ก่อนที่จะเข้าสู่ การเขียนโปรแกรม เราจะต้อง มาทำความเข้าใจ เกี่ยวกับส่วนประกอบพื้นฐาน บางส่วนที่สำคัญ ดังต่อไปนี้

• WinMain()
  โปรแกรมในวินโดวส์จะเริ่มทำงาน (execute) ได้โดยการเรียก ฟังก์ชั่น WinMain() ขึ้นมาทำงานก่อน ซึ่งก็คล้ายกับ การเรียกฟังก์ชั่น main() ในภาษา C ที่ใช้งานบน DOS นั่นเอง
• Window Function
  โปรแกรมทุกโปรแกรม ในระบบวินโดวส์ จะมีฟังก์ชั่นพิเศษ อยู่ฟังก์ชั่นหนึ่ง ซึ่งไม่ถูกเรียกใช้ จากตัวโปรแกรม ที่เราเขียนขึ้น แต่จะถูกเรียกใช้ จากตัวระบบปฏิบัติการวินโดวส์เอง ฟังก์นี้จะเรียกว่า window function หรือ window procedure ซึ่ง window function นี้จะถูกเรียกใช้จาก ตัวระบบปฏิบัติการวินโดวส์ เมื่อวินโดวส์ต้องการ ติดต่อกับ ตัวโปรแกรมที่เราเขียนขึ้น (กล่าวง่าย ๆ ว่าระบบปฏิบัติการวินโดวส์ จะติดต่อกับโปรแกรม ที่เราเขียนขึ้น ผ่านทาง window function นี่เอง) นอกจาก window function จะทำหน้าที่ในการรับข่าวสาร (message) ที่ส่งมาจากระบบปฏิบัติการ window แล้ว window function นี้ยังต้องมี ส่วนของชุดคำสั่ง ที่ใช้ตอบสนอง ต่อข่าวสาร (message) ที่ได้รับจากระบบปฏิบัติการ window ด้วย โดยปกติแล้ว ภายในฟังก์ชั่น window function นี้จะต้อง มีรหัสคำสั่ง switch() อยู่ภายในเสมอ ซึ่งใช้ในการเลือก ชุดคำสั่งที่จะตอบสนอง ต่อข่าวสาร (message) แต่ละข่าวสาร ที่ส่งมาจากระบบปฏิบัติการวินโดวส์นั่นเอง
• Window Classes
  คำว่าคลาสในที่นี้ไม่ได้หมายถึง class ในการเขียนโปรแกรมแบบ C++ แต่หมายถึง รูปแบบ (style) ของหน้าต่าง ของโปรแกรม ที่เราจะสร้างขึ้น โดยก่อนที่โปรแกรม ที่เราเขียนขึ้น จะสามารถทำงานได้ จะต้องมีการกำหนด (define) และลงทะเบียน (register) window class นี้เสียก่อน ซึ่งเป็นการกำหนดว่า หน้าต่างโปรแกรมที่เราเขียนขึ้นนี้ มีรูปแบบเป็นอย่างไร มีการทำงานแบบไหน แต่การลงทะเบียน window class นี้ยังไม่ทำให้เกิด หน้าต่างโปรแกรมของเราออกมาได้ ยังต้องมีขั้นตอน การสร้างหน้าต่างโปรแกรม ของเรา เพิ่มเติมขึ้นมาอีก
• Message Loop
  โปรแกรมที่เขียนขึ้น ภายใต้ระบบปฏิบัติการวินโดวส์ ทุกโปรแกรม จะต้องมี message loop อยู่ภายใน ฟังก์ชั่น WinMain() เสมอ เพื่อ ทำการอ่านข่าวสาร (message) ใด ๆ ที่ค้างอยู่ในคิวข่าวสารของโปรแกรม (application's message queue) แล้วจึงส่ง message นั้น ๆ กลับไปให้ ระบบปฏิบัติการวินโดวส์ แล้วระบบปฏิบัติการนี้ ก็จะเรียกใช้ window function ของโปรแกรมของคุณ โดยส่ง message นี้เป็นตัวแปร (parameter) ไปให้ window function นั้นด้วย
• Windows Data Types
  ชนิดของข้อมูล ในโปรแกรมที่เขียนบนวินโดวส์ นอกจากจะมีชนิดที่ใช้ ในโปรแกรมภาษา C ทั่วไป เช่น int หรือ char แล้ว ก็ยังมีข้อมูลชนิดอื่น ๆ เพิ่มเติมขึ้นมาอีก ก็คือ
  • HANDLE เป็นข้อมูล int ขนาด 32 บิต ที่ใช้เป็นตัว บอกถึงทรัพยากร (resource) บางตัว ของวินโดวส์ ซึ่งข้อมูลชนิด handle นี้มีหลายแบบ แต่ข้อมูลชนิด handle ทุกแบบ จะต้องขึ้นต้นด้วยตัว H เสมอ เช่น HWND ก็หมายถึง handle ของหน้าต่าง (window) ของโปรแกรมนั่นเอง
  • BYTE เป็นตัวแปรชนิด unsigned character ขนาด 8 บิต
  • WORD เป็นตัวแปร unsigned short integer ขนาด 16 บิต
  • DWORD เป็นตัวแปร unsigned long integer ขนาด 32 บิต
  • UINT เป็นตัวแปร unsigned integer ขนาด 32 บิต
  • LONG เป็นตัวแปรชนิด long
  • BOOL เป็นตัวแปร integer ที่มีค่าได้ 2 ค่าคือ ถูก (1) หรือผิด (0)
  • LPSTR เป็นตัวแปรที่ใช้ชี้ ไปยังข้อความ (pointer to string)
  • LPCSTR เป็นตัวแปรแบบ const pointer to string
• นอกจากข้อมูลที่ใช้ในวินโดวส์ทั่ว ๆ ไปแล้ว ยังมี ตัวแปรโครงสร้าง ที่สำคัญอีก 2-3 ตัว ก็คือ
  • MSG เป็นตัวแปรโครงสร้าง ที่ใช้เก็บข่าวสาร (message) ของวินโดวส์
  • WNDCLASS เป็นตัวแปรโครงสร้าง ที่ใช้กำหนดรูปแบบ หน้าต่าง (window class) ของโปรแกรมเรานั่นเอง

โปรแกรมบนวินโดวส์ ที่เขียนด้วยภาษา C จะมีฟังก์ชั่นที่สำคัญอยู่ 2 ฟังก์ชั่น คือ WinMain() และ WindowFunc() โดยในโปรแกรม WinMain() จะต้องมีการกระทำการ ขั้นตอนที่สำคัญดังต่อไปนี้

1. กำหนดรูปแบบของหน้าต่างโปรแกรมเรา (difine a window class)
2. ลงทะเบียน window class นั้นกับระบบปฏิบัติการวินโดวส์
3. สร้างหน้าต่าง ของ window class ที่ลงทะเบียนไปแล้วนั้น
4. แสดงหน้าต่าง (window) ของโปรแกรมเรา ออกมาบนจอภาพ
5. เข้าสู่วงรอบการรับข่าวสาร จากระบบปฏิบัติการวินโดวส์ (running the message loop)

1. คลิ๊กเลือก Tab File เพื่อเป็นการสร้างไฟล์ใหม่ขึ้นมา
2. คลิ๊กเลือก เป็น C++ Source File เพราะเราจะเขียน Source Code
3. คลิ๊กเลือกชื่อโปรเจ็ค ที่เราจะนำไฟล์นี้ไปรวมอยู่ ซึ่งปกติควรจะเป็น ชื่อโปรเจ็คที่เราเปิดไว้
4. ใส่ชื่อไฟล์ตามที่เราต้องการ
5. คลิ๊ก OK

จากนั้นให้เขียนโปรแกรมดังต่อไปนี้ลงใน พื้นที่ Document Window (1)

#include <windows.h>
LRESULT CALLBACK WindowFunc(HWND, UINT, WPARAM, LPARAM);
char WinName[ ] = "Winclassname";     

int WINAPI WinMain(HINSTANCE hThisInst, HINSTANCE hPrevInst, 
		  LPSTR lpArgs, int nMode)
{
  HWND 	hwnd;
  MSG	msg;
  WNDCLASS   wcl;

  /* กำหนด รูปแบบของหน้าต่างโปรแกรมของเรา (window class) */   
  wcl.hInstance = hThisInst;  /* handle ของ instance ของโปรแกรมที่เราเขียนขึ้น*/
  wcl.lpszClassName = WinName;  /* ชื่อของ window class ของเรา */
  wcl.lpfnWndProc = WindowFunc;  /* วินโดวส์ฟังก์ชั่น */
  wcl.style = 0;		        /* รูปแบบวินโดวส์ เป็นแบบมาตรฐาน */
  
  wcl.hIcon = LoadIcon(NULL, IDI_APPLICATION);   /* รูปแบบของไอคอนโปรแกรม */
  wcl.hCursor = LoadCursor(NULL, IDC_ARROW);  /* รูปแบบของเคอร์เซอร์ในโปรแกรมของเรา*/
  wcl.lpszMenuName = NULL;			/* ไม่มีเมนู */
  
  wcl.cbClsExtra = 0;
  wcl.cbWndExtra = 0; 	     /* ไม่มีข้อมูลเพิ่มเติม */

  /* กำหนดสีของพื้นหลัง ของหน้าต่างโปรแกรมของเรา */ 
  wcl.hbrBackground = (HBRUSH) GetStockObject(WHITE_BRUSH);

  /* ลงทะเบียน window class */  
  if(!RegisterClass(&wcl)) return FALSE;

  /* สร้างหน้าต่างโปรแกรมของเรา */ 
  hwnd = CreateWindow(
		        WinName,     /* ชื่อของ window class */
		        "My window", /* ข้อความบน title bar ของหน้าต่างโปรแกรมเรา */
		        WS_OVERLAPPEDWINDOW, /* รูปแบบหน้าต่างเป็นแบบปกติ */
		        CW_USEDEFAULT,                /* ตำแหน่งซ้ายสุดของหน้าต่างของเรา*/
  		        CW_USEDEFAULT,                /* ตำแหน่งบนสุดของหน้าต่างของเรา*/
		        CW_USEDEFAULT,                /* ความกว้างของหน้าต่างของเรา*/
		        CW_USEDEFAULT,	       /* ความสูงของหน้าต่างของเรา */
                                                  /* ทั้ง 4 ค่าข้างต้น ให้วินโดวส์กำหนดให้เอง */
		        HWND_DESKTOP,	      /* ไม่มีหน้าต่างแม่ parent window */
		        NULL,		      /* ไม่มีเมนู */
		        hThisInst,		      /* handle ของ Instance ของโปรแกรมเรา */
		        NULL		      /* ไม่มีค่าพารามิเตอร์เพิ่มเติม */
		         );

  /* แสดงหน้าต่างโปรแกรมเราบนจอภาพ */   
  ShowWindow(hwnd, nMode);
  UpdateWindow(hwnd);

  /* สร้างวงรอบการรับ message */ 
  while(GetMessage(&msg, NULL, 0, 0))
     {
	TranslateMessage(&msg);	/* แปลงค่ารหัสของแป้นพิมพ์ไปเป็น message */
	DispatchMessage(&msg);	/* ส่ง message กลับไปให้วินโดวส์ */
      }
  return msg.wParam; /* ส่งค่า return code กลับไปให้ วินโดวส์ */
 }


/* ฟังก์ชั่นนี้จะถูกเรียกใช้โดยระบบปฏิบัติการวินโดวส์
    และจะได้รับ message ที่ส่งมาจากคิวของ message (message que) */ 
LRESULT CALLBACK WindowFunc(HWND hwnd, UINT message,
                                                         WPARAM wParam, LPARAM lParam)
{
  switch(message)
     {
      case WM_DESTROY:	/* ได้รับ message ให้ปิดโปรแกรมของเรา */
	       PostQuitMessage(0); /* ทำให้มีการส่ง message WM_QUIT ไปยังโปรแกรมเรา */
	       break;      	          /* ซึ่งจะทำให้ฟังก์ชั่น GetMessage() คืนค่า 0 กลับมา */
                                                          /* ทำให้ออกจากลูปของ การรอรับ message */
      default:                             /* ถ้าได้รับ message อื่น ๆ ให้ส่งกลับให้วินโดวส์*/
                       return DefWindowProc(hwnd, message, wParam, lParam);
      }
  return 0;
 }
	

จากนั้นก็จะเข้าสู่ กระบวนการ compile และ link โปรแกรม โดยจะมีข้อความแสดง ด้านล่างของ compiler ถ้าไม่มีข้อผิดพลาดอะไร ก็จะแจ้งข้อความว่า ได้ไฟล์.exe 0 error, 0 warning ดังแสดงในรูปค่ะ

แล้วเราก็จะสามารถ ดูหน้าต่างโปรแกรม ที่เราสร้างขึ้นได้ โดยการเลือกที่เมนู Build -> Execute ชื่อไฟล์.exe หรือจะกดปุ่ม Tool bar (2) ก็ได้

นี่ไงคะ รูปร่างหน้าตา ของหน้าต่างโปรแกรม ที่เราสร้างขึ้น จะเห็นว่าเป็นจอหน้าต่างว่าง ๆ มีปุ่มย่อ,ขยาย,และปิด หน้าต่างเท่านั้น เราสามารถเลื่อนหน้าต่างนี้ไปมาได้ ด้วยการกดเมาส์ที่ title bar แล้วลากหน้าต่างไปมาได้

ไฟล์โปรแกรมของเรา ที่เขียนขึ้นจะถูกเก็บอยู่ใน โฟลเดอร์ที่ชื่อ \Program Files\Microsoft Visual Studio\Myprojects\ชื่อของโปรเจคท์เรา\debug นะคะ โดยเราสามารถ ดับเบิ้ลคลิ๊กชื่อไฟล์ เพื่อใช้งานได้ เช่นกันค่ะ

เป็นยังไงบ้างคะ เหนื่อยหรือเปล่า จะเห็นว่า การเขียนโปรแกรม บนวินโดวส์ โดยใช้ภาษา C ล้วน ๆ จะต้องเขียน โค้ดคำสั่ง จำนวนหลายสิบบรรทัด เพื่อให้แสดงหน้าต่างโปรแกรมง่าย ๆ ขึ้นมาได้ ยิ่งถ้าต้องการ เขียนโปรแกรม ที่ซับซ้อน ก็ยิ่งต้องเขียน โค้ดคำสั่งหลายพัน หลายหมื่นบรรทัด ซึ่งทำให้มีโอกาส เกิดความผิดพลาดในตัวโปรแกรม ได้ง่ายขึ้น จึงต้องมีการคิดวิธี ที่จะช่วยให้การเขียนโปรแกรมง่าย และสะดวกขึ้น โดยนำแนวคิดแบบ OOP และการ ใช้ MFC (microsoft foundation class) มาช่วย ในการเขียนโปรแกรม ซึ่งจะนำเสนอต่อไปในตอนหน้าค่ะ