Als Gerard Cox de kamer binnenkomt, gaat hij slechts gekleed in een hemelblauwe badjas. Het is pauze op de set van de tv-serie Toen Was Geluk Heel Gewoon, waar hij voor het avondeten een interview geeft over zijn hoofdrol in De Vriendschap, de nieuwe film van Nouchka van Brakel.
De 61-jarige Rotterdammer heeft zich ontdaan van de kunstbuik die hij omheeft als hij zijn geliefde personage Jaap Kooiman speelt en gaat ontspannen op de bank zitten. Hij is in zijn element. Toen Was Geluk Heel Gewoon loopt al negen jaar en trekt per aflevering anderhalf miljoen kijkers. Bovendien is hij vanaf vandaag voor het eerst sinds achttien jaar in een bioscoopfilm te zien.
De Vriendschap is een tragikomedie over twee, door Cox en Willem Nijholt gespeelde jeugdvrienden, die elkaar na veertig jaar weer terugzien en vervolgens net als vroeger verliefd worden op dezelfde vrouw (Pleuni Touw). Cox speelt Pieter Paternoster, een echte Rotterdammer die in zijn hart altijd een straatschoffie is gebleven. Een sjacheraar die altijd wel wat leuks in de aanbieding heeft. Cox: 'Het was voor mij niet moeilijk om zo'n rol te neer te zetten,' vertelt Cox met oprecht enthousiasme. 'Ik ken genoeg van dat soort kleurrijke figuren. De ene keer verkopen ze mobieltjes, de andere keer horloges of hasj. Als het maar handel is.'
De Vriendschap werd vorig jaar augustus opgenomen. Cox gaf er graag de helft van zijn zomervakantie voor op, want het betekende een weerzien met oude bekenden. Met regisseuse Noucha van Brakel maakte hij in 1977 al de geruchtmakende, erotisch getinte film Het Debuut. 'Die film trok ruim 700.000 bezoekers, dat zou nu groot nieuws zijn. Het was sowieso fijn om weer met Nouchka te werken. Zij is een echte acteursregisseur, die veel tijd voor je heeft.'
Ook met actrice Pleuni Touw ('een tofferik') werkte hij al vaker samen. Alleen Willem Nijholt leerde hij pas goed kennen tijdens de opnamen. 'Net als bij onze personages in de film, kende ik hem vooral van veertig jaar geleden. Toen ik nog een onderwijzer met een gitaar was en hij een beginnend acteur bij het Rotterdams Toneel. Sinds die tijd heeft hij op acteergebied alles gedaan wat er maar te doen valt, van musicals en films tot theater. Ik had mijn ogen op stokjes om te zien hoe hij het deed, want daar kon ik alleen maar wijzer van worden.'
In een tijd dat veel films zich nadrukkelijk op een jong publiek richten, heeft Nouchka van Brakel het aangedurfd om een film te maken waarin de belangrijkste personages allemaal boven de zestig zijn. 'Maar waarom zouden jongeren ook niet eens naar een film met wat oudere mensen gaan kijken?' vraagt Cox zich hardop af. 'Anthony Hopkins en Sean Connery zijn van mijn leeftijd of zelfs ouder en die hebben ook succes. Bovendien houdt de film zich met een hoogst actueel onderwerp bezig.'
Cox doelt op de euthanasiescène in De Vriendschap, waarbij Pieter Paternoster noodgedwongen het illegale circuit induikt om aan het benodigde 'pilletje van Drion' te komen. 'Op onze leeftijd is het heel goed voor te stellen is dat je op zo'n manier afscheid moet nemen van een dierbare, omdat hij of zij simpelweg teveel lijdt. Aan het einde van die scène kon je ons opdweilen. We waren allemaal erg geëmotioneerd.'
Oene Kummer
