2- Aydinogullari Beyliginin Osmanli Idaresine Girmesi a-Isa Bey Devri (1360-1390) Aydinoglu Mehmed Bey'in Bodemya (�demis) emiri yaptigi Ibrahim Bahadir Bey, Umur Bey'den �nce; Tire emiri S�leymansah'da 1349'da vefat etmisti. B�ylece Mehmed Bey'in besinci ve en k���k oglu olan ve Fahreddin lakabiyla da bilinen Isa Bey, Hizir Bey'den sonra Aydinogullari h�k�mdari oldu. Isa Bey devrindeki olaylar tam olarak bilinmemektedir. Bunun sebebi b�y�k �l��de zikre deger �nemli olaylar olmamasindandir. 1371'de Venedik ile daha �nce imzalanan antlasma yenilendi. Bu d�nemde Rumeli ve Anadolu'da topraklarini genisleten Osmanlilarla olan iliskilerinde dostane oldugu anlasmaktadir. Nitekim I. Murad'in ogullarindan Yakup ve Bayezid �elebilerin s�nnet merasimlerine diger beyliklerin yanisira Aydinogullari Beyliginin temsilcileri de istirak etmistir. Yine Bayezid �elebi'nin Bursa'da yapilan evlenme d�g�n�ne hediye yollayan beyler arasinda Aydin Beyi'nin de adi ge�mektedir. Ayrica Osmanli Devleti ile Aydinogullari arasinda askeri bakimindan da yardimlasildigi g�r�lmektedir. Deniz hakimiyeti ellerinden �ikan, dolayisiyla gaza, cihad ve ganimet yolu kapanan kiyi beylikleri Osmanlilar'in Rumeli fetihlerine katildilar. Nitekim Murad H�davendig�r'in Kosova muharebesine (1389) gittigi zaman Anadolu beylerinden sagladigi yardim kuvvetleri arasinda Isa Bey'in kuvvetleri de bulunuyordu. I. Murad'in savas alaninda sehit olmasi �zerine Osmanli tahtina ge�en Yildirim Bayezid, kardesi Yakup Bey'i katledince Anadolu'daki beyliklerin muhalefetiyle karsilasti. �zellikle Karamanogullarinin tesvikiyle gelisen d�sman grup arasinda Aydinogullari Beyligi de vardi. Yildirim Bayezid Rumeli'de d�zeni sagladiktan sonra Bursa'ya geldi ve hazirliklarini tamamlayarak Alasehir �zerine gitti. Aydinogullari himayesinde bir Rum sehri olan Alasehir 1390'da Osmanli idaresine girdi ve bunun �zerine Aydinoglu Isa Bey bagliligini bildirdi. B�ylece Aydinoglu'na ait topraklar Osmanlilara ge�erek hutbe ve sikke Bayezid adina kabul edildi (1390). Isa Bey Beyligi'nin merkezini Ayasulug'tan Tire'ye tasidi. Nitekim Yildirim Bayezid'in Venedik el�isi Franciscus Quirino ile imzaladigi 21 Mayis 1390 tarihli ticaret antlasmasindan Ayasulug ve Balat'in Osmanli hakimiyetinde oldugu g�r�lmektedir. Yildirim Bayezid, ayrica Isa Bey'in kizi Hafsa Hatun ile evlenerek iki taraf arasinda akrabalik baginin kurulmasini sagladi. Aydinoglu Isa Bey'in ne zaman �ld�g� kesin olarak bilinmemekle beraber, Ankara savasindan �nce �ld�g� anlasilmaktadir. Kabri, Birgi'de babasinin t�rbesindedir. Aydinogullari Beyligi'nin Yeniden Canlanmasi: a- Timur ve Aydin Beyligi Ankara Savasi'ni kazanarak Anadolu'daki Osmanli hakimiyetine b�y�k bir darbe indiren Timur, kendisine siginan diger beyleri kendi topraklarinin basina g�nderdiginde Aydinogullari da eski b�lgelerinde yeniden hakimiyeti ele ge�irdiler. B�ylece Aydin ilinin Yildirim Bayezid taraffindan Osmanli m�lk�ne katilmasindan Ankara Savasi sonrasindaki serbest kalisina kadar (1390-1402) ge�en zaman zarfi i�inde 12 sene Aydinogullari Beyligi i�in saltanat fasilasi olarak kabul edilmistir. Timur tarafindan �lkeleri kendilerine geri verilen eski hanedanlar arasinda Isa Bey'in oglu Musa Bey ile II. Umur Bey de bulunuyordu. Musa Bey'in �ok ge�meden �lmesi (1403) �zerine Umur Bey beyligin idaresini ele aldi. b- II.Umur Bey Devri (1403-1405) II.Umur Bey devri, kardesogullari arasindaki beylik m�cadelesiyle ge�ti. Umur Bey'in Ayasuluk'ta bulundugu d�nemde, amcasinin oglu C�neyd Bey de Izmir Bey'i idi. Umur Bey'den hakimiyeti almak isteyen C�neyd Bey Ayasuluk �zerine hareket etti. Umur Bey'in sehri terketmesi �zerine burasi C�neyd Bey'in eline ge�ti. Ayrica C�neyd Bey, Osmanli Devleti'nin Fetret Devrinde Rumeli'ye h�kmeden S�leyman �elebi'ye baglilik ve dostluk haberlerini g�ndererek yardim istedi. S�layman �elebi'den para yardimi g�ren C�neyd Bey �ok ge�meden Ayasuluk'a sahip oldu. Bundan iki sene sonra Umur Bey, akrabasi olan Mentese Beyi Ilyas Bey'den yardim istedi. Ilyas Bey, b�t�n kuvvetlerini toplayarak Umur Bey'le birlikte Ayasuluk'u kusatti. Bu sirada C�neyd Bey Izmir'de bulunuyordu ve Ayasuluk''un idaresi de kardesi Karasubasi Hasan'in elinde idi. Sehir uzun s�re kusatmaya dayanamadi ve Ilyas Bey'in sehri atese vermesi �zerine teslim oldular. B�ylece Umur Bey, yeniden topraklarina sahip oldu. Ancak �ok ge�meden C�neyd Bey Ayasuluk'u muhasara etti. Nihayet iki taraf arasinda anlasma saglandi ve C�neyd Bey Umur Bey'in kiziyla evlenerek bilfiil �lkenin idaresini ele aldi. Bundan sonra Osmanlilarla baslatilan dostluktan vazge�ildi. B�ylece C�neyd ve Umur Beyler birlikte hareket ederek Salihli ve Nif taraflarini topraklarina katti. Bu sirada Umur Bey vefat ettii ve babsinin Birgi'deki t�rbesine g�m�ld� (1405). C�neyd Bey ise, bu suretle Aydinogullari Beyliginin tek hakimi oldu. c- C�neyd Bey Devri Ibrahim Bahadir Bey'in oglu olan C�neyd Bey Ayasuluk'a yerlestirten sonra Yildirim Bayezid-Timur m�cadelesi neticesinde Osmanogullari arasinda basg�steren taht kavgalari sirasinda Aydin-Ili'ndeki mevkiini saglamlastirmak i�in bazi m�cadelelere giristi. Nitekim, Mehmed �elebi ile m�cadele eden Isa �elebi C�neyd Bey'e sigindi. C�neyd Bey, Menteese ve Saruhan Beylerin de yardimini saglayarak Isa �elebi'yi m�dafaa etmeye �alismissa da �elebi Mehmed'in galip gelmesi �zerine C�neyd Bey onun hakimiyetini tanimak zorunda kaldi. B�ylece beyliginin basinda kalabilen C�neyd Bey, daha sonra S�leyman �elebi ile �atisti. S�leyman �elebi, �elebi Mehmed'in Bati Anadolu'da harekat d�zenlemesi �zerine Edirne'den Aydin-Ili taraflarina geldi. C�neyd Bey, Karaman ve Germiyanogullarinin destegini alarak S�leyman �elebi'ye sigindid ve onunla birlikte Rumeli'ye ge�ti. Burada Ohri valiligine tayin edilen C�neyd Bey, S�leyman �elebi'nin Musa �elebi tarafindan bertaraf edilmesi �zerine tekrar Aydin b�lgesine gelerek Ayasuluk'u ve beyligini yeniden ele ge�irdi. �elebi Mehmed Musa �elebi'yi yenip (1413) Osmanli �lkesinde birligi sagladiktan sonra Bergama'ya geldi ve C�neyd Bey �zerine y�r�d�. Kiyma, Kayacik ve Nif kalelerini alarak Izmir'i kusatti. �elebi Mehmed ile savasmayi g�ze alamayan C�neyd Bey, bagliligini bildirerek Izmir'i teslim etti (1415). Buna karsilik C�neyd Bey, Nigbolu sancakbeyligine tayin edildii. Bir m�ddet sonra Eflak'ta ortaya �ikan ve Yildirim Bayezid'in oglu oldugunu iddia eden D�zmece Mustafa'ya katildi ve onunla isbirligi yapti (1419). �elebi Mehmed, her ikisini de takip ettiginden Selanik'e ka�tilar. Bu d�nemde Selanik Bizans'a tabi idi. �elebi Mehmed'in istegi �zerine Bizans Imparatoru D�zmece Mustafa'yi Limni adasinda, C�neyd Bey'i de Istanbul'da bir manastira hapsetti. |