1-G�RE�

Tarihi K�rkp�nar ya�l� g�re�lerinden daha eski olan karakucak g�re�leri Hasankale'nin en �nemli spor dal�d�r. T�rkiye'de g�re�in kayna�� kabul edilen �ller i�erisinde yer alan Erzurum'umuz da Hasankale �nde gelen il�elerden biridir.

D���n ve bayramlarda yap�lan karakucak g�re�leri art�k g�n�m�zde g�r�lmemektedir. Hasankale'nin di�er y�relerden ayr� �zelli�i Cuma g�re�leridir.

Cuma g�re�leri;

Nisan aylar�nda bahar olup �imenler ye�erince kispetini alan gen�ler �imenlerde haz�rlan�rlar.

Nisan ay�nda ba�lay�p 7 hafta devam eden Cuma g�re�leri Cuma namaz� k�l�nd�ktan sonra ba�lar.

Davul ve zurnalar �al�n�r. Halk g�re� meydan�nda toplan�r. G�re�i eski pehlivanlar idare eder ve hakemlik yaparlar.

A�a�� ve yukar� Pasin diye ayr�lan halk, g�re��ilerini meydana s�rerler. Tart� yoktur. Meydanda dola�an g�re��iler has�m tutarlar. Birbiriyle g�re� yapan iki g�re��i o y�l bir daha g�re�emezler. Bir y�l sonra tekrar g�re�ebilirler.

Son y�llarda Cuma g�re�lerini Pasinler Spor Kul�b� tertiplemektedir. Karakucak g�re�leri Nizamnamesi uygulanmaktad�r.

Cuma g�re�leri �nemli bir altyap�d�r.

Bu �emenlerden minderlere bir�ok g�re��i yeti�tirilmi�tir. Bunlar aras�nda D�nya, Avrupa ve Balkan �ampiyonlar� ��km��t�r.

2- C�R�T

�l�e halk�n�n �ok ilgi g�sterdi�i spor dallar�ndan biri de Atl� Cirit oyunudur. Ancak bug�n art�k yap�lmayan bu spor hat�ralarda ya�amaktad�r.

Cirit, �zellikle ilkbahar ve yaz aylar�nda �imdi ad�na Malmeydan� denilen alanda yap�l�rd�. Bir�ok Cirit tak�m� vard�. �evre k�y ve il�elerden kat�lan cirit tak�mlar� aras�nda b�y�k �eki�meli yar��malar olurdu. Bu spora merakl� olan insanlar �zel at yeti�tirirlerdi.

Cirit�i, cirit g�n� at�na suyunu ve yemini �ok erken verir, yar��ma an�na kadar art�k bir �ey vermezdi. At�n yelesi ve kuyru�u ba�lan�r, �zengi ve zehma kay��� ko�ulurdu. Cirit�i tak�m formas�n� giyer, cirit de�ne�ini al�r, meydana ��kard�. Meydanda hem halk� co�turak, hem de cirit�ilerin heyecan ve �evklerini art�rmak i�in davul-zurna �al�n�rd�. Tak�m bir araya gelince tak�m ba�kan� kendilerine son talimatlar� verir ve aralar�nda oyunla ilgili m��avere (isti�are) edilirdi.

Oyun, mahir bir cirit�inin ortaya ��k���yla, at oynatmas�yla ba�lard�. Bu cirit�i at�yla g�steri yapar, kar�� alaydan isim vererek rakip ister, ciridini f�rlat�r ve kar��s�na ��kan cirit�iye meydan okurdu. Art�k oyun ba�lam��t�r. rakiplerin birbirine cirit atmas�, atlar�n ko�u�u ve ki�nemeleri halk� co�turur, e�lendirirdi.

Oyunun elbette bir tak�m kurallar� vard�. Bir cirit alay� en az d�rt, en fazla on ki�iden olu�urdu. Alaylar�n (tak�mlar�n) kaptanlar�na Ciritba�� denilirdi. Oyunun galbini belirlemek, puanlamay� tutmak i�in de bir hakem heyeti vard�. Cirit�i at �st�nde yar���r, elindeki cirit de�ne�ini rakibine f�rlatarak isabet ettirmeye �al���rd�. Ancak kas�tl� hareket eden, ciridini ata vuran sporcuya ceza puan� verilir, oyundan ��kar�l�r. Kendisine f�rlat�lan ciridi havada yakalayan cirit�i, ciridini iyi f�rlatacak, rakibe isabet ettirecek, att��� ciridi havada yakalatmayacak, ayn� anda rakibinden cirit yemeyecek, iyi e�er bo�altacak, rakibinin ciridini havada yakalayabilecek. Bu oyun iki devre halinde, belirlenen s�rede oynan�rd�.

�l�emizde art�k yap�lmayan bu spor dal� ilimiz merkezinde (Erzurum) s�rd�r�lmektedir. Halen faaliyet g�steren atl� spor kul�pleri bulunmaktad�r. �imdilerde bu spor dallar�yla u�ra��lmasa da hala halk�n ilgisini �eker. Erzurum'daki yar��lar� izlemek i�in gidlir ve en �nemlisi ciritle ilgili deyim ve terimler g�nl�k hayatta kullan�l�r. �rne�in, bir cirit�i rakibine ciridi f�rlat�r ve isabet kaydederken ne�e ile nara atarak "Al c�r�d�m� emio�lu" diye �nlenirdi. Bug�n bu s�z adeta darb-� mesel olmu� ve bir ki�i birine kinayeli, imal� bir s�z s�ylerse, anlayan biri hemen s�z�n �z�n� anlad���n� kas�tla "al c�r�d�m� emio�lu" der.