Eigen rechter / Jan Terlouw. - Lemniscaat, 1998. - 245 p.

Doelgroep: 11+ Begel: neen Editie: 1ste dr.

Collectie: *** Bindwijze: geb. Soort: fictie

Themawoorden

Recht

Bespreking

Justus heeft een uitermate sterk ontwikkeld rechtvaardigheidsgevoel. Zo sterk, dat hij uit het ouderlijk huis vertrekt omdat zijn vader werd vrijgesproken van oplichting door een 'vormfout'. Op eigen benen staan valt niet mee als je nog maar 16 bent. Op korte tijd wordt zijn rechtvaardigheidsgevoel behoorlijk op de proef gesteld, in het bijzonder als hij erachter komt dat Kozijnse, zijn baas, op slinkse wijze in het bezit is gekomen van het huis dat eigendom was van de vader van zijn vriendinnetje. Justus bedenkt samen met vrienden een listig plannetje om Kozijnse met gelijke munt terug te betalen. Een oude, waardeloze viool speelt daarbij een cruciale rol. Daarmee weten ze de geldzucht van Kozijnse zo aan te wakkeren -- het zou wel eens een uiterst kostbaar instrument kunnen zijn -- dat hij tenslotte het huis ruilt voor de viool. Ook tussen Justus en zijn vader komt het goed. Dat is trouwens opmerkelijk in dit verhaal: alles komt goed. Justus kan probleemloos zijn gestolen fiets terugstelen; de asielzoeker voor wie hij zich inzet, krijgt een verblijfsvergunning; een vriendin, apothekersassistente, die zonder recept morfine heeft verstrekt, komt er met een symbolische boete af; zelfs Justus' vriend Stijn groeit over zijn liefdesverdriet heen. Alle gebeurtenissen hebben op de een of andere manier te maken met de wet en de toepassing daarvan. Met de vraag of je kunt handelen in strijd met de wet zonder schuldig te zijn, of en in hoeverre je gebruik mag maken van de mazen in de wet, of je naar je gevoel rechtvaardig kunt handelen en toch in strijd bent met de wet. Met dat laatste krijgt Justus te maken als hij een inbreker met een honkbalknuppel een kapotte knieschijf slaat. Justus heeft zeer strikte opvattingen en hij is het dan ook vaak niet eens met zijn zus Yvonne, die als toekomstige juriste de situaties beoordeelt vanuit een legalistisch standpunt. Terlouw snijdt een maatschappelijk probleem aan dat jongeren, met hun vaak uitgesproken en absolute meningen, zeker zal aanspreken. Of het verhaal hun enthousiasme zal opwekken, is nog maar de vraag, daarvoor zijn de personen nogal vlak en kleurloos, de gebeurtenissen -- zeker die rond de viool en het huis -- té geconstrueerd en ademt het geheel een sfeer van keurige braafheid. Vanaf 11 jaar.

[Herman Kakebeeke, 07.01.99]