลดีไฮด์  และคีโทน  เป็นสารประกอบอินทรีย์ที่มีพันธะคู่ระหว่างคาร์บอนและออกซิเจนซึ่งเป็น
	หมู่ฟังก์ชันที่สำคัญเรียกว่า  หมู่คาร์บอนิล  (carbonyl  group)  นอกจากอัลดีไฮด์และคีโทนแล้วยังมีสาร
	ประกอบประเภทอื่นๆ  ที่มีหมู่คาร์บอนิล  เช่น  กรดคาร์บอซิลิก  อนุพันธุ์ต่างๆ  ของกรด  โดยสารประกอบ
	แต่ละประเภท  จะมีอะตอมต่างชนิดกันต่อกับหมูคาร์บอนิล  ซึ่งทำให้มีสมบัติแตกต่างกันไป  อัลดีไฮด์เป็น
	สารประกอบคาร์บอนิล  ที่มีไฮโดรเจนอย่างน้อย  1 อะตอม  ติดอยู่กับคาร์บอนิลคาร์บอน  นั่นคือ  หมู่คาร์บอนิล
	อยู่ที่ปลายสุดของโซ่  ส่วนคาร์บอนิลคาร์บอนในคีโทน  มีคาร์บอนติดอยู่  2 อะตอมเสมอ  การที่เรานำอัลดีไฮด์
	และคีโทนมาไว้ในเรื่องเดียวกันนั้น  เนื่องจากสารประกอบทั้งสองมีความคล้ายคลึงกันมาก  จัดเป็นสารประกอบ
	ประเภทเดียวกัน  คือสารประกอบคาร์บอนิลส่วนกรดคาร์บอซิลิกและอนุพันธ์ต่างๆ  ของกรดมีอะตอมอื่น  เช่น
	ออกซิเจน  ไนโตรเจน  ติดอยู่กับคาร์บอนิลคาร์บอน  จงทำให้มีสมบัติแตกต่างไป  จากอัลดีไฮด์และคีโทน
	อัลดีไฮด์และคีโทนเป็นสารประกอบที่มีความสำคัญในการสังเคราะห์สารอินทรีย์โดยมักจะใช้เป็นสารตั้งต้นหรือ
	เป็นสารมัธยันตร์มีปฏิกิริยา  เคมีที่น่าสนใจหลายประเภท  อัลดีไฮด์และคีโทนพบได้ทั่วไปตามธรรมชาติและเป็น
	ตัวกระทำกลิ่นรสต่างๆ  ในธรรมชาติ

หมู่ฟังก์ชัน หมู่คาร์บอกซาดีไฮด์
สูตรและเงื่อนไข R = แทน H หรือ ไฮโดรคาร์บอน
สูตรโมเลกุล CnH2nO C ใน R เป็นพันธะเดี่ยวหมด
ตัวอย่าง และการอ่านชื่อ CH2O Meth/an/al
C2H4O Eth/an/al
การอ่านชื่อ อ่านจำนวนคาร์บอนอะตอมต่อด้วย an (ถ้า C ใน R เป็นพันธะเดี่ยว) ลงท้าย _al
การเตรียม
สมบัติ 1. สถานะของเอลดีไฮด์ที่มี C 1-2 อะตอม มีสถานะเป็นก๊าซคือ HCHO, CH3CHO
ถ้ามี C 3-11 อะตอม เป็นของเหลว C 12 อะตอมขึ้นไปเป็นของแข็ง
2.
3. แอลดีไฮด์ + สารละลายเบเนดิกซ์ เกิดตะกอนสีแดงอิฐ
4.
5.มีความหนาแน่นน้อยกว่าน้ำ
6.จุดเดือดและจุดหลอมเหลวของแอลดีไฮด์จะมีแนวโน้มสูงขึ้นตามมวลโมเลกุล
7.โมเลกุลที่มีขนาดเล็กหรือมี C น้อยจะละลายน้ำได้ดี แต่เมื่อโมเลกุลมีขนาดใหญ่ขึ้น การละลายน้ำจะลดลงหรือไม่ละลาย
เอลดีไฮด์ที่ควรทราบ 1.เมทานอล (HCHO) หรือมีชื่อสามัญคือ Formaldehyde เป็นก๊าซที่มีกลิ่นแรงแสบจมูก
เป็นพิษและกัดเยื่อตา เยื่อจมูก ถ้าเข้าตาจะทำให้น้ำตาไหล สารนี้สามารถรวมตัวกับโปรตีน ทำลายเนื้อเยื่อโปรตีน
สารนี้สามารถละลายน้ำได้ดี ได้สารละลายฟอร์มัลดีไฮด์ในน้ำ 40% เรียกว่า Formalin ใช้สำหรับดองสัตว์
2.เอทานอล (CH3CHO) หรือมีชื่อสามัญคือ Acetaldehyde เป็นสารที่สามารถเกิดขึ้นในร่างกาย
แต่ไม่อยู่ตัวจะสลายเป็นสารอื่นทันที เตรียมได้จากการออกซิไดส์เอทานอล
CH3CH2OH ---------> CH3CHO + H2O






หมู่ฟังก์ชัน หมู่คาร์บอนิล
สูตรและเงื่อนไข R และ R' แทนด้วยหมู่ไฮโดรคาร์บอน
และต้องมีอะตอมคาร์บอนอย่างต่ำ 3 อะตอม
สูตรโมเลกุล CnH2nO C ใน R ทุกอะตอมเป็นพันธะเดี่ยวหมด
ตัวอย่าง และการอ่านชื่อ C3H6O Prop/an/one
C4H8O But/an/one
การอ่านชื่อ อ่านจำนวนคาร์บอนอะตอมต่อด้วย an (ถ้า C ใน R เป็นพันธะเดี่ยว) ลงท้าย _one
การเตรียม
สมบัติ 1.สถานะที่อุณหภูมิห้องเป็นของเหลว
2.จุดเดือดและจุดหลอมเหลว จะมีแนวโน้มสูงขึ้นตามมวลโมเลกุลที่เพิ่มขึ้น หรือตามจำนวน C ที่เพิ่มขึ้น
3.ความหนาแน่นน้อยกว่าน้ำ
4.การละลายน้ำ โมเลกุลเล็กๆ คือ CH3COCH3 ละลายน้ำได้ไม่จำกัด เมื่อโมเลกุลมี C เพิ่มขึ้น
การละลายน้ำจะน้อยลง จนถึงไม่ละลาย
คีโตนที่ควรทราบ Propanone (CH3COCH3) หรือมีชื่อสามัญว่า Acetone เกิดเล็กน้อยในร่างกายจากปฏิกิริยา
ข้างเคียง โดยเฉพาะคนที่เป็นโรคเบาหวานพบว่ามี Acetone สะสมอยู่ในร่างกายมากกว่าคนปกติ
Acetone ใช้เป็นตัวทำละลายสารอินทรีย์ที่ดีมาก ไวไฟ มีกลิ่นไม่ชวนดม




แหล่งอ้างอิง: เอกสารประกอบคำบรรยาย วิชาเคมี ของโครงการส่งเสริมความสามารถพิเศษภาคฤดูร้อน Brands's Summer Camp'95 มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

 
1

1

1 1

Hosted by www.Geocities.ws