Meng�c�kl�lerle Anadolu Sel�uklulari arasindaki bu iliskiler R�kneddin II. S�leymansah zamaninda da devam etti. Fahreddin Behramsah, 598 (1202) yilinda S�leymansah'in G�rcistan seferine katildi. Fakat Sel�uklu kuvvetlerinin maglubiyetiyle sonu�lanan savasta esir d�st�. Krali�e Tamara, ona bir esir degil adeta bir misafir muamelesi yapti ve bir s�re sonra �lkesine g�nderdi. Baska bir rivayete g�re ise fidye �deyerek kurtuldu. Behramsah, bu sefer sirasindaki basarilari sebebiyle "Gazi" �nvanina l�yik g�r�ld�. Ravend� onun bu seferdeki gayretleri ve S�leymansah'a sadakatine temas ederek s�yle der: "Damad Em�r Isfehs�l�r-i Keb�r, �lim, adaletli, Allah'in yardimina mazhar olmus, muzaffer, ikbal sahibi, dinin yardimcisi ve em�rlerin h�k�mdari Gazi Fahreddin Behramsah'in canini feda edecek kadar h�k�mdara taraftar oldugu, onun iyiligini istedigi ve essizligi Abhazlarla yapilan muharebe meydaninda �ikti. ��nk� orada canini feda edip kullarin kurtulmasi i�in �alisti". Sel�uklu sultani I. Izzeddin Keykavus, Behramsah'in son yillarinda kizi Sel�uk Hatun ile evlendi. Bu durum iki aile arasindaki dost�ne iliskilerin devam ettigini g�sterir. Ayrica bu d�g�nle ilgili rivayetler o d�nemin sosyal ve meden� hayatini gayet g�zel yansitir. Erzincan'a d�n�r g�nderen Izzeddin Keyk�vus m�sbet cevap alinca �lkenin her tarafindan meshur terziler ve sanatk�rlar getirterek gelinin �eyizlerini hazirlatti. Sel�uk Hatun'a ipekli elbiseler, m�cevherler, gerdanliklar, altin ve g�m�s esya, k�le ve cariyeler, atlar ve katirlar hazirlandiktan sonra muhtesem d�g�n alayi b�y�k em�rlerin refakatinde yola �ikarildi. Nik�h, Kadi Sadreddin tarafindan kiyildi. Bunu Sivas ve Erzincan'da g�rkemli d�g�nler takip etti. Gelin Erzincan'dan Sivas'a gelince sehirde bir hafta s�ren d�g�n ve senlikler yapildi. Bu vesileyle em�rlere hediyeler verildi. Fahreddin Behramsah, uzun s�ren h�k�mdarligi d�neminde d�rt Anadolu Sel�uklu h�k�mdariyla birlikte oldu. Bunlar II. Kili� Arslan, Giyaseddin Keyh�srev, R�kneddin S�leyman ve Alaeddin Keykubat'tir. Rivayete g�re Belh'den Anadolu'ya gelen Sultan�'l-Ulem� Bahaeddin Veled, Erzincan'dan ge�erken Behramsah ve karisi Ismet Hatun'un misafiri olmus ve burada kendisi i�in insa edilen medresede ��-d�rt yil ders vermistir. Behramsah 622 (1225) yilinda Erzincan'da �ld�. Erzincan civarindaki Asagi Ula k�y� yakininda harabe halindeki t�rbe b�y�k bir ihtimalle ona aittir ve Melik Fahreddin T�rbesi olarak meshurdur. Behramsah'in bastirdigi en eski sikke, 563 (1167-1168) tarihlidir. Bu paralarin bir y�z�nde Behramsah'in, diger y�z�nde ise metb� h�k�mdar sifatiyla II. Kili� Arslan'in adi yazilidir. Ibn�'l-Es�r onun altmis yildan fazla h�k�mdarlik yaptigini s�yler. Onun devrinde Kemah'in yerine baskent olan Erzincan �ok gelismis ve sehir �nemli bir ticaret ve k�lt�r merkezi olmustur. Fakat sik sik vukubulan depremler y�z�nden mimar� eserler g�n�m�ze intikal edememistir. Behramsah akilli, g�zel huylu, halka ve askerlere karsi sefkatli bir h�k�md�rdi. Sair ve �limleri himaye ederdi. Yukarida kisaca temas ettigimiz gibi Dogu'nun meshur sairi Genceli Nizam� Mahzen�'l-Esr�r adli eserini ona ithaf etmis ve besbin dinar ve iyi cins bes katir ile �d�llendirilmistir. Behramsah �ok hayirseverdi. Zengin-fakir, yerli-yabanci farki g�zetmeden herkese iyilik etmek isterdi. Kis mevsiminde kuslarin a�liktan �lmemesi i�in arabalarla daglara yem g�nderdi. Bu davranis g�n�m�zde bile esine az rastlanan m�kemmel bir sefkat ve merhamet num�nesidir. Behramsah'in yerine oglu Al�eddin Davudsah ge�ti. Diger oglu Muzaffereddin Muhammed de Sarki Karahisar meliki oldu. Behramsah'in diger oglu Sel�uksah ise otuzbes yildir Kemah'ta h�k�m s�rmekteydi ve babasindan �nce vefat etmisti. Davudsah'in Erzincan ile beraber Kemah'a da h�kim olmasi bunu teyid etmektedir. Ayrica kaynaklar bu tarihte Behramsah'in sadece Davud ve Muhammed adli �ocuklarindan bahsederler. Aydin bir h�k�mdar olan Behramsah, her iki oglunu da gayet m�kemmel bir sekilde egitmisti. Davudsah da babasi gibi mantik, matematik, il�hiyat, ilm-i n�c�m, edebiyat ve felsefeye v�kifti. Fars�a g�zel siirler yazardi. Ilme karsi duydugu yakin ilgi dolayisiyla meshur tip �limi Muvaffakuddin Abd�ll�tif-i Bagd�d�'yi sarayina davet edip kendisine maas bagladi. O da Davudsah adina eserler yazdi. Davudsah'in ilim adamlarini himaye etmesi sebebiyle Erzincan'da ilim ve k�lt�r d�zeyi y�kseldi ve meshur uzmanlar yetisti. Mesel� o devrin �nde gelen sim�larindan Al�eddin Erzincan�, R�kneddin Kili� Arslan'i tedavi etmisti. Davudsah ilim alanindaki basarisini, �lke y�netiminde g�steremedi. Halka zulme varan davranislari, devlet adamlarini haksizca cezalandirip mallarina el koymasi, �lkede b�y�k bir huzursuzluga sebep oldu. Son zamanlarinda ise bazi em�rleri �ld�rtt�. Bu durumu diger em�rleri de endiseye sevketti ve onlar da ayni akibete ugramaktan korkarak Sultan Al�eddin Keykubat'a sigindilar. Rivayete g�re Sultan Al�eddin Keykubat, Harezmsah Cel�leddin ve Mogol istil�si dolayisiyla sinirlarini m�dafaa edemeyeceklerini hatt� onlarla isbirligi yapabileceklerini d�s�nerek Meng�c�kler'i ve benzeri beylikleri h�kimiyeti altina almak l�zumunu hissetmis ve bu da Davudsah ile Anadolu Sel�uklu h�k�mdarinin arasinin bozulmasina sebep olmustu. Bu gelismeler Meng�c�kl� em�rler arasinda da huzursuzluk kaynagi olmus ve bu y�zden Davudsah bazi em�rleri �ld�rtm�st�r. Al�eddin Keykubat kendisine siginan em�rleri himayesi altina aldigini s�yleyerek bunlarin mallarini iade etmesini ve hapsettigi Sel�uklu taraftari em�rleri de serbest birakmasini istemistir. Davudsah, �nce bu teklifi reddettiyse de daha sonra bu davranisinin akibetinden korkarak sultanin emrini yerine getirmeyi uygun bulmustur. Sultanin bu em�rlere ilgi g�stermesine �z�len Davudsah, bu meseleyi k�k�nden halletmek i�in yeterli hediyelerle Kayseri'de bulunan sultanin yanina gitti. Sultanla g�r�serek sadakatini ifade etti ve ondan bir ahidn�me aldi. Buna g�re Meng�c�k beyi sultana sadakatle bagli kaldigi s�rece onun yardim ve destegine mazhar olacakti. Fakat Erzincan'a d�n�nce verdigi s�z� unuttu ve bu em�rlerin sultani kandirmalarindan korkarak Erzurum melikii Mug�seddin Tugrulsah'in oglu Cihansah'a ittifak teklif etti. Ayrica Eyyub�ler'den Melik Esref ve Cel�leddin Harezmsah'tan da yardim istedi. Fakat bu tesebb�slerden bir netice elde edemeyecegini anlayinca Al�eddin Keykubad ile yeniden anlasmak i�in seferber oldu. Oglunu rehine g�nderip sultani kendi lehine �evirmek istediyse de basarili olamadi. Erzurum meliki Cihansah'in hareketlerinden de rahatsiz olan sultan, bu Erzurum meliki �zerine y�r�yecegini s�yleyerek Davudsah'in da kendisine katilmasini istedi. Sivas'tan yola �ikan Al�eddin Keykubad, kendisine katilan Davudsah'i yakalatti ve hi�bir mukavemetle karsilasmadan Erzincan'a h�kim oldu. M�stahkem Kemah kalesi teslim olmamak i�in bir m�ddet direndiyse de Davudsah, �l�mle tehdit edilince kale muhafizlarina haber g�nderip teslim olmalarini istemek zorunda kaldi.B�ylece Meng�c�kl�ler'in Erzincan-Kemah kolu sona ermis oldu (10 Zilhicce 625/10 Kasim 1228). Fars�a da bilen Davudsah tahsilli bir h�k�mdardi. Mantik, il�hiyat, ilm-i n�c�m vb. pek �ok ilme vakif idi. Abdullatif el-Bagd�d� de bir s�re onun sarayinda kalmis ve bazi eserlerini onun adina kaleme almistir. |