Allahu,subhanehu ve teala, ka përmendur ne Kur'an se belatë dhe fatkeqësitë,me te cilat goditen njerëzit janë si shkak i veprave te tyre,pamarre parasysh se këto fatkeqësi janë individuale apo shoqërore. Thote Allahu,subhanehu ve teala," وَمَا أَصَابَكُم مِّن مُّصِيبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَيَعْفُو عَن كَثِيرٍ  Cfarëdo e keqe që mund t’ju godasë, ajo është pasojë e veprave tuaja (të këqija), e për shumë të tjera Ai u falë.(Shura 30)

Prej mëshirës se Allahut,Subhanehu ve teala është se këto fatkeqësi janë caktuar te jene për besimtaret si ilaçi i hidhur për te sëmurin,me te cilin shërohet prej sëmundjes. Kjo sëmundje është "mëkatet",te cilat grumbullohen ne fletushkën e veprave te njeriut,dhe për t'i shlyer apo fshire,njeriu sprovohet me këto sprova qe t'i falen mëkatet dhe qe te marre mësim i mençuri se duhet kthyer tek Allahu,subhanehu ve teala, me zemër te pastër.

Nëse një besimtar i bën disa vepra ka gjasa qe Allahu,subhanehu ve teala, me to t'i largoje sprovën ose se paku t'ia lehtësojë atë. Prej shkaqeve apo veprave më me rëndësi veçojmë:

1-      Devotshmëria,e cila e ka domethënien e zbatimit te urdhrave dhe shmangien ndalesave apo mëkateve te dukshme e te padukshme dhe konsiderata se Allahu,subhanehu ve teala, çdo here te përcjell. Thotë Allahu,subhanehu ve teala," ومَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجاًe kush u përmbahet dispozitave të All-llahut, atij Ai i hap rrugë,.( Talak 2) Ibni Kethiri,komentatori i shquar i Kur'anit,ne koment te këtij ajeti ka thënë"Ali Bin Ebi Talhaja rrëfen se Ibni Abbasi ne koment te këtij ajeti ka thënë"E shpëton prej çdo sprove atë lige ne dynja e ne ahiret. Ndërsa Rebi Bin Huthejmi ka thënë" I gjen rrugëdalje nga çdo gjë qe iu vie e rende njerëzve". Hadithi i Pejgamberit, Alejhi selam, thënë Ibni Abbasit është argument i qarte për rezultatin e takvase-devotshmërisë dhe ndikimit te saj ne jeten e besimtarit. Ja edhe teksti" يا غلام ، إني معلّمك كلمات : احفظ الله يحفظك ، احفظ الله تجده تجاهك ، تعرف إلى الله في الرخاء ،يعرفك في الشدة O djalosh! Unë po t'i mësoj ca fjale: Ruaje Allahun te ruan,ruaje Allahun do ta gjesh drejt teje,njihe Allahun ne jete te lumtur do te njeh ne vështirësi!".

Kuptimi "Ruaje Allahun" është: Ruaji urdhrat dhe ndalesat e Tij. Ndërsa domethënia e "Te ruan ty" është: Përkujdeset,te mbron dhe është përherë Përkrahës dhe Ndihmëtar i yti". Thotë Allahu,subhanehu ve teala," أَلا إنَّ أَوْلِيَاءَ اللَّهِ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ ولا هُمْ يَحْزَنُونَTa keni të ditur se të dashurit e All-llahut (evliatë) nuk kanë frikë (në botën tjetër) e as kurrfarë brengosje?.( Junus 62)

2-      Bamirësia dhe duaja. Argument për këtë kemi rastin e atyre tre personave,te cilët hynë ne shpelle por ra guri dhe iu mbyll hyrja e shpellës. Kishin thënë" Nuk iu shpëton asgjë prej këtij guri përveç nëse e lutni Allahun,subhanehu ve teala, me veprat tuaja te mira! Qe te trete u luten me vepra te mira keshtuqe u largua guri dhe dolën prej shpellës".(Buhariu dhe Muslimi) Ne nje hadith te vërtet qëndron" صدقة السر تطفئ غضب الرب ، وصلة الرحم تزيد في العمر ، وفعل المعروف يقي مصارع السوء Sadakaja e fshehte e shuan hidhërimin e Allahut,mbajtja e lidhjeve familjare shton jetën ndërsa bërja e veprave te mira ruan nga arenat e se keqes".( Sahihul xhamii-s-Sagir) Ne po këtë burim është rrëfyer edhe një hadith tjetër i vërtet,ne te cilin Pejgamberi Alejhi selam ka thënë" لا يرد القضاء إلا الدعاء ،ولا يزيد في العمر إلا البر Kadane-caktimin nuk e largon gjë tjetër përveç duasë ndërsa jetën nuk e shton gjë tjetër përveç bamirësisë. Le te kenë bese ne Allahun,subhanehu ve teala, çdo besimtar dhe besimtare,te cilët kane bere vepra te mira se Allahu,subhanehu ve teala, nuk do t'i lere vetëm. Argument për këtë mund ta marrësh vet rastin e Hatixhes,gruas se Pejgamberit,e cila me rastin e ardhjes se shpalljes Muhammedit,i cili ishte frikësuar shume, e kishte përkrahur fuqimishem duke ia cekur disa cilësi dhe vepra te mira te tij. Me drejt i kishte thënë" كلا ، أبشر ، فوالله لا يخزيك الله أبداً ، إنك تصل الرحم ، وتصدق الحديث ، وتحمل الكَلّ ، وتكسب المعدوم ، وتقري الضيف وتعين على نوائب الحق "Jo,assesi,por pergezohu! Pasha Allahun! Allahu nuk te deshperon ty kurre (sepse) ti mban lidhjet familjare,flet drejt,kujdesesh per te varferin,e kompenson te humburen, nderon mysafirin dhe ndihmon ne raste fatkeqësish". Prej shembujve te rralle te ndikimit te duasë ne largimin e belasë është edhe rasti me popullin e Junusit,Alejhi selam,për te cilët thotë Allahu" فَلَوْلا كَانَتْ قَرْيَةٌ آمَنَتْ فَنَفَعَهَا إيمَانُهَا إلاَّ قَوْمَ يُونُسَ لَمَّا آمَنُوا كَشَفْنَا عَنْهُمْ عَذَابَ الخِزْيِ فِي الحَيَاةِ الدُّنْيَا ومَتَّعْنَاهُمْ إلَى حِينٍ "Përse nuk pati vendbanim që të ketë besuar e besimi i tij të ketë ndihmuar (në shpëtim), pos popullit të Junusit, që pasi që besoi, Ne larguam prej tyre dënimin shëmtues në jetën e kësaj bote dhe i lejuam të jetojnë deri në një afat të caktuar.( Junus 98)

Ibni Kethiri ne koment te këtij ajeti ka thënë: Kur populli i Junusit Aljehi selam panë shkaqet (parashenjat) e dënimit,për te cilin ua tërhoqi vërejtjen Junusi Alejhi selam,dolën dhe kërkuan ndihme dhe falje prej Allahut, Subhanehu ve teala. Me vete kishin marre fëmijët,kafshët hipëse dhe bagëtitë dhe e kishin lutur Allahun, subhanehu ve teala, qe t'ua largonte dënimin keshtuqe Allahu, subhanehu ve teala, i mëshiroi dhe ua largoi ndëshkimin".

Ibnul Kajjimi,ne librin e tij "El Xhevab El Kafi",ne lidhje me duanë thotë" Duaja është prej barërave me shëruese,është armik i belasë,te cilën e largon,e shëron,pengon shtrirjen e saj,e largon ose e lehtëson nëse belaja zë vend,është arme e besimtarit…Besimtari ne raport me belanë ka tri qëndrime:

-         te jete me i forte se belaja dhe ta largoje atë,

-         te jete me i dobët se belaja  keshtuqe i behet e vështirë dhe e godet por megjithatë mund t'i lehtësohet,dhe

-         qe te rezistojnë dhe çdonjëri ta pengoje tjetrin.

Poashtu ka thënë" Meqë sahabet ishin njerëzit qe me se shumti e njihnin Allahun dhe te dërguarin e Tij sikurse qe ishin njerëzit qe me se miri e njihnin fenë e Allahut,Subhanehu ve teala,ishin me te fortit ose me rezistent ndaj këtij shkaku,kushteve dhe edukatës se tij sesa te tjerët. Omeri, radijallahu anhu, duanë e përdorte si mjet ngadhënjimi ndaj armikut e iu thoshte sahabeve" لستم تنصرون بكثرة ، وإنما تُنصرون من السماء Ju nuk po fitoni pse jeni shume por ngadhënjeni për shkak se ndihmoheni prej qiellit".

3-   Dhikri dhe Istigfari i shumte. Thotë Allahu,subhanehu ve teala," ومَا كَانَ اللَّهُ مُعَذِّبَهُمْ وهُمْ يَسْتَغْفِرُونَ ...All-llahu nuk do t’i dënojë, derisa ata kërkojnë falje (istigfarë).( Enfal 33) Allahu,subhanehu ve teala, ia kishte larguar belanë Junusit,alejhi selam derisa ishte ne barkun e peshkut ne det për hire te tesbihit dhe istigfarit te tij te shumte. Thotë Allahu,subhanehu ve teala," فَالْتَقَمَهُ الحُوتُ وهُوَ مُلِيمٌ  فَلَوْلا أَنَّهُ كَانَ مِنَ المُسَبِّحِينَ  لَلَبِثَ فِي بَطْنِهِ إلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ Dhe atë e kafshoi (e gëlltiti) peshku, zatën ai ishte që e meritoi qortimin. 143. E sikur të mos ishte ajo që ai kishte qenë prej atyre që shumë e përmendin Zotin. 144. Ai do të mbetej në barkun e tij deri në ditën e ringjalljes..( Saffat 142-144)

Forma e istigfarit me te cilin lutej derisa ishte ne barkun e peshkut ne det ishte" لاَّ إلَهَ إلاَّ أَنتَ سُبْحَانَكَ إنِّي كُنتُ مِنَ الظَّالِمِينَ  “Nuk ka Zot pos Teje. Ti je i pastër, nuk ke të meta. Unë i bëra padrejt vetes!”.(Enbija 87). Pejgamberi ka thënë" دعوة ذي النون إذ دعا بها وهو في بطن الحوت : لا  إله إلا أنت سبحانك إني كنت من الظالمين ، لم يدعُ بها رجل مسلم في شيء قط   إلا استجاب الله له Duaja e Dhen Nunit (Junusit) derisa ishte ne bark ishte" La ilahe Il-la Ente Subhaneke Inni Kuntu Minedh Dhalimine (“Nuk ka Zot pos Teje. Ti je i pastër, nuk ke të meta. Unë i bëra padrejt vetes!”).Nuk ndodhe ndonjë musliman te lutet për dic me këtë dua e te mos i përgjigjet Allahu".

Kështu,me lejen e Allahut,subhanehu ve teala,besimtari dhe besimtarja do te gjejnë gjurme konkrete ne duatë e tyre nëse iu përmbahen pikave te lartcekura,duke mos harruar edhe nijetin e pastër për vetëm Allahun,subhanehu ve teala!!!

Marre nga www.tttt4.com

Përktheu: Sedat Gani Islami

20 maj 2005,e premte

Vushtrri,Kosove