anasayfa
�LER�>>>>>>>
<<<<<<<GER�


Umur Bey'in bu derece g��lenmesi ve Ege denizinde serbest hareket etmesi Dogu Akdeniz adalarinda bulunan latinleri korkuttugundan Papa'yi kiskirtarak bir ha�li seferi d�zenlenmesini istediler. Ayrica Bizans Imparatori�esi Anna da Papa'ya basvurarak Umur Bey maglup edilecek olursa Ortodoks ve Latin kiliselerinin birleseceklerini vadetti. B�ylece Papa donanmasiyla, Venedik, Kibris, Cenova ve Rodos gemilerinden olusan Ha�li donanmasi Izmir'i kusattilar. Bu sirada Rumeli seferinden d�nen Umur Bey, ilk ha�li kuvvetlerini yendi ise de ikinci taarruz karsisinda geri �ekilmek zorunda kaldi. 1344'de T�rk donanmasi yakildi ve Latinler (Venedik, Rodos, Kibris) Izmir'in kiyi sehrini ele ge�irdiler. M�sl�man Izmir'e �ekilmek zorunda kalan Umur Bey, Saruhan Bey'in tavsiyesiyle Latinlerle bir m�tareke yapti.

Donanmmasini kaybeden Umur Bey, deniz faaliyetini ve dolayisiyla ticaretini de kaybetmisti. Bu durumda hem ganimet elde etmek, hem de dostu Kantakuzen'e yardim etmek �zere kara yoluyla Saruhan ili topraklarindan ge�mek i�in Saruhan Bey'den izin aldi. Ayrica Saruhanoglu S�leyman ve Karesioglu S�leyman Beylerle birlikte yirmi bin kisilik kuvvetle �anakkale Bogazi'ndan Rumeli tarafina ge�ti (1345). Burada bazi savaslar yapildi ve Istanbul �zerine y�r�d� ise de bir sonu� alinamadi. Ayrica Saruhan oglu S�leyman Bey'in hummadan �lmesi �zerine Umur Bey m�sl�man Izmir'e d�nmek mecburiyetinde kaldi.

Bu sirada Papa VI. Clement hiristiyan h�k�mdarlari izmir �zerine y�r�meye tesvik ediyordu. Bunlardan Latin kuvvetlerinin kumandani Viennois d�k� Humbert Dauphin Izmir'e bir �ikarma hareketi yaptiysa da Umur Bey ve kardeslerinin mukavemeti sayesinde netice alamadi (1346). Humbert'in yardim kuvveti almak i�in Rodos'a gitmesinden yararlanan Umur Bey'in sahil Izmir'i tazyik etmesi ve Papa'dan beklenen yardimin gelmemesi �zerine iki taraf arasinda baris yapildi (1347). Daha sonra Ayasuluk'taki Aydinoglu donanmasinin faaliyete baslamasiyla Rodos s�valyelerinin ticareti aksadi. S�valyelerin uzlasmaya taraftar olmalari ve Izmir'i verip karsiliginda bazi imtiyazlar istemeleri h�sn-i kabul g�rd� ise de diger m�ttefiklerin itirazlari �zerine Papa bu antlasmayi onaylamadi. Bunun �zerine Gazi Umur Bey b�t�n kuvvetleriyle Izmir �zerine saldirdi. Ancak askerini cesaretlendirmek i�in �n saflarda savasirken sehit d�st� (1348). Kabri Birgi'deki Aydinogullari t�rbesindedir. Onsekiz yasindan itibaren yirmi bir sene i�inde yirmi alti gazaya istirak eden ve otuzdokuz yasinda hayata g�zlerini yuman Gazi Umur Pasa'nin bu akibeti ordu arasinda b�y�k sarsintilar dogurmus, hatta kusatma kaldirilmisti.

Umur Bey, okuyup yazan ve bilginleri koruyan bir zat idi. Enver� onun hakkinda s�zlerini s�yle bitirir:

Onsekiz yasi ata oldu s�var

Hem yirmi bir yil itdi karzar

Yedi y�z hem kirksekizdi sal

Yasi otuzdokuz itdi intik�l

Eylimisdir ol yirmi alti gaza

Rahmet anin ruh-i p�kine sez�

Hak onun ruhunu kilsun sadm�n

Ravza-i cennat i�inde her zaman


Izmir kusatmasi sirasinda Umur Bey'in sehadeti �zerine Ayasulug emiri bulunan b�y�k kardesi Hizir Bey, Aydinogullari Beyligi'ne Ulubey, yani h�k�mdar oldu. Ancak Umur Bey'in gayret ve mukavemeti bu devirde g�r�lmedi. Bu sebeple Hizir Bey, Latinlerle �ok agir sartlar tasiyan bir antlasma imzalamak zorunda kaldi (18 Agustos 1348). Bu anlasmaya g�re; Aydin ili iskelelerinde alinan g�mr�k vergisinin yarisi Latinlere birakiliyordu. Aydinogullari deniz kuvvetleri silahtan tecrid ediliyor ve gemiler karaya �ekiliyordu. Hiristiyan gemilerinin Aydin beyligi iskelelerine serbest�e girip-�ikabilmelerine izin verildigi gibi kazaya ugrayan gemilerin kurtarilmasini emrediyordu. Aydinogullari, beyligi idaresinde yasayan hiristiyan ahalisine iyi muamele edecekler, buna karsilik hiristiyanlar da T�rklere hi�bir zarar vermeyeceklerdi.

M�ttefik devletler Aydinogullari Beyligi nezdinde kaza hakkini haiz bir konsoloslar bulunduracaklardi. Bu konsoloslarin g�revi, m�ttefik hiristtiyan tab'a ile m�sl�manlar arasinda �ikacak anlasmazliklari mahalli beye danisarak halledeceklerdi.

Aydinogullari, m�ttefiklerinin dostuna dost, d�smanina d�sman olacaklardi.

Aydin beyi Hizir bey ile Venedik Cumhuriyeti, Kibris Kralligi ve Rodos s�valyeleri reisi arasinda imzalanan ve Papa'nin tasdikinden ge�en bu antlasmanin asli bir giris ve yirmi maddeden olusmaktadir.

Bu anlasma Aydinogullarinin denizlerdeki faaliyetlerini durdurmus ve beyligin giderek g�c�n� kaybetmesine sebep olmustur. Ayrica 1351 yilinda ayni sartlari havi bir antlasma da Cenevizliler'le imzalanmis ve bu imtiyazlar iki rakip olan Venedikliler'le Cenevizliler'in b�lge ticaretini de ele ge�irmelerini saglamistir.

XIV. y�zyilda kapitilasyon mahiyetini tasiyan bu antlasmalari imzalayan Latinler, Dogu ticaretine ne derece �nem verdiklerini g�stermis oluyorlardi.

Hizir Bey devrinde meydana gelen olaylar hakkinda kesin bilgi bulunmamaktadir.
Hosted by www.Geocities.ws

1