f- Isfendiyar Bey (1392-1439) Ebu'l-feth ve �elebi gibi �nvanlarla anilan Isfendiyar Bey Kastamonu topraklarini ele ge�iren Osmanli ordusunun Sinop'u tehdit etmesi �zerine Bayezid'e bir el�i g�nderdi. Osmanli tabiligini taniyacagini ve Sinop'un kendisine birakilmasini isteyen Isfendiyar Bey, babasi ile kardesinin isyanlarindan kendisinin mesul tutulmamasini istedi. O'nun bu istegi Yildirim Bayezid tarafindan kabul edildi ve iki taraf arasinda Kivrim Yolu sinir tayin edildi (1392). B�ylece Candarogullari Beyligi, Sinop'ta Isfendiyar Bey kolundan devam etti. Isfendiyar Bey'in yarim asra yakin s�ren h�k�mdarligi d�neminde, Candarogullari Beyligi, Osmanli tarihlerinde Isfendiyar ogullari olarak meshur olmustur. Yildirim Bayezid'in Ankara Savasi'nda (1402) Timur'a maglup ve esir olmasi �zerine Isfendiyar Bey, Osmanli tabiyetinden kurtulmustur. Timur'un Bati'ya dogru ilerledigi haberini alan Isfendiyar Bey deniz yoluyla gelerek Mentese'de Timur'la g�r�st� ve pek �ok hediye vererek bagliligini bildirdi. Timur, buna karsilik Isfendiyar Bey'e kendisinin sahip oldugu topraklara ilave olarak Kastamonu, �ankiri, Kalecik ve Tosya gibi eski Candarogullari Beyligi'nin eski topraklarini da verdi. Isfendiyar Bey, Timur'un himayesinde Candarogullari Bey'i olarak idareyi ele aldi ve bastirdigi paralarla Timur'un adini zikretti. XV. y�zyilin baslarinda Anadolu'ya gelen Ispanyol seyyahi Clanjo, Candarogullari Beyligi hakkinda bilgi verirken, Isfendiyar Bey'in Timur'a vergi verdigini, onun adina para bastirdigini, Inebolu'nun beyligin sinirlari i�inde oldugunu yazmistir. Timur'un Anadolu'yu terkederek Semerkand'a d�nmesinden sonra Yildirim Bayezid'in ogullari arasinda �ikan taht m�cadelelerinde Isfendiyar Bey, ihtiyatli bir siyaset takip etmis, kendisine zarara gelmeyecek sekilde sehzadeler arasinda taraf tutmustur. �nceki Mehmed �elebi'ye karsi Isa �elebi'yi desteklemisti. Ancak Mehmed �elebi'nin varlik g�stererek Anadolu'da kuvvetli bir sekilde birligi saglamayi basarmasi �zerine yeniden dostluk kuruldu. Rumeli hakimi olan S�leyman �elebi'nin Anadolu'ya ge�mesi karsisinda Mehmed �elebi ile Isfendiyar Bey, m�sterek hareket etmek zorunda kaldilar. Bu arada Candaroglu Isfendiyar Bey, Musa �elebi'nin Sinop yoluyla Rumeli'ye ge�mesine yardimci oldu. Daha sonra Mehmed �elebi'nin Karaman (1415-16) ve Efl�k (1416-17) �zerine tertib ettigi seferlerde Osmanlilar'a yardim eden Isfendiyar Bey, oglu Kasim Bey denetiminde yardimci bir ordu g�nderdi. g- Candarogullari Beyligi'nin Par�alanmasi Isfendiyar Bey, kendi idaresi altinda bulunan topraklardan �ankiri, Kalecik ve Tosya'yi en �ok sevdigi oglu Hizir Bey'e vermeyi d�s�nd�g�nden, bunu �grenen ve Mehmed �elebi'ye yardim i�in Rumeli'ye giden Kasim Bey babasina darilmisti. Hatta, Efl�k Seferinden d�n�ste Kastamonu'ya gitmeyerek, babasinin kardesine vermeyi d�s�nd�g� yerlerin kendisine alinmasini istemis ve Osmanli himayesine siginmisti. Oglunun bu davranisindan memnun kalmayan Isfendiyar Bey, Osmanlilar'in istegine karsi �ikamadigindan Mehmed �elebi'ye bir el�i g�ndererek �ankiri, Kalecik ve Tosya'yi Kasim Bey'e degil, Osmanli h�k�mdarina biraktigini arzetti. Bunun �zerine �elebi Mehmed, Ilgaz dagini sinir kabul ederek, Isfendiyar Bey'in biraktigi yerleri, Osmanli hizmetine giren Kasim Bey'e verdi. B�ylece Candarogullari Beyligi biri yari bagimsiz, digeri Osmanli h�kimiyetinde olmak �zere seklen ikiye b�l�nd�. Daha sonra Samsun ve civarini Osmanli topraklarina katmak isteyen �elebi Mehmed, Cenevizliler'den K�fir Samsun'u, Isfendiyaroglu Hizir Bey'den de M�sl�man Samsun'u aldi (1419). Bu sefer sonunda Candarogullari Beyligi'nin sinirlari doguda Sinop, g�neyde Ilgaz ve batida Ara� kasabasi tarafindan �evrilmistir. Osmanli Devleti'ndeki saltanat degisikliginden kendi lehine yararlanmak isteyen Isfendiyar Bey, II.Murad'in padisahliginin ilk d�neminde oglu Kasim Bey �zerine giderek elindeki yerlerden �ikardi. Bilahare Osmanli ordusunun karsi koymasiyla Isfendiyar Bey yenilerek Sinop'a �ekilmek ve baris istemek zorunda kaldi (1423). Bunun �zerine yapilan antlasma sartlarina g�re, Isfendiyar Bey, II. Murad'a tabi olacak, her sene padisahin seferlerine asker g�nderecek ve K�re-i N�has gelirlerinden �nemli bir kismini Osmanli Devletine verecekti. Isfendiyar Bey, II.Murad ile dost ge�inmek mecburiyetinde oldugunu g�r�nce iki hanedan arasinda aile bagi kurmaya �alisti ve oglu II. Ibrahim Bey'in kizini II. Murad'a nikahladi. B�ylece, Candarogullari Beyligi bir m�ddet daha yasama imk�ni bulmus oldu. Isfendiyar Bey yetmis k�sur yasinda 1440 yilinda Sinop'ta �ld�. O'nun zamaninda Candarogullari Beyligi'nin iktisadi ve tic�ri hayati �nemli �l��de gelismis, Sinop limani vasitasiyla Venedik ve Cenevizlilerle pek �ok tic�ret yapilmisti. Ayrica Kastamonu'da bulunan ve ihra� edilen bakir madeni de beyligin �nemli gelir kaynaklarindandi. h- II.Ibrahim Bey (1439-1443) Isfendiyar Bey'in �l�m�nden sonra yerine "Taceddin" �nvani ile anilan oglu Ibrahim Bey ge�ti (1439). D�rt sene s�ren beyligi sirasinda, Osmanli hanedani ile olan akrabaliginin da tesiriyle herhangi bir hadise vuku bulmadi. II.Murad'in kayinpederi ve enistesi olan Ibrahim Bey, beyligin i� ve dis siyasetinde baris�i ve ahitlere bagli bir politika uyguladi. 1443 senesinde Sinop'ta �len Ibrahim Bey, diger bazi Anadolu Beyleri gibi "Sahib�'s-seyf ve'l-kalem" �nvani ile de anilmistir i- Ismail Bey (1443-1461) II. Ibrahim Bey'in �l�m�nden sonra Candarogullari beyliginin basina, bu hanedan i�inde meydana getirdigi hayir m�esseseleri ile ilim ve fazilet bakimindan en degerlisi olan Ismail Bey ge�ti. Cemaziyelevvel 822 (Haziran 1419) tarihinde dogan Ismail Bey, 1443'de beylik tahtina oturdu. Kemaleddin �nvani yaninda Ebu'l-Hasan k�nyesi ile de taninan Ismail Bey, saltanatinin ilk yillarinda beyligin birligini muhafaza etmek i�in kardesi Kizil Ahmed Bey ile ugrasmak zorunda kaldi. Kizil Ahmed, babasinin yerine ge�mek istiyor ve bu ama�la da Osmanli Devvleti'nden yardim umuyordu. Osmanlilar ise sadece Bolu sancagini Kizil Ahmed Bey'e vermekle yetindiler. Fatih Sultan Mehmed'in Osmanli tahtina �iktigi ilk yillarda bazi Anadolu beylikleri ile anlasmazliklar oldugu halde, Candaroglu beyligi ile barisi bozucu bir olay meydana gelmedi. Hatta Istanbul'un kusatilmasi i�in yapilan hazirliklara katildilar. Daha sonra 1452 kisinda Istanbul'a karsi baslatilan kusatilmada Candaroglu Ismail Bey'in kuvvetleri Istanbul'u abluka altina aldilar. Asil kusatma sirasinda harp sahasinda bulunan Ismail Bey'in oglu Kasim Bey Mayis 1453'de baslayan asil h�cumdan �nce imparatora g�nderilerek teslim teklifinde bulunmustu. Istanbul'un fethinden sonra, Anadolu'da birligi saglamak i�in, beylikler sistemine son vermek gerektigini g�ren Fatih, bu politikasini uygulamakla Osmanli-Candarogullari iliskisinin bozulmasina sebep oldu. Kurulusundan itibaren Osmanli Devleti i�in hasmane bir siyaset takip eden Candarogullari Beyligi, Anadolu'da b�y�k bir tehlike teskil ettigi gibi, elinde bulundurdugu b�lgenin siyas�, cografi ve ekonomik �nemi sebebi ile de Fatih'in ilgisini �ekmisti. |