Windows 2000 Server'�n Server, Advanced Server ve Data Center Server olarak 3 versiyonu bulunuyor. Bunlar aras�ndaki tek fark destekleyebilecekleri maksimum CPU say�s� ve bellek miktar�.

Server versiyonu bile 4 GB bellek ve 4 tane CPU'yu destekliyor. Bizim kuraca��m�z k���k a� i�in bu kesinlikle yeterli!

Kurulumunu yapaca��m�z makina 2 adet harddiske sahip. �u anda bu iki diskte tamamen bo�, yani partition bile yap�lmam�� durumda. Biz Windows CD'sini tak�p makinay� a��yoruz. CD-ROM'dan boot edip kurulum yapaca��z.

�nce bilgisayar�n BIOS ayarlar�na girip CD-ROM'dan boot etme �zelli�ini a�mal�y�z/ayarlamal�y�z. Benim makinamda a��l��ta F2 tu�u ile BIOS ekran� geliyor, sizde b�y�k ihtimalle DEL tu�u ile bu men�ye girilecektir.



�stten BOOT men�s�ne klavyedeki ok tu�lar�yla geldikten sonra bilgisayar�n a��l��ta s�r�c�lere hangi s�rada bakaca��n� + ve - tu�lar�yla belirledim. Sizde bu men� biraz de�i�ik olabilir ama ayn� mant�kla �nce CD-ROM'a, sonra Removable Device(Floppy Disk yani), en son Harddiske bakmas�n� sa�lay�n. F10 tu�una basarak yapt���m�z de�i�iklikleri kaydedip ��kal�m.
�imdi Windows Kurulum CD'si tak�l� oldu�u halde makina restart edince; bilgisayar CD-ROM'dan a��lacak ve hemen Windows y�kleme men�s�ne gelecektir. E�er sizde bir �ekilde CD-ROM'dan makina a��lmazsa, bir Windows 98 Ba�lang�� disketi ile bilgisayar� a��n. CD-ROM s�r�c�n�z, �rne�in D: ise, alttaki komutlar ile Windows kurulumunu ba�lat�n.

A:\> E:
D:\> CD i386
D:\i386> Winnt

Kar��m�za gelip duran ekran ��yle:



Burada Enter'a bas�p devap ediyoruz.
R=Repair se�ene�ini �u anda kullanmayaca��z ama k�saca iki farkl� g�revi var:
1. Recovery Console
Windows'ta bazen grafik ortamda, yani Windows a��ld�ktan sonra, yapamad���m�z i�lemleri yapmam�z gerekebilir. Bazen de grafik ortama hi� ula�am�yor olabiliriz. �rne�in, yeni bir servis y�kledik ve bilgisayar a��lmaz oldu. Safe Mod bile bize yard�mc� olam�yor. Bu durumda yukar�daki ekranda R sonrada C komutlar� ile Recovery Console'a ge�eriz. "net stop servis_ismi" ile ilgili servisi durduruz. Recovery Console asl�nda bizi C:\> komut istemine d���rmekten ba�ka bir �ey de�il, ancak bunu diskimiz NTFS olsa bile yapabiliyor(NT 4'te �ok s�k�nt� yaratan bir konu b�ylece ��z�lm�� oluyor). Recovery Console alt�nda kullanabilece�imiz Fixboot, Fixmbr gibi g�zel komutlar da var.

2. Repair
R komutundan sonra tekrar R dersek bu sefer Windows'un tekrar y�klenmesi, registry kayd�n�n d�zeltilmesi gibi i�lemleri yapabiliyoruz. Sistem dosyalar�n�n veya registry'nin bozulmas� durumunda ba�vurulabilecek bir y�ntem.

Biz �imdi Enter tu�una basarak kuruluma devam edelim.

�imdi kar��m�za gelen ekranda harddiskimizin yeni ve bo� bir disk oldu�unu veya varolan dosya sistemini Windows'un tan�yamad���n� belirtiyor.

C komutu ile devam edece�iz. Bundan sonra kullan�m s�zle�mesi ekrana geliyor ve F8 tu�una basarak bu ekran� da ge�iyoruz. Kar��m�za alttaki ekran geliyor.



Bu ekran �nemli bir ekran ve biraz a��klama gerektiriyor. �ncelikle sistemde iki disk tak�l� oldu�u i�in 4095 MB ile ba�layan iki b�l�m var. Her iki disk �zerinde de hen�z hi� b�l�mleme yap�lmam�� (Unpartitioned Space).

Burada neler yapabiliriz?

Bu ekranda ilk geldi�i anda direkt enter'a bas�p devam edebiliriz. Bu durumda birinci disk �zerindeki t�m bo� alan tek bir b�l�m haline gelir ve Windows bu alana kurulur.

�stersek ikinci disk �zerine gelip ayn�n� yapabiliriz.

Veya, e�er disk alan�n�n tamam�n� tek par�a yapmak yerine, diski 2-3 par�aya b�lmek istersek C tu�una basar�z, bize olu�turaca��m�z b�l�m�n boyutunu sorar:



Burada istedi�imiz boyutu girip enter yaparsak:



Birinci disk �zerinde 2000MB (2 GB)'l�k bir b�l�m olu�turmu� oluruz.

Olu�an bir b�l�m�n �zerine gelip D ve sonrada L tu�lar�na basarak silmeniz m�mk�nd�r.

Bu yolla istedi�imiz diskin �zerinde istedi�imiz b�l�mlemeyi yapar�z. Daha sonra olu�turdu�umuz b�l�mlerden hangisinin �zerine Windows'u kurmak istiyorsak onun �zerine gelip Enter ile devam ederiz.

E�er siz daha �nceden �zerinde bilgi olan bir diske kurulum yapacaksan�z, bu ekranda zaten varolan b�l�m� g�receksiniz ve �zerine gelip Enter ile devam edeceksiniz.

Peki Windows kurarken diskimizi tek par�a m� yapal�m, yoksa C:, D: gibi iki �� par�a m� yapal�m(�u an bizde iki hd oldu�u i�in ister istemez C: ve D: diye iki s�r�m�z olacak, burada tek bir diski b�lmekten bahsediyorum)?

Windows'u kurarken, Windows'u kurdu�unuz diski tek par�a yapman�z en iyisi. NT4 zaman�nda oldu�u gibi diski iki par�a yap�p, ilk par�ay� FAT formatlay�p, di�er b�l�m� NTFS yapmaya vs. art�k ihtiya� kalmad�.

O zaman ben �nce D komutu ile size g�stermek i�in olu�turdu�um 2GB'lik b�l�m� siliyorum ve tamam� bo� olan alan �zerinde Enter tu�una basarak devam ediyorum. Kurulum program� o alan�n tamam�n� tek bir b�l�m haline getirecek ve bana hangi dosya sistemini kullanmak istedi�imi soracakt�r. �kinci diske ise �u anda ellemiyoruz, Windows kurulduktan sonra Windows'tan onu da b�l�mleyip, formatlayaca��z.



�imdi bize hangi dosya sistemini kullanaca��m�z� soruyor. FAT dosya sistemi MS-DOS g�nlerinden kalma bir �ok a��dan bizim Windows 2000'den tam anlam�yla faydalanmam�za mani olan eski bir sistem. Hatta Active Directory'yi bile kurabilmemiz i�in bile NTFS dosya sistemine ihtiyac�m�z var. Dolay�s� ile NTFS olarak Enter ile devam ediyoruz.

Diskimiz formatlan�yor ve daha sonra disklerde bir kontrol yap�ld�ktan sonra, Windows kurulum dosyalar� CD-ROM'dan diske kopyalanmaya ba�l�yor. Bu i�lem bir miktar zaman alacakt�r. Kopyalama bitince makina kendili�inden restart edecek ve bu sefer grafik ekranda a��lacakt�r.

Kar��m�za gelen ilk ekran dil, klavye ayarlar�.



�nce �stteki "Customize" butonuna bas�yoruz.



�nce alttaki kutudan "Turkic" i�aretli olmal� (bu arada Turkic nedir bilen var m�?), daha sonra �stten "Turkish" se�ilebiliyor.

Daha sonra "Set Default" d��mesi ve tekrar Turkish se�ilimeli.



Yukar�da ki ekran OK ile kapat�ld�ktan sonra, alttaki "Customize" butonuna bas�yoruz, Turkish �zerine t�klay�p mavile�tirdikten sonra, "Set Default" diyoruz. Onay i�areti TR Turkish'in yan�na ge�iyor:



Yukar�daki ekran� OK ile kapat�nca alttaki duruma gelmi� olmal�y�z ve next ile devam ediyoruz.

Bundan sonra sizin kar��n�za isim ve kurulu� bilgilerini girece�iniz alttaki ekran geliyor.



Burada girdi�iniz bilgilerin teknik a��dan hi� bir �nemi yok.

Daha sonra da Windows Kurulum Anahtar�/Product Key ekran� geliyor. Buraya da CD'nin kapa��ndaki kodu giriyorsunuz (alttaki key ge�ersiz, bo�una denemeyin).



�imdi �nemli bir ad�ma geldi s�ra.



Bu ekranda Windows bize terminallerin ba�lant�s� i�in ne tip lisanslama yapaca��m�z� soruyor. Evet, i� sadece Windows 2000 Server'� ve Windows 2000 Pro'lar� sat�n almakla bitmiyor. E�er Professional y�kl� makinalar server'a ba�lanacaksa her biri i�in bir de Client Access License (terminal eri�im lisans�) alman�z gerekiyor.

�ki tip lisanslama s�z konusu, lisanslar�n server taraf�ndan kontrol edilmesi(Per Server) ve her terminalin kendi lisans�na sahip olmas�(Per seat).

Per server'� se�erseniz server �zerinde y�kl�, �rne�in, 5 lisans�n�z oluyor. Ayn� anda sadece 5 terminal server'a ba�lanabiliyor. E�er ofiste 15 pc varsa, ancak ayn� anda bunlar�n yaln�zca 5 tanesi server'a ba�lanacaksa bu d���n�lebilir.

Per seat'ta ise, her terminalin kendi lisans�na sahip oldu�u varsay�l�yor ve server'a s�n�rs�z say�da ba�lant� kurulabiliyor.

Windows bu noktada sizi teknik olarak k�s�tlam�yor. Yani bu lisanlama i�i sizin vicdan�n�za kalm�� durumda diyebiliriz.

Ancak hemen hemen her durumda Per Seat se�ene�i en uygun se�enek ve biz de bunu se�iyoruz.

Bir sonraki se�enek ise bilgisayar�n ismini ve Administrator kullan�c�s�n�n, yani sistem y�neticisi olan kullan�c�n�n �ifresini belirledi�imiz ekran.



Bilgisayarlara isim verirken ne anlams�zca �eyler yaz�n (bilgisayar, abidik_ gubidik), ne de i�i abart�p 3. kattaki 2 numaral� p4, Windows 2000 Terminal Server manas�na gelen "32p42000ter" gibi anla��lmas� zor �eyleri se�in. En iyisi k�saca bilgi veren, yazmas� ve okumas� kolay k�sa kelimeler se�mektir.

Di�er �nemli bir konu ise Administrator �ifresi, bu �ifre sizin kurulumdan sonra sisteme giri� anahtar�n�zd�r. Unutursan�z, Windows'u tekrar kurman�z gerekir. �ifreyi bo� ge�mek de iyi bir fikir de�il, ��nk� Administrator kullan�c�s� her t�rl� yetkiye sahip olacak, sistemi g��ertme yetkisi de dahil!

Bir sonraki ekran Windows ile gelen servis ve programlar� se�ti�imiz alan. Biz bu alanda hi�bir�eyi de�i�tirmeden devam ediyoruz, ��nk� kurulumdan sonra istedi�imiz gibi buradan ekleme-��karma yapabilece�iz. Bu arada yeri gelmi�ken �unu s�ylemek istiyorum, baz� kullan�c�lar, "her �ey sistemimde y�kl� olsun" mant���yla bu ekranda ne var ne yok se�iyorlar. Oysa y�klenen her program ve servis diskinizden, belle�inizden ve CPU g�c�nden bir miktar harcar. Gereksiz hi� bir �eyi y�klemeyin.



�imdi kar��m�za tarih, saat ve zaman dilimi ayarlar� geliyor.



GMT +2 diliminde �stanbul'u se�iyoruz.

Bir sonraki ekran a� ayarlar�, bunlar� da kurulumdan sonra belirleyece�iz, Typical Settings olarak devam ediyoruz.



�imdi ilgin� bir ekran geldi.



Bu ekranda �stteki se�enek se�ili iken (No, this ...) hen�z bir a� olmayan veya domain olmayan bir ortamda oldu�umuzu belirtiyoruz. Ve alt k�sma varsa workgroup ismini giriyoruz yada oldu�u gibi b�rak�yoruz. Bu bizim se�ece�imiz se�enek.

E�er daha �nceden ba�ka bir W2k Server kurmu� ve bir domain olu�turmu�sak ve bu makinay� da o domain'in bir �yesi yapmak istiyorsak o zaman ikinci se�ene�i (Yes, make ...) se�iyoruz, alta domain ismini giriyoruz.

Burada �unu a��klamak gerekiyor. Windows 2000'de, Windows'un kurulumu ile, domain olu�turma(yani Active Directory'i y�kleme) tamamen ayr� olaylar. Domain olu�turmay� veya varolan bir domaine ek bir Domain Controller olarak kat�lmay� ancak Windows kurulduktan sonra yapabilirsiniz.

Ancak kurulum esnas�nda sanki bir W2k Professional kuruyormu�sunuz gibi, varolan bir domain'e �ye olabilirsiniz. Zaten �u ana kadar yapt�klar�m�z ve kurulum bitene kadar yapacaklar�m�z, Windows 2000 Server ve Professional'de tamamen ayn�. Ayr�ca W2k Server ilk kuruldu�unda tamamen bir Windows 2000 Pro gibi �al���yor, davran�yor.

Biz �imdi "No, .." se�ene�i ile devam edelim.

Bu noktadan sonra yapt���m�z se�imlere g�re dosyalar�n kopyalanmas� ve ayarlamalar�n yap�lmas� ger�ekle�iyor. Biz bu s�rede hi� m�dahale etmiyoruz. Son ekranda da Windows CD-ROM'unu ��karmam�z� ve Finish butonuna basarak kurulumu bitirmemizi s�yleyen alttaki ekran geliyor.



Kurulumdan Sonra
Makina restart edecek ve ilk defa Windows 2000 Server normal bir �ekilde a��lacakt�r. Kar��m�za CTRL+ALT ve DEL tu�lar�na ayn� anda basarak login ekran�n� a�mam�z� s�yleyen ilk ekran geliyor.




Ctrl+Alt+Del'den sonra Administrator kullan�c�s� zaten yaz�l� geliyor, �ifreyi giriyoruz ve OK.



Windows a��l�yor ve sunucu yap�land�rma sihirbaz� geliyor. Biz bunu kapataca��z ve gerekli i�lemleri elimizle yapaca��z.

will configure this server later" se�iyoruz ve next diyoruz. Bir sonraki ekranda "Show this screen at startup" yazan bir se�enek var, onun yan�ndaki onay� kald�r�p, bu pencereyi �arp�dan kapat�yoruz. Art�k bu ekran kar��m�za ��kmayacak.