mexico11

Na het bezoek aan de indiaanse familie waar ik dankzij de aanwezigheid van Antonio een paar fraaie dia�s kon maken rijden we door naar San Juan de Chamula. �Je zult nu het grote verschil zien tussen het ene en het andere dorp� zegt Antonio. In Zinancant�n heeft men respect voor de natuur, de vrouwen staan in min of meer gelijk aanzien ten opzichte van de mannen, ze hebben Jezus geaccepteerd . Na vier kilometer en een berg verder zijn we in San Juan de Chamula en het verschil wordt meteen duidelijk, hier heeft kaalslag plaatsgevonden, hier kweken de mensen groenten en als het even kan tot de top van de berg, overal waar je maar kijkt

Frans van Kempen
Mexico 2003 Reisverhaal

�De vrouwen die het er slechter hebben zegt Antonio �hebben een norse blik, kijk hier die vrouw zit op straat te weven, als je een foto van haar zou maken zou ze je stenigen�. Het verschil tussen rijk en arm is hier groot, de rijken hebben het alleenrecht om Coca Cola te verkopen, iemand anders die het wil verkopen als bijverdienste wordt door de lokale autoriteiten die onder ��n hoedje spelen met de zakenlui in de gevangenis gezet. We parkeren eerst aan de rand van het kerkhof, zo op het eerste gezicht niet bijzonders, maar wat blijkt. Nadat de Spanjaarden hier aan het begin van de 20e eeuw er een kerk hadden gebouwd ontstond er een opstand onder de Tzotzkil en uit nijd brandden ze de kerk plat

Om de kerk te straffen begonnen ze voor de kerk de doden te begraven. Dat heeft tot een bizar beeld geleid. De kerk staat aan de voet van een met gras begroeide heuvel, daar graast tussen de kruizen door een flink aantal zwarte, witte en bruingevlekte geiten.

Een groepje staat van de gladiolen te eten van iemand die 12 juli 2003 overleden is. Dat is nog tot daarentoe, maar wat me onaangenaam treft zijn de talloze lege cola en pepsiflessen die werkelijk bezaaid liggen tussen de gevarieerd gekleurde kruizen. �Wit voor kinderen, blauw voor vrouwen, groen voor mnnen en zwart voor de toeristen die hier foto�s gemaakt hebben� zegt Antonio. �Nee grapje� erkent hij onmiddellijk, zwart voor de ouderen; mensen van boven de 40. We rijden verder naar het kerkplein.

Tegenover dat kerkplein ligt nog een groot plein, aan dat plein ligt het gemeentehuis en �the autorities� zoals Antonio ze noemt staan ervoor met grote sombrero�s op, gekleed in witte wollen poncho�s. Ik mag van Antonio mijn camera op de gordel houden, maar binnen in de kerk van Chamula is het absoluut verboden om te fotograferen. Terwijl Antonio een schriftelijke toestemming haalt bij de autoriteiten lopen wij wat rond voor een foto. Er lopen talloze indianen in klederdracht rond, maar een foto maken durf ik alleen op afstand. De Fransman heeft meer lef, hij loopt in de richting van de autoriteiten die voor het gemeentehuis rond lijken te hangen met hun grote witte hoeden op, hij maakt een foto met zijn digitale cameraatje en krijgt meteen een steentje naar zijn hoofd geslingerd. De sukkel�

Met de afgestempelde toestemming gaan we de kerk in. De kerk van San Juan, want legt Antonio uit het dorp is nog niet zover dat ze Jezus als de zoon van God kunnen accepteren. De maya�s en aanverwante stammen hebben duizenden jaren in de Zon als God geloofd, hoe kan hij nou een zoon hebben? Ze accepteren de apostelen en heiligen wel als lagere goden. Het is dan ook bijzonder om een kerk binnen te komen waar Johannes de Doper (vandaar San Juan) boven op het priesterkoor prijkt. Maar meer nog wordt onze aandacht getrokken door de mystieke sfeer die in de kerk hangt vanwege de duizenden kaarsen die er branden. Er is hier geen pastoor die de mis leest maar iedereen brengt zijn of haar eigen medicijnman of �vrouw mee. �Volg mij maar� zegt Antonio geruststellend. Op de vloer liggen takken met immens lange dennennaalden, we omzeilen een toeristenbus uit San Christ�bal en lopen als het ware tegen het verkeer in. Vrijwel iedere vrije plaats op de vloer van de kerk is bezet door iemand die met behulp van de medicijnman offergaven brengt aan San Juan. We lopen helemaal naar voren naar het priesterkoor en ik ben echt blij dat Antonio er bij is. Hij kent een van deIk sta tegen een pilaar geleund en kijk mijn ogen uit. Degene die de kip offert neemt een slok posh en haar kinderen drinken er Coca Cola bij. De kip heeft intussen het loodje gelegd, die wordt boven de zieke gehouden om de ziekte uit te drijven. Ik kijk de kerk eens in en zie overal kaarsen branden, de lucht ziet er blauw van en er hangt daardoor een bedompte sfeer, alle zuurstof wordt geabsorbeerd door de kaarsen.