| A e dini se ... |
| Kuriozitete te ndryshme interesante! |
| Duket e pabesueshme, por �sht� e v�rtet� se n� nj� provinc� t� Kin�s, n� an�n veriper�ndimore t� saj- n� Junana- sapo del dikush dhe th�rret Bjer, bjer shi! ret� nuk presin dhe bie shi. Dhe as kjo nuk �sh� aq e cuditshme sa �sh� e cuditshme dukuria tjet�r- n�se duhet shi I rrept� njeriu duhet t� b�rtas� m� shum�, n�se duhet t� zgjas� shiu, duhet t� zgjas� edhe thirrja e njeriut. Ky fenomen I cuditsh�m ngjan vet�m n� malet e larta t� Gaoligunshanit, ku �sh� nj� grup liqenesh, q� I quajn� Liqene magjike, q� jan� aq t� ndieshme sa vet�m po t� flitet apo t� k�ndohet buz� tyre qielli resh shi. Shkenc�tar�t q� I ka t�rhequr ky fenomen mendojn� se ajri aty �sht� aq I ngir� me lag�shtir� sa edhe vibrimet m� t� lehta b�jn� q� avulli I ujit t� l�shoj� pika shi. |
| Ka shum� njer�z q� mendojn� se krokodili n� tok� �sht� I ngadalsh�m dhe se v�shtir� l�viz. Kjo �sht� nj� bindje e gabuar, sepse praktika ka treguar q� krokodili mund t� arrij� n� tok� nj� shpejt�si deri n� pes�dhjet� kilometra n� or�. N� kontinentin e Australis� krokodili �sht� nj� rrezik I madh p�r popullsin� e atij vendi. Ai �sht� aq i shpejt� dhe i shkath�t sa mund t� z�r� edhe ndonj� qen q� ndahet nga i zoti. N�p�r uj�rat e Australis� krokodil�t matin shpeshher� forcat e tyre edhe me peshkaqent� dhe ? p�sojn� kusar�t e detit. P�r k�t� arsye peshkaqent� nuk hyn� n� ato vende ku mund t� ket� krokodil�. Flitet q� nj� kalimtar e pyet nj� djalosh se a mos kishte peshkaqen� n� nj� vend ku donte t� freskohej. Djaloshi p�rgjigjet, Jo k�tu nuk ka kurr� peshkaqen. Por kur ai turist i afrohet ujit, djaloshi shton - K�tu nuk ka peshkaqen, sepse ata u frik�sohen shum� krokodil�ve. |
| Sipas studimeve t� deritashme ka dal� se gjarpwri tok�sor m� helmues �sht� nj� lloj q� quhet Notechis sentatus, I cili ka helm m� shum� se gjarp�rinjt� e tjer�. Helmi I tij �sht� aq I fort� sa vet�m 0,6 miligram mjaftojn� p�r t� mbytur njeriun. Kur nj� gjarpri t� k�till� mund t*nxirren 26.2 miligram helm, del se ai mund t� mbys� 43 njer�z. Ky lloj gjarpri jeton n� Australin� veriore. |
| Anaconda �sht� gjarpri m� I gjat� n� bot�. Ai jeton n� rajonet tropike t� Amerik�s s� Jugut. Anaconda m� e gjat�, q� �sht� z�n� n� Kolumbi, ka qen� 11 metra e gjysm�. Gjarpri m� I shpejt� kondsiderohet se �sht� Mamba e zez� afrikane. Gjarpri q� ka helmin m� t� fort� �sh� nj� gjarp�r deti, Hydroplis belcheri, I cili jeton buz� bregdetit veriper�ndimor t� Australis�. |
| Kukulla m� e vjet�r, q� �sht� zbuluar deri m� tash, �sht� e mocme 1800 vjet. K�t� lod�r e kan� gjetur arkeolog�t q� n� vitin 1889 n� nj� varr t� vjet�r romak dhe q� at�her� kjo jeton n� muze. Arkeolog�t jo vet�m q� kan� arritur t� p�rt�rijn� k�t� lod�r t� lasht�, por edhe t� zbulojn� historin� pik�lluese t� cup�z�s q� ka lozur me t�. Kjo lod�r ka qen� e Kreperi Trifenit, vajz� e nj� familjeje fisnike. Sipas zakonit t� koh�s kjo cup�z �sht� fejuar q� n� foshnj�ri me nj�far� Filetin. Emri I t� fejuarit �sht� gravuar n� nj� unaz� t� gjetur n� po at� varr ku �sht� gjetur kukulla. Merret me mend se e fejuara ka vdekur para se t� martohej, prandaj bashk� me t� �sht� varrosur edhe lodra e dashur e saj. |
| Ndryshimi mw I madh I temperaturws Brenda njw dite (prej 21 deri mw 22 janar 1916) ka ngjarw nw Brouning (SHBA). Atw ditw temperatura ka zbritur atje prej ?7 gradw C nw ?45 gradw C. ngritja mw e shpeshtw e temperaturws ditore ka ngjarw mw 22 janar 1943 nw Spearfish (Dakota e Jugut), kur Brenda dy minutash (prej orws 7.30 deri mw 7.32) temperatura wshtw ngritur prej ?20 gradwC nw +7.2 gradw C. |
| -Kirk Dagllasi , aktor i famshem ka xhiruar 82 filma. K. Daglas ka origjine qifute dhe emri i vertete i tij eshte Issur Danielovich.Kete emer e nderroi pasi e mbaroi gjimnazin,pershkak te diskriminimeve qe iu bene sepse ishte qifut. |
| -Bojkonur esht� kozmodromi nga i cili m� 1961 u nis n� kozmos Juli Gagarini, njeriu i par� q� shkoi n� gjith�si.Ky kozmodrom tani gjendet n� Kazakistanin e pavarur, q� m� par� Kazakistani ishte republike e ish-BRSS. P�r "Bojkonur"-in, Moska tani duhet q� �do vite t'i paguaj qira 115 mil.$ Kazakistanit. |
| -Mesharin ,k�t� vep�r t� famshme t� Gjon Buzukut e ka zbuluar Gjon Nikoll� Kazazi n� vitin 1740 n� Rom�. |
| -Mari Kiri. esht� femra e par� q� mori �mimin Nobel, nj�herit edhe femra e vetme q� ka marr� dy �mime Nobel: nj� p�r zbulimin dhe studimin e radioaktivitetit me 1903, nd�rsa me 1911 asaj p�r her� t� dyte iu dha �mimi Nobel p�r Kimi. |
| -Rolin e Skenderbeut n� filmin "Skenderbeu" e luajti aktori rus Akaki Horava. Ky film u xhirua n� Shqip�ri aty ka viti 1957. |
| -Bomba atomike P�r her� t� par�, me 6 gusht� �sht� hudhur n� Hiroshima t� Japonis�, ku humben jet�n m� se 155200 veta. Kjo bombe kishte mas�n 4080 kg. |
| -Banori I pese miliardte I tokes �sht� nj� djalosh nga Zagrebi I Kroacis�, q� quhet Mateja Gashpar i lindur m� 11 korrik 1988.Me lindjen e tije ,numri I banor�ve n� tok� u b� fiks 5 miliarde. |
| Historia e mjek�sis� nis me fillimin e historis� s� shkrimit. N� baz� � k�saj, |
| zhvillimi m� I hersh�m I mjek�sis� duhet k�rkuar atje ku ka lindur dhe �sht� zhvilluar shkrimi I par�- n� Mesopotami dhe n� Egjipt. Duke gjurmuar dokumentet m� t� vjetra t� kultur�s s� lasht� t� njer�zimit, historian�t kan� konstatuar se mjeku I par�, q� dihet deri m� tash, ka qene Hesi Re, I cili �sht� marr�, p�raf�rsisht 2600 vjet para Krishtit, me sh�rimin dhe rregullimin e dh�mb�ve (shtatorja e tij edhe sot q�ndron n� Kajro). |
| Qytetar�t e Bonvilit, n� veri t� Kalifornis�, nuk lejojn� kurrsesi t� p�rzihet ndonj� I jasht�m n� pun�t e tyre t� brendshme. T� jasht�m atai konsiderojn� edhe banor�t e lokaliteteve p�rreth qytetit. P�r t'i ruajtur fsheht�sit� e tyre nga t� tjer�t bonvilasit kan� trilluar nj� gjuh� krejt t� ndryshme nga gjuha e tyre komb�tare q� �sht� e pakuptueshme p�r t� jashtmit. |
| Sikur t� ishte e mundhshme t� avullohej t�r� uji I deteve dhe I oqeaneve t� bot�s, do t� mbetej aq krip� sa prej saj do t� mund t� nd�rtohej nj� mur rreth t�r� ekuatorit. �sht� llogaritur q� ky mur I njelm�t do t� ishte nj� kilomet�r I trash� dhe 280 metra I lart�. |
| Nuk dihet me siguri se kur dhe ku �sht� gjetur baruti. Besohet se kinez�t jan� t� par�t q� e kan� gjetur q� para Krishtit, spse shalitra (p�rb�r�si kryesor i tij) �sht� gjetur n� gjendje t� natyrshme n� Kin� e n� Mongoli dhe se edhe arab�t e kan� quajtur krip� kineze ose bor� kineze. N� Evrop� baruti ka filluar t� p�rdorej n� shekullin XIII, e s� pari �sht� shfryt�zuar n� betej�n e Cividales� (Itali)n� vitin 1331. |
| Se c? jan� cudirat e bot�s, q� i ka krijuar dora e njeriut, �sht� shum� v�shtir� t� thuhet, sepse t� gjitha definimet bazohen n� list�n e njohur t� shtat� cudirave t� bot�s, t� cil�n e ka hartuar nd�rmjet viteve 150 e 120para Krishtit, nj� poet grek i quajtur Antipatros nga Sidona. N� at� list� kan� hyr�: piramidat e Gaz�s, Kopshtet e varura t� Babilonit, Tempulli I Artemidit n� Efes, Mauzoleu n� Halikarakas, Kolosi i Rodosit, Feneri i Aleksandris� dhe Shtatorja e Zeusit n� Olimp. Por, m� von� duke u zgjeruar horizonti i dijes s� njer�zve p�r vendet e larg�ta, ajo list� �sht� rritur gjithnj� e m� shum� psh.n� shekullin XVIII �sht� b�r� edhe nj� list� e till�, n� t� cil�n kan� hyr� Muri Kinez, Sofia e Stambollit, Kulla e Piz�s, Koloseumi i Rom�s etj.n� fillim t� shekullit t� kaluar ka pasur edhe nj� tjet�r prej shtat�qind cudirash, por prap� nuk jan� p�rfshir� n� t� t� gjitha mrekullit� e dor�s s� njeriut: Kanali i Panamas�, Golden Gejti- ura m� e njohur n� bot�, Kulla e Ajfelit, Kosmodromi Kejp Kendedi e sa t� tjera. |
| Enriko Karuzoja ka qen� i tet�mb�dhjeti f�mij�(sa kan� pasur prid�rit e tij). Q� n� mosh�n 15 vjecare ka qen� k�ng�tar rrug�sh. N� mosh�n 20 vjecare �sht� paraqit� p�r her� t� par� n� sken�n e oper�s, nd�rsa n� mosh�n 30 vjecare ka mahnitur t�r� bot�n me z�rin e vet. Pa arritur Karuzoja n� Amerik�, Opera Amerikane, vecan�risht Metropoliteni ka qen� shum� pas oper�s evropiane. Fal� k�tij virtuozi t� pavdeksh�m, Metropoliteni i Nju Jorkut ( ky artist i madh �sht� paraqitur 607 her�) at� koh� b�het qendra m� e madhe operistike e bot�s. Megjithat� Karuzoja nuk ka shitur mend se �sht� k�ng�tar i madh, t� madh e ka konsideruar veten vet�m n� fush�n e karikatur�s. Shi p�r shkak t� k�tij lloj arti Karuzoja nuk e ka dashur Mark Tuenin, pse shkrimtari i madh nuk e ka thirrur edhe k�t� n� nj� tubim t� karikaturist�ve q� e kishte organizuar ai. |
| Filmi i par� vizatimor ka dal� n� vitin 1908. krijuesi I tij ka qen� francezi Emil Koli, e filmi �sht� quajtur Fantazmagoria. Brenda nj� kohe fare t� shkurt�r filmi vizatimor ka pushtuar bot�n. At� vit kur n� Evrop� shp�rtheu lufta e par� bot�rore, amerikan�t gjejn� nj� teknik� t� re, e cila ka ndryshuar krejt�sisht m�nyr�n e krijimit t� filmit vizatimor. Ajo m�nyr� e re mbahet edhe sot e k�saj dite- m�nyra e vizatimit n� celluloid (n� vend t� letr�s). Por, nj� ndryshim t� madh t� v�rtet� e b�n �olt Dizni n� vitet 30, kur I hyn k�saj pune me seriozitet t� duhur. Ai nuk ka qen� vet�m gjeni vizatimi por edhe gjeni zbulimesh teknike me t� cilat ka ndryshuar plot�sisht m�nyra e xhirimit t� filmit. |
| Gara m� e cuditshme q� ka ngjar� ndonj�her� n� atletik� �sht� gara n� k�rcim trehap�sh n� Loj�rat Olimpike n� Meksik� n� vitin 1968. q� n� faz�n kualifikuese italiani Gjentile ka arritur record t� ri bot�ror� 17.10 met�r. T� nes�rmen ne finale prap� Gjentile p�rmir�son rekordin bot�ror� 17.22 m. Por, s? ka gj� t� sigurt. N� serin� e tret� Viktor Sanjejevi ia kalon p�r nj� cm 17.23m. vjen seria e pest� dhe braziliani Predeusia arrin rekord t� ri 17.27m. Dhe kur kjo dram� arrin kulmin e zhvillimit t� vet prap� paraqitet n� sken� Viktor Sanjejevi n� serin� e gjasht� dhe k�rcen 17.39 m dhe triumfon. Pra Brenda dy dit�sh n� at� olimpiad� rekordi bot�ror� �sht� thyer pes� her� me radh�. |
| Jin Songhao, nj� katermbedhjete vje�ar kinez me origjine koreane ka fituar titullin e mbretit te te ftohtit duke i rezistuar per kater ore ngrices siberiane komplet i zveshur. Ky njeri ka plot dymbedhjete vjet qe ushtrohet duke vrapuar i zhveshur ne mes te bores per tre kilomeraer ne dite e duke e mbyllur vrapin me nje banje ne ujin e akullt. Dieta e tij ditore, qe ai shprehet se e ka kthyer ne nje pinguin njerezor Eshte me baze mishrash te bardhe dhe me molle e mjalte. Ngjarje te 26 Majit: 1805 - Napoleon Bonaparte kurorezohet mbret i Italis�. 1860 - Xhuzepe Garibaldi q� kish zbarkuar n� Sicili, pushton Palermon. 1926 - Lind Miles Davis Alton, i njohur si trombetist xhaz, pionier i llojit kull xhaz (cool jazz). 1972 - Presidenti i Shteteve t� Bashkuara, Ri�ard Nikson dhe ai sovjetik Leonid Brezhnjev, nenshkruajne traktatin e kufizimit t� armeve strategjike SALT I. Midis intelektualeve te viteve 800, ka qene ne mode per femren te vishej si mashkull. Emili Kordier, e dashura e Dumasit (te jatit), mbi jahtin e tij ishte e zakonshme te vishte uniformen e admiralit me bordura prej kadifeje ngjyre violet. Ne fillim te 900s, ne Paris u hapen nje grup lokalesh vetem per gra si� ishte Monocle, ku kliente, me smok e floket e drejte nga brillantina, kercenin me njera tjetren. Sipas disave e para kartoline kujtim u stampua ne Ekspozicionin e Pergjithshem te vitit 1889 ne Paris. Kishte si pamje Kullen Eiffel. Objekti me i prezantuar mbi kartolina n� gjithe shekullin e kaluar ndoshta ishte perendimi i diellit. Grekerit mendoni se dekompozimi ndoshta ishte veper e vazove te gurit dhe i therrisnin vemje, ose me mire hames mishi. Ne xhepat e te vdekurve, Andinet (amerike jugore) vendosin nje qese me duhan dhe nje gjethe kokaine per ti bere balle udhetimit ne boten e pertejme. |
| Japonia nis t� p�rdor� qum�shtin e lop�s s� klonuar. Vendi i Sol Levantes ka b�r� nj� hap p�rpara duke u b�r� vendi i par� q� do t� p�rdor� qum�shtin dhe mishin e lop�s s� klonuar. Tokyo - Mishi dhe qum�shti i lop�s s� klonuar. N� kund�rshtim t� duksh�m me kujdesin gati maniak t� konsumator�ve japonez� p�r sigurin� e ushqimeve, Japonia mund t� hedh� n� treg k�to lloj produktesh. Nj� komision i ve�ant� i Ministris� s� Sh�ndet�sis� ka p�rfunduar nj� studim mbi mishin dhe qum�shtin e lop�s s� klonuar me t� nj�jt�n teknik� q� �sht� studiuar dhe delja Dolly e krijuar n� Britanin� e Madhe n� 1996. "Nuk jan� v�n� re probleme" p�rfundon raporti. Rezultatet jan� t� mira kan� th�n� specialist�t e mjeksis� sipas t� cil�ve qershorin e ardhsh�m hedhja n� treg e qum�shtit dhe e mishit t� lop�s s� klonuar do t�i prezantohet formalisht Komisionit t� siguris� s� ushqimit. Klonimi i lop�ve ka njohur nj� bum t� v�rtet� n� Japoni ku egzistojn� aktualisht rreth 40 qendra q� e praktikojn� klonimin. Nga k�to 33 kan� deklaruar se jan� gati q� t� hedhin n� treg biftek� dhe qum�sht t� prodhuar nga k�to lop�. |
| Nga mizat nj� ndihm� p�r diet�n Zbulimi gjerman ka lidhje t� ngushta midis mekanizmave q� drejtojn� asimilimin e yndyrnave tek insektet dhe tek njeriu. Berlin - Nga mizat e modifikuara gjenetikisht nj� ndihm� kund�r kileve t� tep�rta. Kjo nuk �sht� nj� p�rrall�, por rezultat i k�rkimeve t� kryera mbi Drosophil�n, nj� miz� frutash e modifikuar gjenetikisht nga Max-Planck Institut n� Gottinga. Nga studimi �sht� arritur t� zbulohen lidhje midis mekanizmave q� drejtojn� asimilimin e yndyrnave tek insektet dhe tek njer�zit. P�rgjegj�si i projektit thot� se �sht� gjetur nj� baz� e p�rbashk�t n� m�nyr�n se si qelizat e yndyr�s integrohen tek gjitar�t dhe insektet. N� qoft� se do t� arrihet t� zbulohet ndonj� lidhje tjet�r, at�her� do t� jemi p�rball� implikacioneve relativisht serioze t� kontrollimit t� yndyrnave. �sht� zbuluar se mizat t� cilat jan� modifikuar duke i hequr nj� protein� q� rregullon asimilimin e yndyrnave jan� sh�ndoshur. |
| G�zuar dit�lindjen Internet Data zyrtare e lindjes �sht� 1973, por ndodh vet�m n� 1993 q� rrjeti hyn n� jet�n e t� gjith�ve duke e ndryshuar at� p�rfundimisht. T� gjith� heronjt� e k�tij revolucioni �udit�risht jan� burra...Data zyrtare e shkruar n� librat e historis� �sht� tetori i 1969. Dy kompjutera komunikonin nga 500 km distanc�. Nj�ri n� universitetin e Kalifornis� tjetri n� at� t� Stendfordit. V�sht�rsia q�ndron n� gjetjen e nj� gjuhe matematike universale, n� m�nyr� q� t� dialogojn� sa m� shum� kompjutera. K�saj do t'ja arrij� nj� student inxhinjerie, kalifornian, Vinton Cerf. �sht� viti 1973. E drejt� apo e gabuar ky vit u caktua si viti i lindjes s� internetit dhe Cerf babai i tij. Por n� ato vite ata q� e p�rdornin rrjetin ishin vet�m k�rkuesit universitar� dhe t� apasionuarit pas elektronik�s, pasi kodet alfanumerike ishin shum� komplekse. N� muajt e par� t� 1993 Marc Andwrsen, student 22 vje�ar shpik Mosaic, nj� program p�r t� pasur sitet mbi ekranin e kompjuterit ton�, nj�lloj si� i shikojm� dhe sot. K�shtu p�r t� apasionuarit pas dit�lindjeve mund t� themi se dit�lindja e v�rtet� e internetit �sht� 1993 pra vet�m dhjet� vjet m� par�. |
| Analgjesia, t� kuqet jan� m� t� ndjeshme Nj� studim ka zbuluar se grat� me flok� t� kuqe jan� m� t� ndjeshme ndaj ila�eve kund�r dhimbjes. Shkaktari �sht� nj� gjen q� rregullon receptor�t kimik� t� k�tij ila�i. Montreal- Grat� me flok� t� kuqe kan� nj� ndjeshm�ri m� t� madhe ndaj analgjesik�ve se sa normalja. Shkaktari i k�tij fenomeni �sht� nj� gen, i nj�jti q� shkakton ngjyr�n e kuqe tek flok�t dhe ngjyr�n e l�kur�s si karrot�. Fenomeni �sht� m� i zhvilluar tek grat� flok�kuqe se sa tek burrat flok�kuq. Duke qen� se egzistojn� k�ta receptor� tek flok�kuqet, at�her� ila�et kund�r dhimbjes absorbohen me nj� leht�si m� t� madhe dhe n� nj� koh� m� t� shkurt�r, nd�rsa efekti rezuton m� i fort� dhe me nj� koh�zgjatje m� t� madhe. |
| Robot�t kalojn� fantazin�. M� njer�zor� dhe m� t� v�rtet� P�rfundon n� Japoni panairi i fundit e android�ve hi-tech, Robodex2003, n� gjendje t� vall�zojn�, t� qeshin, t� t� b�jn� shoq�ri dhe t� ndihmojn� njer�zit kur jan� n� v�sh�rsi. Tokyo - Robot�t e sot�m jan� n� gjendje t� b�jn� pothuajse gjith�ka q� b�n nj�riu dhe ndonj�her� dhe m� shum�. Robot�t e sot�m mund t� fluturojn�, mund t� vall�zojn�, mund t� gatuajn�, t� pastrojn� sht�pin� dhe t� q�ndrojn� pran� t� moshuarve dhe t� s�mur�ve. Madje tani ata mund dhe t� qajn� dhe t� qeshin, pra jan� partner� t� v�rtet� p�r t� t� b�r� shoq�ri n� sht�pi. K�shtu roboti Robovie i mbuluar me l�kur� sintetike t� modifikuar me perceptues t� till�, e b�n at� t� aft� q� t� dalloj� nj� p�rk�dhelje nga nj� goditje dhe si rrjedhoj� t� p�rgjigjet. Nd�rsa roboti Wakamaru �sht� n� gjendje t� kuptoj� 10.000 fjal� dhe t� ndihmoj� t� moshuarit. |
| Nj� protein� p�r t� luftuar Sid�n Disa njer�z sieropozitiv� nuk jan� sulmuar nga virusi HIV, fal� nj� proteine virale t� alternuar. Nj� studim i publikuar n� "Journal of Clinical Investigation", hap nj� skenar t� ri p�r luft�n kund�r k�saj s�mundjeje vdekjeprur�se. Rom� - Nj� rrug� e re p�r t� luftuar virusin HIV. Sipas nj� studimi tashm� t� publikuar, nj� num�r i vog�l njer�zish sieropozitiv� nuk jan� sulmuar nga virusi. Rezistenca e sistemit t� tyre imunitar i detyrohet nj� proteine t� alternuar t� quajtur VPR q� e b�n virusin e Sid�s m� t� dob�t, si rrjedhoj� dhe m� t� leht� p�r t'u luftuar. Studimi i hap rrug� t� mundshme terapive t� reja q� mund t� parandalojn� zhvillimin e virusit HIV dhe tek njer�z t� tjer�. Nj� e dh�n� tashm� e njohur �sht� ajo sipas s� cil�s 25-30% e njer�zve t� infektuar me virusin HIV, tek t� cil�t s�mundja nuk ka p�rparuar, nuk e kan� p�rb�r�sin q� virusi p�rdor p�r tu futur n� qelizat e imunitetit q� infektohen fillimisht. Kur proteina VPR �sht� e alternuar apo mungon, pak�sohet numri i qelizave t� imunitetit t� shkat�rruara nga HIV. Ky studim i ri tregon se egziston dhe nj� an� tjet�r e problemit. Proteina q� merr pjes� n� ndalimin e pro�esit t� p�rhapjes s� virusit HIV �sht� proteina virale R (VPR). Duke par� rolin e saj ndalues, ila�et farmaceutike q� e bllokojn� at� mund t� jen� t� dobish�m n� luft�n kund�r Sid�s. |
| SARS, identifikohet pika e dob�t. Revista "Science" publikon nj� zbulim t� r�nd�sish�m t� nj� grupi k�rkuesish nga Lubecca: �sht� nd�rtuar n� laborator nj� protein� q� mund t'i kund�rvihet SARS-it. �sht� hapur nj� rrug� drej medikamentit. Berlin - Virusi SARS tashm� ka nj� themb�r Akili. Kjo �sht� identifikuar nga nj� grup k�rkuesish gjerman� n� universitetin Lubecca. Zbulimi q� jep shpresa t� reja n� luft�n kund�r polmonitit atipik q� �on n� vdekje, tashm� �sht� publikuar. Hapi vendimtar ka qen� krijimi n� kushte laboratorike i nj� proteine q� mund t� p�rballet me virusin, proteina poteas. Proteina �sht� n� gjendje q� t� ndaloj� veprimin dhe zhvillimin e m�tejsh�m t� virusit. P�r t� prodhuar k�t� protein�, k�rkuesit gjerman� kan� analizuar struktur�n e nj� enzime t� virusit q� shkakton nj� grip t� zakonsh�m, shkaktuar nga nj� virus i t� nj�jt�s familje me SARS, koronavirusin 228E. Nj�koh�sisht �sht� nd�rtuar dhe struktura e nj� enzime t� nj�jt� me koronavirusin e derrave, s� bashku me nj� molekul� t� aft� p�r ta bllokuar. Mbi baz�n e k�tyre t� dh�nave studiuesit gjerman� kan� nd�rtuar modelin e protein�s kund�r virusit SARS. Zbulimi i ri mund t� jet� nj� piknisje e mir� p�r t� modifikuar nj� medikament. SARS, identifikohet pika e dob�t. Revista "Science" publikon nj� zbulim t� r�nd�sish�m t� nj� grupi k�rkuesish nga Lubecca: �sht� nd�rtuar n� laborator nj� protein� q� mund t'i kund�rvihet SARS-it. �sht� hapur nj� rrug� drej medikamentit. Berlin - Virusi SARS tashm� ka nj� themb�r Akili. Kjo �sht� identifikuar nga nj� grup k�rkuesish gjerman� n� universitetin Lubecca. Zbulimi q� jep shpresa t� reja n� luft�n kund�r polmonitit atipik q� �on n� vdekje, tashm� �sht� publikuar. Hapi vendimtar ka qen� krijimi n� kushte laboratorike i nj� proteine q� mund t� p�rballet me virusin, proteina poteas. Proteina �sht� n� gjendje q� t� ndaloj� veprimin dhe zhvillimin e m�tejsh�m t� virusit. P�r t� prodhuar k�t� protein�, k�rkuesit gjerman� kan� analizuar struktur�n e nj� enzime t� virusit q� shkakton nj� grip t� zakonsh�m, shkaktuar nga nj� virus i t� nj�jt�s familje me SARS, koronavirusin 228E. Nj�koh�sisht �sht� nd�rtuar dhe struktura e nj� enzime t� nj�jt� me koronavirusin e derrave, s� bashku me nj� molekul� t� aft� p�r ta bllokuar. Mbi baz�n e k�tyre t� dh�nave studiuesit gjerman� kan� nd�rtuar modelin e protein�s kund�r virusit SARS. Zbulimi i ri mund t� jet� nj� piknisje e mir� p�r t� modifikuar nj� medikament. SARS, identifikohet pika e dob�t. Revista "Science" publikon nj� zbulim t� r�nd�sish�m t� nj� grupi k�rkuesish nga Lubecca: �sht� nd�rtuar n� laborator nj� protein� q� mund t'i kund�rvihet SARS-it. �sht� hapur nj� rrug� drej medikamentit. Berlin - Virusi SARS tashm� ka nj� themb�r Akili. Kjo �sht� identifikuar nga nj� grup k�rkuesish gjerman� n� universitetin Lubecca. Zbulimi q� jep shpresa t� reja n� luft�n kund�r polmonitit atipik q� �on n� vdekje, tashm� �sht� publikuar. Hapi vendimtar ka qen� krijimi n� kushte laboratorike i nj� proteine q� mund t� p�rballet me virusin, proteina poteas. Proteina �sht� n� gjendje q� t� ndaloj� veprimin dhe zhvillimin e m�tejsh�m t� virusit. P�r t� prodhuar k�t� protein�, k�rkuesit gjerman� kan� analizuar struktur�n e nj� enzime t� virusit q� shkakton nj� grip t� zakonsh�m, shkaktuar nga nj� virus i t� nj�jt�s familje me SARS, koronavirusin 228E. Nj�koh�sisht �sht� nd�rtuar dhe struktura e nj� enzime t� nj�jt� me koronavirusin e derrave, s� bashku me nj� molekul� t� aft� p�r ta bllokuar. Mbi baz�n e k�tyre t� dh�nave studiuesit gjerman� kan� nd�rtuar modelin e protein�s kund�r virusit SARS. Zbulimi i ri mund t� jet� nj� piknisje e mir� p�r t� modifikuar nj� medikament. |
| Shkenca i hap rrug�n dy prind�rve meshkuj Nj� staf amerikan ka realizuar n� kushte laboratorike qeliza-vez� duke u nisur nga qelizat embrionale t� miut. N� t� ardhmen do t� jet� e mundur q� dy prind�r t� seksit mashkull t� lindin f�mij�. Rom�-Do t� jet� e mundur q� t� lind� nj� f�mij� nga dy prind�r meshkuj. Disa studiues nga Pennsylvania kan� deklaruar se kan� prodhuar qeliza vez� duke u nisur nga qelizat embrionale t� miut. Qelizat vez� jan� prodhuar nga qeliza embrionale fem�rore dhe qeliza embrionale mashkullore duke treguar kapacitetin biologjik t� meshkujve p�r t� prodhuar qeliza-vez�. Ky �sht� rezultat i studimeve 20 vje�are mbi qelizat embrionale t� minjve. K�to qeliza kan� potencialitet t� zhvillohen n� t� gjitha llojet e qelizave t� miut. Deri m� sot e vetmja qeliz� q� nuk ishte mundur t� prodhohej ishte qeliza riprodhuese. Zbulimi i hap rrug� shum� aplikimeve si n� fush�n e k�rkimeve ashtu dhe n� at� terapeutike, duke b�r� q� t� lindin dhe shum� pyetje mbi zhvillimet e mund�shme. Midis hipotezave t� shumta �sht� dhe ajo p�r t� zgjidhur problemin e sterilitetit tek grat�. |
| Pilula e re e k�naq�sis� tashm� �sht� ngjyr� portokalli �sht� hedhur n� treg n� 19 maj 2003. �sht� ila�i m� i ri kund�r impotenc�s s� burrave. Premton rezultate m� t� mira dhe m� pak efekte an�sore se sa pilula blu. Nuk �sht� m� blu por ngjyr� portokalli pilula q� b�n t� mundur shnd�rrimin e burrave n� "matador� t� shtratit". Nj� �nd�rr, ka b�r� q� industria farmaceutike t� shpenzoj� nj� shif�r rreth 500 milion� euro p�r t� realizuar nj� pilul� t� re q� do t� kushtoj� m� pak dhe do t� funksionoj� m� mir�. Pilula e re �sht� quajtur "Vardenafil". "N� fund t� fundit- jan� shprehur specialist�t- mir�qenia seksuale tek burrat n� t� shumt�n e rasteve �on n� mir�qenien e p�rgjithshme sh�ndet�sore t� tyre". Sot mjekohen me k�to lloj medikamentesh vet�m 20-25% e burrave q� kan� me t� v�rtet� nevoj�. �do paketim i pilul�s s� re do t� kushtoj� rreth 40 euro nd�rkoh� q� nj� pako p�rmban 4 pilula. N� �do rast ila�i nuk mund t� merret pa nj� recet� mjeksore. |
| Disa ligje jo te zakonshme ne USA: Diteve te diela, ne New York eshte e ndaluar te ecesh me nje kaush akulloreje ne xhep. Ne Florida dikush mund te gjobitet nese e ze gjumi nen kasken e parukjeres. Ne San Francisco mund te shetisesh me nje elefant vetem nese e mban te lidhur me zinxhir. Ne Alabama nuk mund te shkohet ne kishe me mustaqe fallso. Ne Minnesota nuk mund te flihet zhveshur. (ehehe) |
| Fjal� t� urta |
| Flamuri permbledh kujtimet e shkuara te nje kombi dhe nje gjuhete pashkruar qe mund ta kuptoj syri dhe zemra e cdo njeriu mendjenja. |
| Cilat jane kujtimet qe shfaq, duke valuar, Flamuri yne? |
| Nuk jane kujtime goditjesh kundra fqinjeve, nuk jane kujtime lakmirash dhe rrembimesh: jane kujtime vetembrojtjeje me mundime te palodhura dhe me trimerira te gjata e te forta qe kane lene gjurma ne letersine e gjithe popujve te qyteteruar. |
| Nga kjo pikepamje mund te mburremi se Flamuri yne, sic eshte nje nga me te vjetrit e botes, eshte dhe nje nga me te drejtet. FAIK KONICA |
| Ka qen� tragjedi e vjet�r e popujve ballkanas vecanarisht e shqiptar�ve, perpjekja p�r t`i m�njanuar nga udh�heqja e nj� l�vizjej�, e nj� populli apo shteti njer�zit m� t� zot�. Kur mungon tigri, majmuni b�het mbret, thot� nj� proverb kinez. Kjo logjik� e triumfit t� mediokritetit, i ka shkaktuar e me sa duket do t`i shkaktoj� ende d�m t� ndjesh�m ceshtjes shqiptare... M� fort se kurr�, kombi shqiptar� ka nevoj� p�r njer�z t� aft� e me nivel t� lart. Njerzit e zot� jan� princat e vertet� t� nj� kombi. P�r fat t� keq, princat goditen shpesh n� m�nyr� t� vdekshme. Ismail KADARE |
| Ai q� ka turp, ai ka edhe nd�rgjegje - Arabe. |
| N�se fytur�rn e ki t� shtremb�r, nuk ke pse faj�son pasqyr�n - Bullgare. |
| Ai q� p�rpiqet Zoti e ndihmon - Italiane. |
| Zelli �sht� n�na e suksesit - Amerikane. |
| Tre gj�ra provohen n� tri raste: Q�ndresa p�rpara rrezikut, men�uria gjat� zem�rimit dhe miq�sia n� nevoj� - Franceze. |
| Gj�ja m� e shtrenjt� �sht� ajo q� e ke fituar me djer� - Bullgare. |
| Budall�ku dhe men�uria rrit�n n� t� njejt�n pem� - Gjermane. |
| N� sht�pin� e t� verb�rit edhe �alamani �sht� i fuqish�m - Etiopiane. |
| Mos e k�put keq nyj�n e miq�sis�, sepse n�se vjen rasti ta lidh�sh p�rs�ri do t� krijosh nyje - Indiane. |
| Jeta ka aq vlera t� m�dha nga q� �sht� aq e shkurt�r. Sado e gjat� q� t� jet� nata, dita do t� vij� - Afrikane. |
| Modestia ka m� shum� bukuri se sa vet� bukuria - Arabe. |
| Pa shokun e mir� njeriu nuk i njeh gabimet e veta - Kineze. |
| Kush skuqet, nuk mund ta ket� zemr�n e zez� - Kineze. |
| P�rtacia e ndihmon s�mundjen, kurse puna pastron shpirtin - Azerbejxhane. |
| Dembelit po ti tregosh pun�n do t� tregoj� men�urine. |
| N�se puna mbetet p�r m� von� �sht� v�shtir� p�r t� gjetur koh�n e saj. |
| M� mir� vdekur me nder, se sa gjall� me turp - Shqiptare. |
| �mimi i kapel�s qe ke bler� nuk �sht� mas� e trurit t�nd - Amerikane. |
| Dh�mbi e kafshon shpesh gjuh�n megjithat� ata mbeten miq - Gjermane. |
| Kush pret e duron, ka at� q� d�shiron - Italiane. |
| Miku m� leht� humbet se sa fitohet - Angleze. |
| Barku �sht� i ngopur, kurse syri do akoma - Armene. |
| Kush rri duarkryq n� rini, do t� punoj� n� pleq�ri - Franceze |
| G�njeshtra �sht� s�mundje, kurse e v�rteta ila� - Arabe. |
| Deti nuk thahet, populli nuk shuhet - �eke. |
| N� goj�n e qenit nuk ka dh�mbe elefanti. |
| Miku i mir� njihet n� dit� t� v�shtir�. |
| M� mir� af�r dhe m� i varf�r. |
| Shqiptari �al� shkon deri n� Bagdad. |
| Ai q� nd�rton me ndjes� mbron me gjak. |
| Ujku qimen e nd�rron por zakonin kurr nuk e harron. |
| Kush nuk di hidh�rimin, nuk di as lumturin�. |
| At� �ka ta b�n goja nuk ta b�n as armiku. |
| Rrim� shtrember e folim drejt�. |
| D�gjon t� gjith� dhe m�son t� v�rtet�n, d�gjon nj� do ta gabosh. |
| Pema fiton fam� nga fryti, njeriu fiton fam� nga puna. |
| Koha �sht� flori, por me flori nuk blihet koha. |
| Nj� fjal� e v�rtet� fiton nga 100 fjal� t� rreme. |
| �far� b�n i ati e heq i biri. |
| I m�rguari - i denuari. |
| Ta fitosh mikun nuk �sht� leht� as p�r nj� vit, por ta fyesh at� mundesh edhe p�r nj� minut�. |
| Nuk mbahet sht�pia me buk� t� huaj. |
| Bukuria e kalit �sht� vrapimi, bukuria e fjal�s �sh� n� t� v�rtet�n, bukuria e nj�riut �sht� n� t� punuar. |
| Ai q� hyn� n� luft� edhe do t� vritet. |
| Molla bje nd�r moll�. |
| Ara ime, varri im. |
| Gjarpri kurr� nuk tregon k�mb�. |
| Kur ha buk�, mos harro njeriun q� punon ar�n. Kur ha fruta, mos harro nj�riun q� mbjell pem�n, kur pi uj�, mos harro nj�riun q� g�rmoi pusin. |
| Bishti i lepurit nuk mund t� zgjatet. |
| Me nj� lule nuk �el pranvera. |
| I huaji kurr� nuk b�het i yti. |
| Atdheu e n�na, kurr nuk harrohen. |
| Dy her� flitet vet�m n� mulli. |
| Pa shokun e mir�, njeriu nuk i njeh gabimet e veta. |
| Ku t� ha kruje. |
| Dora e huaj nuk t� kruan si ajo e jotja. |
| At� �ka sjell� sekondi nuk sjell viti. |
| Pun�n e sotit mos e le p�r nesra. |
| Nj� fjal� e keqe rr�zon nj� mal. |
| Kur ka shum� bar, ka shum� gomar� t� sh�ndosh�. |
| T� ngr�n�t �sht� p�r t� jetuar, t� jetuarit nuk �sht� p�r t� ngr�n�. |
| Buk� e hi n� sht�pi. |
| Lumi i thell� �sht� i qet�, nj�riu i ditur �sht� modest. |
| Vet�m t� vdekurit kan� par� fundin e luft�s. - Platoni |
| copyright MiRi Prishtine , 2004 |
 |