ประวัติจังหวัดฉะเชิงเทรา

ฉะเชิงเทรา หรือแปดริ้ว เป็นจังหวัดหนึ่งในภาคกลางซึ่งมีประวัติความเป็นมาเก่าแก่
ตั้งแต่สมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถในสมัยกรุงศรีอยุธยา ประชาชนส่วนใหญ่ตั้งถิ่นฐานบ้านเรือนอยู่ริมแม่น้ำบางปะกงและตามลำคลองต่างๆ โดยมี “หลวงพ่อโสธร” เป็นศูนย์รวมศรัทธาของชาวแปดริ้ว ในอดีตฉะเชิงเทรามีฐานะเป็นเมืองจัตวาอยู่ในสังกัดกระทรวงกลาโหม ต่อมาเปลี่ยนมาขึ้นอยู่ในสังกัดกรมมหาดไทยตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 1 เรื่อยมา จนกระทั่งถึงสมัยรัชกาลที่ 5 เมื่อทรงเปลี่ยนแปลงระบบการปกครองแผ่นดินใหม่ เมืองฉะเชิงเทราจึงมีฐานะเป็นเมืองๆ หนึ่งในมณฑลปราจีนบุรี 

และในปี พ.ศ. 2459 จึงได้เปลี่ยนจากเมืองเป็นจังหวัด เรียกว่า “จังหวัดฉะเชิงเทรา” คำว่า “ฉะเชิงเทรา” เป็นภาษาเขมร แปลว่า คลองลึก ส่วนชื่อ “แปดริ้ว” นั้น ได้มาจากคำบอกเล่าต่อกันมาว่า ในเมืองนี้มีปลาช่อนขนาดใหญ่ชุกชุม เมื่อนำมาตากทำเป็นปลาแห้งจะต้องแล่เนื้อปลาถึง 8 ริ้ว

ฉะเชิงเทรา อยู่ห่างจากกรุงเทพฯ 82 กิโลเมตร มีพื้นที่ 5,351 ตารางกิโลเมตร แบ่งการปกครองออกเป็น 10 อำเภอ 1 กิ่งอำเภอ คือ อำเภอเมือง อำเภอบางคล้า อำเภอบางน้ำเปรี้ยว อำเภอบางปะกง อำเภอบ้านโพธิ์ อำเภอพนมสารคาม อำเภอสนามชัยเขต อำเภอแปลงยาว อำเภอราชสาส์น อำเภอท่าตะเกียบ และกิ่งอำเภอคลองเขื่อน 

ทำไมต้องเรียก ฉะเชิงเทราว่า แปดริ้ว เคยสงสัยกันมั้ยคะ เคยอ่านเจอจากที่ไหนซักแห่ง ว่า เมืองแปดริ้ว เป็นชื่อที่ใช้เรียกจังหวัดฉะเชิงเทรามาช้านานแล้ว ที่เรียกว่าแปดริ้วก็เพราะว่า ปลาช่อนที่จับได้จากแม่น้ำบางปะกง เมื่อสมัยก่อนมีตัวใหญ่มาก เวลาที่เค้าจะแล่ปลา เค้าจะแล่กันเป็น 8 ริ้ว!!! ที่ต้อง 8 ริ้ว ก็เพราะว่า ถ้าแล่ 9 ริ้วจะถี่ไป แล่ 7 ริ้วก็ห่างไป นั่นแสดงให้เห็นว่าชาวแปดริ้วเป็นคนประณีตมากทีเดียว ไม่มองข้ามแม้การแล่ปลา
สังเกตไหม..ฉะเชิงเทรา ชื่อนี้อ่านยากเชียว คล้าย ๆ กับไม่ใช่ภาษาไทย...
ใช่แล้วค่ะ
ฉะเชิงเทราเป็นคำมาจากภาษาเขมรแปลว่า "คลองลึก"
พอมาคิดต่อว่า ทำไมต้องใช้ภาษาเขมร  อืมอันนี้ไม่รู้แล้ว หรือว่า เป็นเพราะว่าฉะเชิงเทราตั้งอยู่ใกล้กับเขมร
รู้แค่ว่า ฉะเชิงเทรา มาจากคำว่า สตรึงเตรง แล้วเพี้ยนมาเรื่อยๆ กลายเป็น ฉะเชิงเทรา
สตึงจรึว แปลว่า คลองลึก
ฉะเชิง   =     สตึง       แปลว่า   คลอง
เทรา     =     จรึว        แปลว่า   ลึก
ดังนั้น เพราะแถวนั้นมีคลองที่ลึกมาก จนมีคำคุ้นหูว่า ด่านคลองลึก นั่นเอง