Orthographia e orthoepia collateral
Le sequente modificationes son applicate al orthographia.
- Duple letteras representante un consonante singule son simplificate con le exceptiones del SS (sempre duple) e del CC antea E e I (sempre duple).
- Le suffixo -AGE (alsi le sono -AGE al fin de un parola ubi il non es un suffixo) es reimplaciate per le forma -AJE: saje, coraje, etc… (for sage, corage, etc…).
- Le gruppo CC remane invariate ante E e I. Pro exemplo: eclesia, mais accidente.
- Le digrapho CH, representante le sono de /k/, es mantenite solmente ante E e I. In tote altere casos, illo es reimplaciate per C: cloric, Cristo, etc… (pro chloric, Christo, etc…), mais chimeric.
- Le E final es eliminate depost T precedite per un vocal, con le exception de parolas que ha su accento tonic sur le tertie syllaba ab le fine de parola: i.e. animat, brevitat (pro animate, brevitate). Iste regula applica anque al E final depost N, L, and R quando iste consonantes son le orthographia collateral pro NN, LL and RR; i.e. peren, bel, mel, il, bizar, etc… (pro perenne, belle, melle, ille, bizarre, etc…). Nota: le formas del tempos presente del indicativo e del imperativo non seque iste regula; pote, permite, etc… mantene lor -E final.
- Le digrapho GH, representante le sono de /g/ ante E e I, es mantenite: ghetto, ghibellin. Le GUI, como in guitarra pote esser anque scribite como ghitarra. Parolas como portugese, longe o large, etc… pote anque esser re-scribite como portughese, long e larg, etc…
- Le silente H depost R e T es omisse: i.e. retoric, patetic, etc… (for rhetoric, pathetic, etc…).
- Le suffixo -ISAR es reimplaciate per le forma -IZAR. Su derivativos son alsi scribite con un Z: civilizar, civilization, etc… (pro civilisar, civilisation, etc…).
- Le digrapho PH es remplaciate per F: fonetic, emfatic, etc… (pro phonetic, emphatic, etc…).
- Le gruppo SS remane invariate: massa, transsubstantiation, etc….
- Le orthographia TI plus vocal es preferite al orthographia CI plus vocal in parolas scribite con le digrapho TI in latino. P.E. Nation es preferite a nacion.
- Le vocale Y es remplaciate per I: tirano (for tyranno). Le Y semi-consonantic remane immutate: yak.
Le consonantes son generalmente pronunciate secundo le mesme regula del parolas international. Totevia, in alcun casos sin un clar decision, qualcunque pronunciation usate in al minus duos lingua frontal es acceptate.
- C ante E e I, pote esser pronunciate como /tS/, /s/ o /ts/ e in tote altere casos como /k/.
- G ante E e I pote esser pronunciate como /dZ/ o /Z/ e in tote altere casos como /g/. Illo pote esser reimplaciate pro J ante un E o un I jelide (pro gelide).
- Nota anque que le suffixo -age pote sempre esser scribite con un J e que le sono del J persiste anque in adjectivos usate como nomines. Exemplo sajo (de sage).
- J es semper pronunciate in le mesme modo o como /dZ/ o /Z/. Totevia, su pronunciation debe differer de illo del G
- H es semper silente, con le exception de parolas homophone como ora e hora e intra duo vocales equal como in Sahara, prehend-, nihil, alcohol, etc… e lor compositos e derivativos.
- TI plus vocal pote essere pronunciate como /ts/ o /t/. Totevia, su pronunciation debe differer de illo del C. STI plus vocal es sempre pronunciate /sti/.
- X es pronunciate generalmente como /S/. execepto in compositos de EX sequite per un vocal on un H mute. Exemplos: expectar = [eSpectar], ma examinar = [eZaminar].
- Z sona como /dz/ si inital ma como /z/ in tote altere casos.
Il ha nulle differentias intra le grammatica de interlingua classic e le collateral. Il ha totevia differentias stylistic e morphologic.
- Le participio passate del verbos contracte es formate sur le secunde radice: scripte, facte, volte, etc… (pro scribite, facite, volvite, etc…).
- Parolas formate per le regulas del tres es preferite a parolas retroformate: corpo, tempo nome, core, etc… (pro corpore, tempore, nomine, corde, etc…)
- Latinismos es evitate: ma, juso, jammais, etc… (pro sed, subtus, nunquam, etc…).
- Formas alternative grammatical (era, son, sia, van, etc…) o lexical (lis, lontan, meno, etc…) es preferite.
- Parolas latin, que mantene derivativos in anque un sol lingua frontal es preferite supra parolas latin que ha nulle derivativos moderne. P.E. forsit (it. forse) es melior de forsan, que ha nulle derivativos.
- Parolas prestate de altere linguas moderne son assimilate secundo le regula del prototypo commun plus recente, si possibile. Exemplos: non defaite ma disfacta, non Kümmel ma cumino, etc…
Note que tote iste regulas non applica a nomines personal o geographic que mantene sempre lor orthographia e pronunciation original.