A clementina “Saepe Contingit” - apresentação
Clóvis Juarez Kemmerich*
25-9-2002
A "Clementina Saepe" é uma das clementinas, isto é, das decretais editadas pelo papa Clemente V (1305-1314).
A Saepe data de 1306 (ou 1312-14) e sua importância para o Direito Processual da tradição romano-canônica é enorme. Com ela, introduziu-se formalmente um procedimento "simpliciter, de plano, sine strepitu et figura judicii", ou seja, um procedimento sumário, sem a amplitude e os rigores do solemnis ordo (procedimento ordinário).
Não consegui, até hoje, encontrar na Internet qualquer site com o seu texto completo, razão pela qual julgo útil disponibilizá-lo aqui.
Existem diversos dicionários de latim disponíveis na Internet. Veja, por exemplo, YourDictionary.
Clementina “Saepe Contingit” - texto
Saepe contingit ... Nos autem dubitationem hujusmodi ... decidere cupientes, hac ... constitutione sancimus, ut judex cui taliter causam committimus, necessario libellum non exigat, litis contestationem non postulet, in tempore etiam feriarum ob necessitates hominum indultarum a jure procedere valeat, amputet dilationum materiam, litem quanto poterit faciat breviorem, exceptiones, appellationes dilatorias et frustratorias repellendo, partium, advocatorum et procuratorum contentiones et jurgia testiumque superfluam multitudinem refrenando. Non sic tamen judex litem abbreviet quin probationes necessariae et defensiones legitimae admittantur. Citationem vero ac praestationem juramenti de calumnia vel malitia sive de veritate dicenda ne veritas occultetur, per commissionem hujusmodi intelligimus non excludi. Verum quia juxta petitionis formam pronunciatio sequi debet, pro parte agentis et etiam rei si quid petere voluerit est in ipso litis exordio petitio facienda sive scriptis sive verbo: actis tamen continuo (ut super quibus positiones et articuli formari debeant possit haberi plenior certitudo et ut fiat definitio clarior) inserenda. Et quia positiones ad faciliorem expeditionem litium, propter partium confessiones et articulos ad clariorem probationem usus longaevus in causis admisit: Nos usum hujusmodi observari volentes statuimus ut judex sic deputatus a nobis (nisi aliud de partium voluntate procedat) ad dandum simul utrisque terminum dare possit et ad exhibendum omnia acta et munimenta, quibus partes uti volunt in causa post dationem articulorum diem certam quandocunque sibi videbitur, valeat assignare: eo salvo quod ubi remissionem fieri contingeret, pro testibus producendis possint etiam instrumenta produci assignatione hujusmodi non obstante. Interrogabit etiam partes sive ad earum instantiam sive ex officio ubicumque hoc aequitas suadebit. Sententiam vero definitivam (citatis ad id licet non peremptorie partibus) in scriptis et (prout magis sibi placuerit) stans vel sedens proferat, etiam (si ei videbitur) conclusione non facta prout ex petitione et probatione et aliis actitatis in causa fuerit faciendum. Quae omnia etiam in illis casibus in quibus per aliam constitutionem nostram vel alias procedi potest simpliciter et de plano ac sine strepitu et figura judicii volumus observari. Si tamen in praemissis casibus solennis ordo judiciarius in toto vel in parte non contradicentibus partibus observetur, non erit processus propter hoc irritus nec etiam irritandus.
Fonte:
ENGELMANN, Arthur et al. A history of continental civil procedure. Trad. e ed. Robert Wyness Millar. Boston: Little, Brown, and Company, 1927, p. 495-496.
-------------------
* Procurador Federal
http://geocities.com/kemmerichepistemology/