Hücre Proliferasyon Markerları

Cyclin grubu

 



Cyclinler “cdk(=cyclin dependent kinases)” ların düzenleyici subuniti olup hücre siklusunun değişik fazlarında, bir fazdan diğerine geçişte kontrolu sağlarlar. Cyclin’lerin geçici olarak ortaya çıkışı cdk’ların enzimatik aktivitesini kontrol ederek cyclin/cdk kompleksi oluşmasını sağlar. Bu komplekslerde, hücre siklusunda fazlar arası geçişte devamlılık için gereklidirler.  Memeli somatik hücrelerinde Cyclin A S fazı ve G2 fazına geçiş için gereklidir. Cyclin D ve E G1’e geçişi kontrol ederken, Cyclin B, tüm mitozun önemli bir denetleyicisi rolünü üstlenmiştir. Mutasyonları hücrenin G2 fazında takılmasına neden olur. Renal hücre karsinomlarında ve değişik yumuşak doku tümörlerinde hastalığın tüm basamaklarında vazgeçilemez bir prognostik faktör olarak kabul edilmektedir.57,58

Cyclin B1, G2 fazından M fazına geçişte önemli rol oynayan bir cyclindir. Fareler üzerinde yapılan bir çalışmada, fare trofoblast giant hücrelerinin farklılaşmasında Cyclin B1 inhibisyonu ve beraberinde cyclin D1’in erken dönemde artışının etkin olduğu ortaya konmuştur.59 İnsanda cyclinC-cdk8 kompleksinin memelilerde, muhtemelen büyümeyi düzenleyici sinyalleri sağladığı düşünülen transkripsion aygıtı ile fonksiyonel bir şekilde ilişki içinde olduğu belirlenmiştir.

Cyclin D1/bcl-1(=G2 M faz Cyclin) içinde akciğer kanserlerininde bulunduğu değişik hücre neoplasmalarında yüksek miktarlarda tespit edilebilir.60 Örneğin Mantle hücre lenfomaların %50-70’inde bu proteinin aşırı üretimi söz konusudur. G1-S fazı geçişinde cyclin D1 miktarında artış görülür. Küçük hücreli akciğer kanserleri dışındaki akciğer kanseri hastaları üzerinde yapılan bir çalışmada p53 proteini ile çok belirgin bir etkileşim içinde olduğu belirlenmiştir.61 Bu tümörlerde ve diffüz alveolar harabiyet olan durumlarda Cyclin D1’in  patogenez ve prognoz takibinde etkin bir şekilde kullanıldığı bildirilmiştir. Bu proteinin artışı prognozun kötülüğüne işaret eden önemli bir belirteçtir.62,63 Cyclin D2(G1 faz Cyclin) ise G1 fazının devamı için gereklidir. Protooncogenler içinde kabul edilmektedir. Cyclin D1’e benzer şekilde aktive edilmektedir. Cyclin D3(G1 faz cyclin) Cyclin D1 ve D2 ile yakından ilişkilidir.

Cyclin E’nin memeli hücre siklusunda G1/S fazları arası geçişte sınırlayıcı olarak görev yaptığı düşünülmektedir. Cyclin E’nin birçok izoformu sadece tümörlerde görülebilmekte normal dokularda tespit edilememektedir. Bu proteinin kalitatif ve kantitatif değişimleri değişik kanserlerde kötü prognozun göstergesi olarak kabul edilmektedir. Makrofajların terminal farklılaşmasında cyclin E seviyesinin belirgin şekilde artış gösterdiği tespit edilmiştir.64 Cyclin E2 komplekslerinin katalitik aktivitesi hücre siklusunu düzenleyeci etki yapar. G1/S fazları geçişi sırasında seviyesi pik yapar. Cyclin E2’nin aşırı artışı G1 fazını hızlandırır. Yani bu protein G1 fazını sınırlayıcı etki yapmaktadır. İnsanlarda görülen kanserlerde Cyclin E miktarı aşırı miktarda artar. Cyclin E1 bilhassa çoğalmakta olan normal ve neoplastik transforme hücrelerde   fazla miktarda bulunmasına karşın; cyclinE2 transforme olmamış hücrelerde çok az oranda tespit edilebilir. Buna karşın neoplastik hücrelerde bolca bulunmaktadır.

Hosted by www.Geocities.ws

1