anasayfa
<<<<<<<GER�


I-Hindistan T�rk Sultanl�klar�-

Bab�rl�ler Gur Devleti'nin Kuzey Hindistan'daki Valisi Kutbiddin Aybeg taraf�ndan kurulmu�tur (1206). Lahor ve Pencap'� da �lkesine katan Aybeg'in 1210'da �lmesi �zerine, o�lu olmad��� i�in yerine damad� �ems�ddin �l-Tutmu�, b�t�n Kuzey Hindistan'� elinde toplayarak �emsiyye Hanedan�'n� kurdu (1211 -1266).

�l-Tutmu� zaman�nda devleti Delhi ba�kent olmak �zere, Pencap, Multan, Lahor yan�nda kuzeyde Gazne'ye kadar uzanan b�lgeleri i�ine al�yordu. �l-Tutmu�, Harezm�ahlara kar�� �lkesini korumu�, Mo�ollar�n �n�nden ka�an kalabal�k T�rk kitlelerini kabul ederek Hindistan'�n kuzeyinde T�rk k�lt�r�n�n geli�mesini sa�lam��t�r . Halife taraf�ndan Hindistan Sultan� olarak tan�nan �l-Tutmu�, 1236 y�l�nda �lm��t�r.Daha sonra kurulan Balaban Hanedan� d�neminde (1266-1290), Mo�ol sald�r�lar� durdurulmu� , �lke imar edilmeye �al���lm��t�r. Kala� T�rklerinin Ba�bu�u Celaleddin Firuz'un iktidar� ele ge�irmesiyle ba�layan Kala� Hanedan� d�neminde (1290-1320) Mo�ollar ak�nlar� p�sk�rt�l�p, yeni fetihler ger�ekle�tirilmi�tir. Kala�lardan sonra G�yaseddin Tu�luk taraf�ndan kurulan Tu�luk Hanedan� bir asra yak�n h�kimiyet s�rm��t�r (1321-1413).

T�rkistan'da Timur h�kimiyeti Hindistana T�rk g���n�n kesilmesine sebep olmu�tu. Bundan dolay� devlet i�erisinde yerli g��lerin a��rl���n�n artmaya ba�lamas� �zerine Timur, Hindistan'a sefer yapmaya karar verdi. Timur 1398 y�l�ndaki bu seferiyle Hindistan'da zay�flayan �sl�m'� g��lendirmek istiyordu. Fakat Tu�luklulara a��r bir darbe indirmekle ba��ms�z devlet�iklerin artmas�na zemin haz�rlam��t�r. Nihayet Delhi'de idarenin Afganl�lar�n (Seyyid Ailesi) eline ge�mesi ile Tu�luk Hanedan� sona ermi�tir (1414). Hind-T�rk �mparatorlu�u olarak da bilinen Bab�rl�ler Devleti'nin kurucusu, Timurlular'dan Fergana Beyi �mer �eyh Mirza'n�n o�lu Zah�riddin Bab�r'd�r. Renkli bir ki�ili�e sahip olan Bab�r, T�rk�e yazd��� Vekayi adl� hat�rat�nda, kendinin ve askerlerinin T�rk olmas� ile iftihar etmesine ra�men, kurdu�u devleti bat�l� tarih�iler taraf�ndan yanl�� ve kas�tl� olarak Mo�ol devleti olarak adland�r�lmaktad�r. Bab�r, 1501 y�l�nda Semerkant'� ele ge�irmesine ra�men, �zbekler kar��s�nda tutunamayarak 1519 y�l�nda Hindistan'a gelir. Delhi Sultan� Afganl� L�di h�k�mdar� ile uzun m�cadelelerden sonra, Pencap'�n �nemli �ehirleri yan�nda Delhi ve Agra'y� da alarak devletini kurmu�tur (1526).

Afgan emirlerini, Hindu prenslerini ve yerel h�kimleri ma�l�p eden Bab�r, M�sl�man olmayanlara kar�� ba�ar�lar�ndan dolay� Gazi unvan�n� alm��t�r (1527). Bir y�l sonra h�kimiyetini Bengal'e kadar uzatan Bab�r, 1530 y�l�nda ba�kent Agra'da �lm��t�r. Bab�r'den sonra yerine ge�en o�lu H�mayun , Hindistan' da �nemli fetihlerde bulunmas�na ra�men karde�leriyle giri�ti�i iktidar m�cadelesini kaybederek Safevilere s���nm��t�r (1540). Ancak bir m�ddet sonra Delhi'yi geri alarak tekrar h�kimiyet kurmay� ba�ar�r (1555).

Onun yerine ge�en o�lu Ekber d�nemi (1556-1605) devletin en parlak d�nemidir. Ekber yapt��� fetihlerle Hindistan Yar�madas�'n�n b�y�k bir b�l�m�n� h�kimiyeti alt�nda birle�tirdi. Ayn� zamanda din, k�lt�r, iktisat alanlar�nda b�y�k geli�meler kaydedildi. D�� i�lerine de �nem verilerek, Safeviler, �zbekler, Osmanl�lar ve Portekizliler ile m�nasebetler kurulmu�tur. O�lu Cihangir d�neminde (1605-1627), �ngilizler Hindistanda yer edinmeye ba�lam��lard�r. Daha sonra gelen �ah Cihan d�nemi (1628-1658) mimar�, sanat ve siyaset alanlar�nda parlak bir d�nemdir. Osmanl�lar ile kurulan yak�n m�nasebetler sonucunda, d�nyan�n en g�zel mimar� eserlerinden say�lan T�c-Mahal T�rbesi'nin in�as�nda Osmanl� mimarlar� da g�rev alm��t�r.

Karde�leri ile yapt��� m�cadeleyi kazanarak tahta ge�en Alemgir d�neminde (1658-1707), ba�ar�l� bir siyas� d�nem ge�irilmi�tir. Ancak ondan sonra Bab�rl�lerin durumu bozulmu�tur. �� �eki�meler, taht kavgalar�, ayaklanmalar birbirini izlemi�tir. 1723 y�l�nda devlet, Delhi ve Haydarabad olmak �zere ikiye ayr�lm��t�r. 1739 y�l�nda �ran h�k�mdar� Nadir �ah'�n Kuzey Hindistan ve Delhi'yi ele ge�irmesinin ard�ndan bat�l�lar�n �lke �zerindeki bask�lar� artmaya ba�lad� . 1766 y�l�nda yap�lan Allahabad Antla�mas� ile idar� h�kimiyet �ngilizlerin eline ge�ti. Nihayet, 1858 y�l�nda Hindistan'�n �ngiltere'ye ba�lanmas�n�n ard�ndan 1877'de Krali�e Victoria, resmen Hindistan �mparatori�esi il�n edildi.
Hosted by www.Geocities.ws

1