|
ประเภทวงดนตรีไทย
วงดนตรีไทยที่ใช้บรรเลงในโอกาสต่างๆ มี 3 ประเภทหลักๆคือ
1. วงปี่พาทย์
2. วงเครื่องสาย
3. วงมโหรี
วงปี่พาทย์
วงปี่พาทย์
ประกอบไปด้วยเครื่องดนตรีที่บรรเลงทำนองนำคือปี่ ระนาด ฆ้องวง
และเครื่องดนตรีที่บรรเลงประกอบ
จังหวะ ได้แก ฉิ่ง ฉาบ กรับ โหม่ง กลอง
วงปี่พาทย์มีหลายประเภทแบ่งตามประเภทใชงานได้ดังนี้
1.
วงปี่พาทย์ไม้แข้ง เป็นวงปี่พาทย์ที่มีเสียงดังฟังชัด
เหมาะสำหรับงานแสดงกลางแจ้ง หรือประกอบการ
แสดงทั่ๆไป มี3 ขนาดคือ วงปี่พาทย์ไม้แข็งเครื่องห้า
วงปี่พาทย์ไม้แข็งเครื่องคู่วงปี่พาทย์ไม้แข็งเครื่องใหญ่
2. วงปี่พาทย์ไม้นวม
เป็นวงปี่พาทย์ที่มีเสียงนุ่มนวลกว่าวงปี่พาทย์ไม้แข็งเสียงำม่ดังเกินไป
จึงเหมาะแก่
การบรรเลง ในงานที่ไม่ต้องการเสียงอึกทึกครึกโครมมากนัก
วงปี่พาทย์ไม้นวมมีเครื่องดนตรีคล้ายกับวงปี่พาทย์
ไม้แข็ง ที่แตกต่างกันคือ ใช้ขลุ่ยเพียงออแทนปี่
เพิ่มซออู้เพื่อให้เสียงนุ่มนวลขึ้น ระนาดนาดจะใช้ไม้นวมตี มี 3 ขาดคือ
วงปี่พาทย์ไม้นวมเครื่องห้า
วงปี่พาทย์ไม้นวมเครื่องคู่วงปี่พาทย์ไม้นวมเครื่องใหญ่
3. วงปี่พาทย์ชาตรี เกิดขึ้นในสมัยอยุธยา
ใช้บรรเลงประกอบการแสดงละครชาตรี มโนราห์ หนังตลุง เรียก
อีกอย่างหนึ่งว่า
ปี่พาทย์เครื่องห้าชนิดเบาประกอบไปด้วยเครื่องดนตรีต่อไปนี้ ปี่นอก
ฆ้องคู่ โทนชาตรี กลองชาตรี
ฉิ่ง กรับ
4. วงปี่พาทย์นางหงส์
เป็นวงดนตรีที่มีเครื่องดนตรีเหมือนกับวงปี่พาทย์ธรรมดาส่วนที่ผิดแปลกไปก็คือ
ใช้
ปี่ชวาแทนปี่ในแลปี่นอก ใช้กลองมาลายูแทนกลองตะโพนและกลองทัด
แบ่งออกเป็น 3 ขนาดคือ วงปี่พาทย์นางหงส์
เครื่องห้าวงปี่พาทย์นางหงส์เครื่องคู่
วงปี่พาทย์นางหงส์เครื่องใหญ่ ใช้บรรเลงในงานอวมงคล
5. วงปี่พาทย์มอญ
เป็นวงปี่พาทย์ที่นำเอาเครื่องดนตรีมอญบางชิ้นมาผสมผสานกับเครื่องดนตรีไทย
เครื่องดนตรีมอญที่นำมาผสมได้แก่ ปี่มอญฆ้องวงมอญ ตะโพนมอญ
เปิงมางคอก มักนิยมเล่นในงานศพมี 3 ขนาด
คือ วงปี่พาทย์มอญเครื่องห้า วงปี่พาทย์มอญเครื่องคู่
วงปีพาทย์มอญเครื่องใหญ่
วงเครื่องสาย
เป็นวงดนตรีที่มีเสียงนุ่มนวล
เหมาะสำหรับบรรเลงในสถานที่ที่ค่อนข้างจำกัดวงเครื่องสายประกอบไปด้วย
เครื่องดนตรีที่ใช้บรรเลงทำนองได้แก่ จะเข้ซอ ขลุ่ย
ส่วนเครื่องตีประกอบจังหวะได้แก่ ฉิ่ง โทนมโหรี ระมะนามโหรี
ฉาบเล็กวงเครื่องสายมี 3 ชนิดดังนี้
1. วงเครื่องสายวงเล็ก
ประกอบด้วยเครื่องดนตรีใช้บรรเลงทำนองได้แก่จะเข้ 1 ตัว ซอด้วง 1 คัน
ซออู้
1 คัน ขลุ่ยเพียงออ 1 เลา
ส่วนเครื่องตีประกอบจังหวะได้แก่ ฉิ่ง โทนมโหรี รำมะนามโหรี ฉาบเล็ก
2. วงเครื่องสายเครื่องคู่
ประกอบด้วยเครื่องดนตรีบรรเลงทำนองได้แก่จะเข้ 2 ตัว ซอด้วง 2 คัน
ซออู้
2 คัน ขลุ่ยเพียงออ 1 เลา ขลุ่ยหลิบ 1
เลาส่วนเครื่องตีประกอบจังหวะได้แก่ ฉิ่ง โทนมโหรี รำมะนามโหรี ฉาบเล็ก
3.
วงเครื่องสายผสม ได้แก่วงเครื่องสายธรรมดา
ที่นำเอาเครื่องดนตรีของต่างชาติเข้ามาร่วมบรรเลงด้วย
เช่น นำเอาไวโอลินเข้ามาร่วมบรรเลงจะเรียกว่า
วงเครื่องสายผสมไวโอลิน เป็นต้น จะใช้ในงานรื่นเริงมงคลทั่วไป
เป็นวงที่มีเสียงนุ่มนวล
เหมาะกับงานที่ไม่ต้องการเสียงดัง
วงมโหรี
วงมโหรีเกิดจากการนำเอาวงปี่พาทย์ไปรวมกับวงเครื่องสาย
วงมโหรีใช้ในงานรื่นเริง และงานมงคลทั่วไป
มี 3ขนาดคือ
1. วงมโหรีเครื่องเล็ก
ประกอบด้วยเครื่องดนตรีบรรเลงทำนองได้แก่ซอสามสาย ระนาดเอก ฆ้องวงใหญ่
ขลุ่ยเพียงออ จะข้ ซอด้วง
ซออู้ส่วนเครื่องตีประกอบจังหวะได้แก่ ฉิ่ง โทนมโหรี รำมะนามโหรี
2.
วงมโหรีเครื่องคู่
ประกอบด้วยเครื่องดนตรีบรรเลงทำนองได้แก่ซอสามสายหลีบ 1 คัน ซอสามสาย
ธรรมดา 1 คัน ระนาดเอก ระนาดทุ้มจะเข้ 2 ตัว
ซอด้วง 2 คัน ซออู้ 2 คัน ฆ้องวงใหญ่ ฆ้องวงเล็ก ขล่ยเพียงออ
ขลุ่ยหลีบ ส่วนเครื่องตีประกอบจังหวะได้แก่
ฉิ่ง โทนมโหรี รำมะนามโหรี ฉาบเล็ก
3. วงมโหรีเครื่องใหญ่
ประกอบด้วยเครื่องดนตรีบรรเลงทำนองได้แก่ซอสามสายธรรมดา 1 คัน
ระนาดเอก ระนาดทุ้ม จะเข้ 2 ตัว ซอด้วง 2 คัน
ซออู้ 2 คันฆ้องวงใหญ่ ฆ้องวงเล็ก ขล่ยเพียงออ ขลุ่ยหลีบ
ระนาดเอกเหล็ก
ระนาดทุ้มเหล็กส่วนเครื่องตีประกอบจังหวะได้แก่ ฉิ่ง โทนมโหรี
รำมะนามโหรี ฉาบเล็ก โหม่ง
กรับพวง
<<กลับหน้าหลัก>>
|
