Temel donanım bilgileri
© Copyright Brian Brown, 1992-2001. All rights reserved.

Bilgisayar sistemleri için elektrik bağlantıları
Bir bilgisayar sistemi aşağıdaki aygıtlardan oluşur

• klavye
• ekran
• kasa
• eklenebilir aygıtlar
• yazıcı
• fare

Bilgisayar sisteminin verimli bir şekilde çalışabilmesi için yukarıdaki aygıtların birbirleri ile bağlantıları iyi yapılmalı ve iyi güç kaynaklarına bağlanmalıdır. Donanım parçalar arasındaki bağlantılar yapılırken, parçaların zarar görmemesi için elektriğin kapalı olmasına dikkat edilmelidir.

Kasa bağlantıları
Kasa içi bağlantıları aşağıdaki parçalar arasında yapılır,

• güç kaynağı ile kasa içi bağlantıları
• ekranın güç kaynağı ile ilgili bağlantıları
• klavye ile kasa arasında bağlantıları
• ekran ile kasa arasındaki bağlantıları
• fare bağlantıları

Kasa ile diğer parçaların bağlantıları yapılırken her bağlantı için farklı yuvalar hazırlanmış ve yanlış bağlantı yapılması ortadan kaldırılmıştır. Yuvasına girmeyen fişleri zorlayarak başka yerlere girmesine zorlanmamalıdır.

Şekil 7: Kasa bağlantıları

Bilgisayar sistmeminin parçalarını toplarken aşağıdaki işlemlere dikkat edilmelidir:

1. Kasayı bir masa üzerine yerleştiriniz, eğer harddisk kasa içinde montelenmiş ise kasayı sallamayınız. Harddisk, sarsıntılardan etkilenerek zarar görebilir.
2. Ekranı kasanın yanına yeleştiriniz.
3. Ekranın elektrik bağlantısını ve video kablosunu kasaya bağlayınız. Bazı ekranların elektrik bağlantısı kasa üzerinden yapılamamkta ayrıca bağlantısı yapılmaktadır. Ekran ayarlarının (şiddet, parlaklık, kontrast vs.) orta değerlerde olduğundan emin olunuz.

   Oynat film

   Şekil 8: Ekran bağlantıları

4. Klavye fişlerini kasa üzerindeki yerlerine takınız. Bağlantı yaptığınız yerin doğru yer olduğuna dikkat ediniz. Günümüzde kablosuz klavyeler bulunmaktadır.

   Oynat film

   Şekil 9: Klavye bağlantılaı

5. Farenin fişinin seri portlardan birine bağlandığından emin olunuz ve iyice yerleştiriniz.

   Play film

   Şekil 10: Fare bağlantısı

6. Yazıcının bağlantısını, uygun kablolar kullanarak kasa üzerinde yapınız. Paralel yazıcı için LPT1 veya LPT2 portlarından birini seçiniz. Seri yazıcılar için ise COM1 veya COM2 portlarını kullanınız.

   Play movie

   Şekil 11: Yazıcı bağlantıları.

7. Diğer yan ürünlere sahipseniz onlarıda bilgisayara bağlayabilirsiniz (modem, tarayıcı vs). Bazen her parçayı taktıktan sonra kapalı olan sistemi açıp ayarları yapmak ve daha sonrada diğer parçaları teker teker takıp ayarları yapmak bazı adres çakışmalarını engelleyebilir.
8. Bilgisayarın (kasa, ekran elektiği vs) kapalı olduğundan emin olup, elektrik kablosunu en yakın elektrik prizine takınız. Elektik kablosunu takılmasını en sona bırakanız.

   Oynat film

   Şekil 12: Kasanın elektrik bağlantıları

9. Sisteminizde harddisk yoksa, sistemi açmak için işletim sistemi kopyalanmış bir disketi disket sürücüsüne yerleştiriniz.
10. Bütün bağlantıları dikkatlice tekrar kontrol ediniz.
11. Bilgisayarı, elektrik düğmesine basarak çalıştırınız. Ekranın elektrik düğmesine basınız. Ekrandaki, elektriğin olduğuna dair mesajlara dikkat ediniz.

    Sistem bir kere bip sesi çıkartır. Sistem sürekli olarak bip sesi veya değişik zaman aralıklarında bip sesleri geliyorsa, bu durum sistemde arızalı veya hatalı bağlantıların olduğunu bildirir. Ekrandan bir hata veya uyarı mesajı görünüyorsa sistem hemen kapatılmalı ve hata mesajındaki durum bulunarak düzeltilmelidir.

    Klavyelerin çoğunda üç tane küçük lamba vardır (Num-lock, caps-lock, scroll-lock). Bir sistem (eğer düzgün olarak çalışıyorsa) bu üç lambanın aynı anda yanıp sönmesi gerekmektedir (buna her zaman dikkat ediniz). Bu lambaların yanıp sönmesi sistem testinin doğru bir şekilde bittiğini belirtir. Eğer lambalar sürekli olarak yanık kalıyor veya hiç yanmıyorsa, lambalar farklı zamanlarda yanıyorsa sistemde hatalı bir durum var demektir.

PC üzerindeki bağlantıların tanımlanması
Bir sistem üzerinde farklı amaçlar için (yazıcı, ekran, modem, klavye vs.) kullananılabilecek değişik sayıda "yuva/soket" ler bulunmaktadır. Konnektörler. Burada değişik sayıda ve amaçla kulanılabilecek konnnektör tipleri verilmektedir.

Güç konnektörleri
Sistemin ve ekranın elektrik bağlantıları verilmektedir. Günümüzde birçok kasa üzeinde iki tane elektrik bağlantısı yapılabilecek bağlantı yeri vardır.

Soldaki şekilde 2 tane güç bağlantısı noktası gösterilmektedir. Bu noktalardan birisi şehir gerilimine, diğeri ise ekrana bağlantı yapmak için kullanılır.

Bunlar kasa üzerinden, ekranın elektrik bağlantısının yapılabileceği gösterir.

N.B
Bazı fişlerin içinde pinleri varsa bunlar erkek fiş, delikler varsa dişi fiş adı verilir (veya yuva).

  Bağlantıların yapılması
Yanlış bağlantıların engellenmesi amacıyla her fişin yuvası farklı yapılmıştır. Örneğin paralel yazıcı kablosunu, seri yazıcının bağlantısının yapılabileceği yere (seri porta) yuvaları farklı olduğundan bağlayamazsınız. Zorlayarak hatalı bağlatılar yapmışsanız bu sistemde kalıcı zararlara yol açabilir. Bazı kablolardaki pin sayıları farklı, kenarları değişik renklerde veya çentikli olabilmektedir.

  VGA bağlantıları
Bilgisayardaki görüntü ile ilgili sinyallerin ekrana gidebilmesi için ekranın güç bağlantısından ayrı olarak görüntü kablosununda kasaya bağlanması gerekmektedir. Bu bağlantı için kasa üzerindeki VGA soketi kullanılır.

VGA soketi 15 dişi pinlidir. Soketin kenarlarında vida yuvaları bulunmaktadır.
Ekrandan gelen VGA fişi 12 tane erkek pin e sahiptir. Soketteki 15 pinin hepsi kullanılmamaktadır. Bu hatalı bir sonuç doğurmaz. Fiş üzerindeki vidalar sıkıştırılarak görüntü sinyallerinin sağlıklı bir şekilde alınması sağlanır.

 Seri bağlantılar
Genelde, PC üzerinde 2 tane seri soket bulunmaktadır. Bu soketlerden birisi 9 pinli (COM1) diğeri 25 pinlidir (COM2).

9 pinli soketle genelde fareler için kullanılır. 25 pinli soketler ise dıştan takılan modemler için kulanılmaktadır.
Seri porta takılabilecek bir farenin ucu 9 dişi pine sahiptir. Bazen 25 pinli sokete fare takılması gerekebilir. Bunun için adaptör kullanılır. Aygıtların iyi çalışması isteniyorsa, vidalanması gereken aygıtlar vidalanmalıdır.

Paralel bağlantılar
Genellikle, PC üzerinde 1 tane paralel soket bulunur ve yazıcı bağlantıları için kullanılır.

Soket üzerinde 25 tane dişi pin bulunmaktadır ve LPT1 olarak adlandırılır.
Paralel bağlatılarında vidalarının veya yaylarının sıkıştırılması buraya bağlı cihazların verimli çalışmaları için yararlı olacaktır.

Klavye bağlantıları
PC lerin bir tane klavye girişleri vardır.

Klavyenin soketi 5 dişi pinlidir. Başka fişlerin buraya takılmasını engellemek için yuvası farklı (yuvarlak) yapılmıştır.
Klavyenin yuvasına yanlış bağlanma olasılığını ortadan kaldırmak için yuva ve fiş çentikli yapılmıştır.
Şekilde çentikler daha rahat bir şekilde görülmektedir.

Özet
Sistem çalışırken bilgisayardan parça sökmeyiniz veya sisteme parça takmayınız. Sisteme bağlı bütün cihazların elektriğinin kapalı olduğundan emin olduktan sonra sisteme parça takıp çıkartabilirsiniz. Üzerinizde statik elektrik olmadığından emin olunuz (bir iletkene dokunarak üzerinizdeki statik elektriği boşaltabilirsiniz).

Ana sayfa | Diğer kurslar | Feedback | Notlar | Testler | Videolar

© Copyright B Brown, Jon Winchester, 1992-2001. All rights reserved.