Die lykischen Bauern
Ovid, metamorphosen VI, 313-381

Tum vero cuncti manifestam numinis iram
femina virque timent cultuque inpensius omnes
magna gemelliparae venerantur numina divae;
utque fit, a facto propiore priora renarrant.
e quibus unus ait: 'Lyciae quoque fertilis agris
non inpune deam veteres sprevere coloni.
res obscura quidem est ignobilitate virorum,
mira tamen: vidi praesens stagnumque locumque
prodigio notum. nam me iam grandior aevo
inpatiensque viae genitor deducere lectos
iusserat inde boves gentisque illius eunti
ipse ducem dederat, cum quo dum pascua lustro,
ecce lacu medio sacrorum nigra favilla
ara vetus stabat tremulis circumdata cannis.
restitit et pavido "faveas mihi!" murmure dixit
dux meus, et simili "faveas!" ego murmure dixi.
Naiadum Faunine foret tamen ara rogabam
indigenaene, dei, cum talia rettulit hospes:
"non hac, o iuvenis, montanum numen in ara est;
illa suam vocat hanc, cui quondam regia coniunx
orbem interdixit, quam vix erratica Delos
orantem accepit tum, cum levis insula nabat;
illic incumbens cum Palladis arbore palmae
edidit invita geminos Latona noverca.
hinc quoque Iunonem fugisse puerpera fertur
inque suo portasse sinu, duo numina, natos.
iamque Chimaeriferae(1), cum sol gravis ureret arva,
finibus in Lyciae longo dea fessa labore
sidereo siccata sitim collegit ab aestu,
uberaque ebiberant avidi lactantia nati.
forte lacum mediocris aquae prospexit in imis
vallibus; agrestes illic fruticosa legebant
vimina cum iuncis gratamque paludibus ulvam;
accessit positoque genu Titania(2) terram
pressit, ut hauriret gelidos potura liquores.
rustica turba vetat; dea sic adfata vetantis:
'quid prohibetis aquis? usus communis aquarum est.
nec solem proprium natura nec aera fecit
nec tenues undas: ad publica munera veni;
quae tamen ut detis, supplex peto. non ego nostros
abluere hic artus lassataque membra parabam,
sed relevare sitim. caret os umore loquentis,
et fauces arent, vixque est via vocis in illis.
haustus aquae mihi nectar erit, vitamque fatebor
accepisse simul: vitam dederitis in unda.
hi quoque vos moveant, qui nostro bracchia tendunt
parva sinu,' et casu tendebant bracchia nati.
quem non blanda deae potuissent verba movere?
hi tamen orantem perstant prohibere minasque,
ni procul abscedat, conviciaque insuper addunt.
nec satis est, ipsos etiam pedibusque manuque
turbavere lacus imoque e gurgite mollem
huc illuc limum saltu movere maligno.
distulit ira sitim; neque enim iam filia Coei
supplicat indignis nec dicere sustinet ultra
verba minora dea tollensque ad sidera palmas
'aeternum stagno' dixit 'vivatis in isto!'
eveniunt optata deae: iuvat esse sub undis
et modo tota cava submergere membra palude,
nunc proferre caput, summo modo gurgite nare,
saepe super ripam stagni consistere, saepe
in gelidos resilire lacus, sed nunc quoque turpes
litibus exercent linguas pulsoque pudore,
quamvis sint sub aqua, sub aqua maledicere temptant(3).
vox quoque iam rauca est, inflataque colla tumescunt,
ipsaque dilatant patulos convicia rictus;
terga caput tangunt, colla intercepta videntur,
spina viret, venter, pars maxima corporis, albet,
limosoque novae saliunt in gurgite ranae."'
manifestus 3: offenkundig
impensus 3: eifrig
gemellipara, ae: Zwillingsgebärerin
veneror 1: verehren
diva, ae: Göttin
priora ergänze facta
fertilis, e: fruchtbar
non impune: keineswegs straflos
sperno 3: verachten
colonus, i: Bauer
obscurus 3: dunkel, unbekannt
ignobilitas, atis: niederer Stand
stagnum, i: Sumpf
prodigium, i: Wunder
grandior aevo: alt
genitor, oris: Vater
lectus 3: ausgesucht
pascua, orum: Weiden
lustro 1: durchwandern
favilla, ae: Asche
canna, ae: Schilf(rohr)
resisto 3: stehenbleiben
faveas mihi: sei mir gewogen
Naias, adis: Najade, Wassernymphe
Fauni, orum: nackte Walddämonen
indigena, ae: einheimisch
montanum numen: Berggottheit
Delos erratica: das herumirrende Delos
tum cum: damals als
levis insula: prädikativ
incumbo 3 + Dat.: sich anlehnen
geminos edere: Zwillinge gebären
noverca, ae: Schwiegermutter
puerpara, ae: Wöchnerin
fessus 3: ermüdet
sidereus 3: zum Gestirn gehörig
sicco 1: trocknen, austrocknen
sitim colligere: Durst bekommen
uber, eris n.: Mutterbrust
avidus 3: gierig
lactans, tis: Milch gebend
imus 3: tief unten
agrestis, is: Bauer
fructicosus 3: buschreich
vimen, inis: Weide
iuncus, i: Binse
ulva, ae: Schilf
genu, us: Knie
haurio 4: schöpfen
poto 1: trinken
liquor, oris: das Naß
affor, -fari: hier anflehen
tenuis, e: klar, durchsichtig
publica munera: Gemeingut
abluo 3: abwaschen
lassatus 3: ermüdet
paro 1: hier sich anschicken
sitim relevare: Durst stillen
(h)umor, oris: Flüssigkeit
fauces, ium: Kehle, Gurgel
areo 2: trocken sein
haustus, us: Schluck
nectar, aris: Nektar
vitam accipere: Leben geschenkt bekommen
bracchium, i: Arm
tendo 3: ausstrecken
casu: zufällig
blandus 3: schmeichelnd
perstand prohibere: beharrlich hindern
mina, ae: Drohung
convicium, i: Schmähung
insuper: überdies
turbo 1: hier trüben
gurges, itis: Schlund
mollis, e: weich
limus, i: Schlamm
saltus, us: Sprung
differo, -ferre: aufschieben
sustineo 2: über sich gewinnen
ultra: länger, weiter
palma, ae: Hand(fläche)
evenio 4: in Erfüllung gehen
optatum, i: das Gewünschte
iuvat: es macht Freude
cavus 3: hohl, hier tief
super ripam: am Ufer
lis, litis: Streit
pulso pudore: schamlos
quamvis: obwohl
maledico 3: schimpfen, schmähen
raucus 3: heiser
inflo 1: aufblasen, aufblähen
tumesco 3: anschwellen
dilato 1: erweitern
patulus 3: offenstehend, offen
rictus, us: Maul
intercipio M: herausnehmen
spina, ae: Rückgrat
vireo 2: grün sein
albeo 2: weiß sein
limosus 3: schlammig

Fußnoten:
(1) Chimaerifera Lykia: Lykien, das die Chimäre hervorgebracht hat, ein feuerspeiendes Ungeheuer, vorne ein Löwe, in der Mitte eine Ziege und hinten ein Drache, das am Eingang der Unterwelt wacht.

(2) Titania: Patronymikon für Latona, die Tochter des Titanen Coeus
(3) onomatopoetischer Vers, der das Quaken der Frösche ausdrückt

Hosted by www.Geocities.ws

1