Aydin-oglu Umur Bey, S�leyman Bey'in �l�m�nden sonra onun cesedini alarak Manisa'da bulunan babasinin yanina getirdi. Oglunun �l�m�ne �ok �z�len Saruhan Bey, bu tarihten sonra fazla yasamadi. O da bir yil sonra vefat eti (1346). Manisa'da K�rhane adi verilen t�rbeye defnedildi. Saruhanogullari Beyligi'nin kurucusu olan Saruhan Bey devrinde beylik en parlak d�nemini yasamistir. Onun zamaninda Manisa bir T�rk-Islam sehri olarak gelisti ve b�y�d�. Anadolu'yu gezmis olan seyyah Ibn Battuta, Manisa'da Saruhan Bey ile g�r�st�g�n� ve Saruhan Bey'in son yillarinda sehrin tamaminin bir T�rk sehri h�viyetine b�r�nd�g�n� yazmaktadir. Saruhan Bey'in Timur Han, Orhan, S�leyman, Ilyas, Devlethan ve Budak Pasa isimlerinde alti oglu oldugu bilinmektedir. �l�m�nden sonra beyligin basina bu ogullari arasindan Fahreddin Ilyas Bey ge�ti. Saruhan Bey'in ogullarindan Devlethan Demirci'yi, Budak Pasa da G�rdes'i idare etmekteydi. b- Ilyas Bey Saruhan Bey'den sonra beyligin basina ge�en Ilyas Bey, ilk is olarak Bizans Imparatori�esi Anna ile bir dostluk antlasmasi yapti. Daha �nce de belirtildigi �zere Saruhan Bey ile Aydin-oglu Umur Bey Imparator Anna'ya karsi Kantakuzenos ile isbirligi yapmislardi. Ancak Kantakuzenos Anna'ya karsi bir basari elde edemeyince bu kez Osmanli h�k�mdari Orhan ile anlasma yapmak zorunda kaldi. Hatta kizini Orhan Bey'e vererek onunla tam bir dostluk kurdu. Imparatori�e Anna ise Kantatuzenos'un Osmanlilarla anlasmasi �zerine Saruhanogullari ile ittifak kurmaya �alisti. Bu ama�la devlet ileri gelenlerinden Tagaris'i Manisa'ya Saruhan Bey ile anlasmaya g�nderdi. Ancak Tagaris Manisa'ya geldiginde Saruhan Bey'in �l�m� ile karsilasti. Bu duruma ragmen Tagaris, Saruhan Bey'in yerine ge�en Ilyas Bey ile bir anlasma yapmaya muvaffak oldu. Ilyas Bey, yapilan anlasmadan sonra imparatori�eye yardim i�in bir miktar kuvvet g�nderdi. Bu sirada Umur Bey de iki bin kisilik bir birlik g�nderdi. Ancak imparatori�eye yardima giden Saruhan ve Aydin kumandanlari yolda Anna aleyhine bir anlasma yaptilar. Bu emirler ilk olarak Istanbul'a gelerek imparatori�eden para ve hediye aldilar. Ancak Trakya'ya ge�tikten sonra eski dostlari Kantakuzenos'un tarafina ge�tiler. Kantakuzenos ile birlikte Bulgaristan topraklarina saldiran Saruhan ve Aydin birlikleri pek �ok ganimet ve esir elde ederek yurtlarina d�nd�ler. �yle anlasiliyor ki Saruhanogullari bu akindan sonra bir daha Rumeli'ye ge�emediler. ��nk� Osmanlilar Karasi topraklarini alip Gelibolu yarimadasina yerlestikten sonra Saruhanogullari'nin bu b�lgelere ge�meleri zorlasti. Yine bu tarihlerde Izmir'i L�tinlerden almak iseteyen Gazi Umur Bey L�tinler karsisinda sehit d�st� (1348). B�ylece Izmir ve �evresi L�tinler elinde kalinca Marmara kiyilari gibi Ege sahilleri de Saruhanogullari'na kapanmis oldu. Izmir'in L�tinler eline ge�mesi Saruhan deniz ticaretine de �nemli �l��de darbe vurdu. Saruhanli h�k�mdari Ilyas Bey'in 1356 yilinda Imparator Ioannes V. Palaiologos'a yardim ettigi bilinmektedir. Bu yil i�erisinde Osmanli Sultani Orhan Bey'in oglu Halil Gemlik sahilinde gezerken Fo�alilar tarafindan esir edildi. Halil'i kurtarmak i�in Fo�a'yi abluka altina alan Imparator Ioannes Palaiologos Cenevizlilerin israrla karsi koymalari �zerine dostu olan Saruhan-oglu Ilyas Bey'den yadim istedi. Ilyas Bey bu �neriyi kabul ederek karadan Fo�a'yi kusatti. Ancak Ilyas Bey'in Fo�alilarla dostulugunu bilen ve onun kendisine bir tuzak hazirladigindan s�phelenen Imparator Ioannes, Ilyas Bey'i gemisine davet etti ve onu rehin alarak denize a�ildi. Ilyas Bey bu durumdan karisinin verdigi b�y�k miktardaki fidye-i necat karsiliginda kurtuldu. Ayrica ogullarini da imparatorun yanina rehin olarak birakti. Ilyas Bey'in ne zaman �ld�g� kesin olarak bilinmemekle beraber 1357 yilinda beyligin basinda Ishak �elebi'nin bulundugu anlasilmaktadir. Bu sebeple Ilyas Bey'in 1356 veya 1357 yilinda vefat etmis oldugu tahmin olunabilir. c- Ishak Bey Ilyas Bey'in �l�m�nden sonra beyligin basina oglu Ishak Bey ge�ti. Babasinin sagliginda Menemen'i idare eden Ishak Bey beyligin en zayif bir zamaninda basa ge�mesine ragmen onun zamaninda Saruhanogullari en parlak devrini yasadi. Onun Misir Meml�klu sultani ile mektuplastigi bilinmektedir. Nitekim Rodos adasinin s�valyelerden alinmasi i�in yapilacak sefere diger Anadolu beyleri gibi Ishak Bey de davet edilmis ve kendisine Meml�k sultaninin n�mesi verilmistir (1366). Saruhanogullari, Ishak Bey zamaninda yeni komsulari Osmanlilar ile dostane bir siyaset takip ettiler. Ishak Bey, I. Murad'in oglu Yakup �elebi ile Bayezid'in s�nnet d�g�nlerine ve Yildirim B�yezid'in Germiyan beyinin kizi ile evlenme t�renlerine katildi. Bundan baska I. Kosova savasina diger beylikler gibi yardimci kuvvetler g�nderdi. Ishak Bey zamaninda Manisa'da Mevlev�ligin itibari bir hayli artmistir. Ishak Bey'in Mevlev�-h�ne'yi yaptirmasi ile bu aileden bir ka� kisinin �elebi �nvanini almasi bu sevginin bir delili olarak g�r�lmektedir. Ishak �elebi i�in kitabeler ve vesikalarda "Sultan, emir, beldeler fatihi ve Sultan�'l-azam� gibi �nvanlar kullanilmistir. Ishak �elebi hakkinda 1378 yilindan sonraki yillarda hi�bir bilgi yoktur. Ancak onun 1378 veya 1379 yilinda �ld�g� bilinmektedir. Sagliginda yaptirmis oldugu t�rbe kitabesinde �l�m tarihi belli degildir. d- Hizir Sah Ishak Bey'in �l�m� �zerine oglu Hizir Sah Saruhanogullari'nin basina ge�ti. Ancak kardesi Orhan Bey onun beyligini tanimayarak saltanat m�c�delesine giristi. Kaynaklarda bu m�c�dele hakkinda fazla bilgi yoktur. Bununla beraber Orhan Bey'in bu m�c�deleyi kaybettigi ve Hizir Sah'in Manisa'ya hakim oldugu anlasilmaktadir. Hizir Sah'in g�m�s ve bakir paralari bulunmus olup bu paralar �zerinde tarih yoktur. Ancak 1389 tarihli bir vesika bu tarihte Hizir Sah'in Bey oldugunu g�stermektedir. Hizir Sah Bey oldugu sirada Osmanli h�k�mdari I. Murad sehit d�sm�s, yerine Yildirim B�yezid ge�misti. Osmanli tahtindaki bu degisikligi firsat bilen Karaman-oglu Al�addin Ali Bey Osmanlilar aleyhinde faaliyetlere baslamisti. Onun bu faaliyetlerine Saruhan-oglu Orhan Bey de katildi. Bunun �zerine Yildirim B�yezid hizla Anadolu'ya ge�ti, Alasehir'den sonra Manisa'ya geldi. Hizir Sah ise Yildirim B�yezid'in bu harek�ti esnasinda onu karsilayarak tabiiyetini arzetti ve �lkesini sulh yolu ile Osmanlilara birakti. Yildirim B�yezid, Hizir Sah'in bu davranisi �zerine Demirci, Adala, G�rdes, Kayacik ve Kemaliye taraflarindan olusan beyligin dogu topraklarini ona birakti. B�yezid Manisa'yi aldiktan sonra (1390) Karasi ile Manisa birlestirilerek Bey-sancagi yapildi. B�yezid buraya �nce Ertugrul'u, onun �l�m� ile de Emir S�leyman'i tayin etti (1392). |