Bijenwas
In feite is was niets anders dan een afscheidingsproduct van de wasklieren van
de
werkbij. Van deze was worden cellen gebouwd (de raten), waarin voedsel als
honing en stuifmeel opgeslagen liggen en waarin de jonge larven worden
grootgebracht. De honing wordt uit de raten geslingerd en de bijenwas blijft
over, die nadat ze gesmolten en gezeefd worden in vaste vorm voorkomen tot
platen van ca. 5 kg. De belangrijkste landen van herkomst zijn Marokko, Algiers,
diverse Zuid Amerikaanse staten, Frankrijk en Griekenland.
De bijen hebben miljoenen bloemen moeten bezoeken om hun raten te bouwen waar
uiteindelijk onze bijenwasproducten van worden gemaakt. De was zweten ze uit,
uit 8 zeer
kleine wasklieren aan de onderzijde van hun
achterlijf. Ze nemen de uitgezwete was, die dan nog praktisch kleur en geurloos
is, in hun bek, voegen wat speeksel toe, kauwen erop en plakken dan korreltje
voor korreltje met z'n duizenden tegelijk in die donkere bijenkast alles zo
tezamen tot die prachtige zeshoekige raten. Dit doen zij zeer goed samenwerkend
en zeer geordend. Vandaar het respect dat men reeds in de oudheid had voor deze
bijzondere insecten. Bijen zijn meesters in het samen leven en werken.
Deze raten zijn het lichaam van de bij. Hier bewaart zij haar voedsel
voorraden, zoals honing en stuifmeel en legt de koningin haar eitjes. Maar er
wordt ook op gedanst en van de oude was worden nieuwe koninginnencellen gebouwd.
Bijenwaskaarsen
Bijenwaskaarsen maken
is een vak apart.
Kaarsen die gemaakt zijn van bijenwas verspreiden een heerlijke geur. Zij geven
zacht rustgevend licht. Hebben een lange brandduur en zijn gemaakt van een zeer
zuiver en edel natuur product waar niets aan toe is gevoegd.
Na verloop van een aantal jaren worden de raten donkerder en donkerder. Sommige
imkers vinden dit geen probleem. In Nederland leer je tijdens een imkercursus
dat je eens in de 3 jaar de bijen de gelegenheid moet geven weer nieuwe raten
te bouwen, oude raten zouden bronnen van ziektes zijn. Hier wordt dus bijenwas
geoogst. Natuurlijk niet alles in een keer! Ook wordt er ieder jaar zegelwas
geoogst. Bijen worden vooral gehouden vanwege de honing en bijenwas is een van
de producten die vanzelf meekomen. Voordat een imker de honing kan slingeren
moet hij eerst de was van de cellen verwijderen waarmee deze afgesloten is door
de bijen. Bij een beroepsimker in Canada die ca. 1500 volken had leverde dit
alleen al ca. 2000 kg. aan zegelwas per jaar op.
Boenwas
We weten al dat van was de bekende, lekker ruikende bijenwaskaarsen gemaakt.
Opgelost in (was)benzine geeft het de boenwas (dof) of opgelost in terpentijn
boenwas om meubels te laten glimmen. Ook is was te gebruiken om sinaasappelen
een beschermlaagje te geven.
andere toepassingen van was
de Didgeridoo