SPROVAT DHE KAPTINA KEHF
Paqa dhe meshira e Allahut qofshin mbi ju!
Shpeshhere na ka rene t'a lexojme kaptinen Kehf por fatkeqesisht disa prej nesh ende nuk i dijme urtesite e kesaj kaptine.Nuk ka dyshim se i tere Kur'ani eshte i mire dhe i begatshem,sepse eshte te folur te Allahut,eshte mrekuli e perhershme...
Ndoshta iu ka rene t'a degjoni hadithin e Pejgamberit,Alejhi selam," ÎíÇÑßã ãä ÊÚáã ÇáÞÑÂä æÚáãå Me i zgjedhuri prej jush është ai qe meson Kur'anin dhe ua meson te tjereve",andaj qe te kemi mundesi per t'a mesuar me shume Kur'anin patjeter duhet t'i kuptojme urtesite e fjaleve te tij.
Sureja Kehf është prej sureve Mekkase,dtth ka zbrit ne Mekke dhe është njera prej pese sureve,te cilat fillojme me " ÇáÍãÏ ááåFalenderimi i takon Allahut".Ato sure jane: Fatihaja,En'ami,Kehfi,Sebe'i dhe Fatiri.
Kjo sure ka sjellur kater tregime kur'anore,te cilat jane:
Banoret e shpelles,
Pronari i dy kopshteve,
Musai dhe Hidri, dhe
Tregimi i Dhul Karnejnit.
Perveq kesaj ,kjo sure shquhet me shperblim te madh per leximin e saj.
Ka thënë Pejgamberi Alejhi selam " ãä ÞÑà ÓæÑÉ ÇáßåÝ Ýí íæã ÇáÌãÚÉ ÃÖÇÁ Çááå áå ãä ÇáäæÑ ãÇ Èíä ÞÏãíå æÚäÇä ÇáÓãÇÁ Kush e lexon kaptinen e Kehfit diten e premte, Allahu,subhanehu ve teala, do t'ia ndriçoje me drite cka ka mes dy kembeve te tij dhe reve".Poashtu ka thënë " ãä ÃÏÑß ãäßã ÇáÏÌÇá ÝÞÑà Úáíå ÝæÇÊÍ ÓæÑÉ ÇáßåÝ ßÇäÊ áå ÚÕãÉ ãä ÇáÏÌøÇá Kush e takon prej jush Dexh-xhalin dhe ia lexon atij fillimet e sures kehf,do t'i jene( keto ajete) mbrojtje prej Dexh-xhalit".Hadithet per vleren e kesaj sure jane te shumta.
Sikur kater tregimet e kesaj kaptine kane nje tematike te perbashket,sepse qe te katertat flasin per kater sprova te jetes,te cilat jane:
1-Sprova ne fe (Tregimi i banoreve te shpelles),
2- Sprova ne pasuri (Tregimi i pronarit te kopshteve)
3- Sprova ne dituri (Tregimi i Musaut dhe Hidrit),dhe
4- Sprova ne pushtet ( Tregimi i Dhul Karnejnit)
Keto sprova jane te veshtira per njerzit.Ndezes kryesor i tyre është djalli mallkuar,i cili ua zbukuron njerzve keto sprova dhe mu per këtë ka thënë Allahu,subhanehu ve teala, "æóÅöÐú ÞõáúäóÇ áöáúãóáóÇÆößóÉö ÇÓúÌõÏõæÇ áöÂÏóãó ÝóÓóÌóÏõæÇ ÅöáøóÇ ÅöÈúáöíÓó ßóÇäó ãöäó ÇáúÌöäøö ÝóÝóÓóÞó Úóäú ÃóãúÑö ÑóÈøöåö ÃóÝóÊóÊøóÎöÐõæäóåõ æóÐõÑøöíøóÊóåõ ÃóæúáöíóÇÁ ãöä Ïõæäöí æóåõãú áóßõãú ÚóÏõæøñ ÈöÆúÓó áöáÙøóÇáöãöíäó ÈóÏóáðÇ (Përkujto) Kur u thamë engjëjve: "Përuluni Ademit, e ata iu përulën përpos Iblisit. Ai ishte nga xhinët, prandaj nuk respektoi urdhërin e Zotit të vet. Vallë, a në vend Timin do ta merrni për mik atë dhe pasardhësit e tij, ndërsa ata janë armiq tuaj?" Sa këmbim i shëmtuar është ai i jobesimtarëve!( Kehf 50)
Mu per këtë edhe Pejgamberi Alejhi selam kishte terhequr vemendjen se kush e kendon këtë sure do te jete mborjtje per te prej Dexhxhallit,i cili do t'i sprovoj njerzit me kesi lloj sprovash.Ne hadith qendron" ãä ÎáÞ ÂÏã ÍÊì ÞíÇã ãÇ ÝÊäÉ ÃÔÏø ãä ÝÊäÉ ÇáãÓíÍ ÇáÏÌÇá Nuk ka sprove me te veshtire per njerzimin qysh prej krijimit te Ademit e deri ne kataklizme sesa paraqitja e Dexhxhallit".Pejgamberi e kishte bere tradite qe ne namazin e tij te kerkonte mbrotje tek Allahu,subhanehu ve teala, prej sproves se Dexhxhallit.
Siç pame,tregimet e kesaj kaptine,cdo njera shtjellon nje sprove te vecante,duke sjellur ne fund edhe mjetin mbrojtes prej tyre.Le te shohim ne vijim dic per secilen.
1- Sprova ne fe.Ky është tregimi i djelmoshave,te cilet iken nga mbreti zullumçar per t'a mbrojtur fene e tyre.Meqe nuk kishin ku te strehoheshin,shkuan ne nje shpelle dhe u vendosen aty.Ne shpelle,Allahu,subhanehu ve teala, deshi qe te ndodhe mrekulli keshtuqe i beri te qendrojne 300 e ca vite,duke ndryshuar teresisht rroten historike.Vendi,prej te cilit kishin ikur tashme ishte bere vend i Monoteizmit,ishte bere vend ,ne te cilin adhurohej vetem Allahu, subhanehu ve teala,.
Ajetet ne vijim n'a tregojne formen e mbrotjes prej kesaj fitnejes-sprove.Thote Allahu,subhanehu ve teala, "æóÇÕúÈöÑú äóÝúÓóßó ãóÚó ÇáøóÐöíäó íóÏúÚõæäó ÑóÈøóåõã ÈöÇáúÛóÏóÇÉö æóÇáúÚóÔöíøö íõÑöíÏõæäó æóÌúåóåõ æóáóÇ ÊóÚúÏõ ÚóíúäóÇßó Úóäúåõãú ÊõÑöíÏõ ÒöíäóÉó ÇáúÍóíóÇÉö ÇáÏøõäúíóÇ æóáóÇ ÊõØöÚú ãóäú ÃóÛúÝóáúäóÇ ÞóáúÈóåõ Úóä ÐößúÑöäóÇ æóÇÊøóÈóÚó åóæóÇåõ æóßóÇäó ÃóãúÑõåõ ÝõÑõØðÇ * æóÞõáö ÇáúÍóÞøõ ãöä ÑøóÈøößõãú Ýóãóä ÔóÇÁ ÝóáúíõÄúãöä æóãóä ÔóÇÁ ÝóáúíóßúÝõÑú ÅöäøóÇ ÃóÚúÊóÏúäóÇ áöáÙøóÇáöãöíäó äóÇÑðÇ ÃóÍóÇØó Èöåöãú ÓõÑóÇÏöÞõåóÇ æóÅöä íóÓúÊóÛöíËõæÇ íõÛóÇËõæÇ ÈöãóÇÁ ßóÇáúãõåúáö íóÔúæöí ÇáúæõÌõæåó ÈöÆúÓó ÇáÔøóÑóÇÈõ æóÓóÇÁÊú ãõÑúÊóÝóÞðÇ Përkufizoje veten tënde me ata që lusin Zotin e tyre mëngjes e mbrëmje, e që kanë për qëllim kënaqësinë (razinë) e Tij, dhe mos i hiq sytë e tu prej tyre e të kërkosh bukurinë e kësaj bote dhe mos iu bind atij që ia kemi shmangur zemrën e tij prej përkjtimit ndaj Nesh dhe i është dhënë epshit të vet, pse puna e tij ka mbaruar.29.E ti thuaj: "E vërteta është nga Zoti juaj, e kush të dojë, le të besojë, e kush të dojë, le të mohojë. Ne kemi përgaditur për jobesimtarët zjarr që muret e tij (të flakës) i rrethojnë ata, e nëse kërkojnë shpëtim, ndihmohen me një ujë si katran që përzhit fytyrat. E shëmtuar është ajo pije, e vend i keq është ai"( Kehf 28-29)
Pra ruajtja nga sprova ne fe behet me shoqeri te mire dhe me perkujtim te Ahiretit.
2- Sprova ne pasuri.Kete tematike e trajton tregimi i pronarit te dy kopshteve,te cilit Allahu,subhanehu ve teala, i kishte dhene pasuri,por ne vend qe te falenderonte,ai mohoi te kene qene te mirat prej Allahut,Subhanehu ve teala,mohoi ringjalljen dhe si rezultat, Allahu, subhanehu ve teala, ia shkaterroi te dy koshtet.
Menjehere pas tregimit,vijne ajetet,te cilat na tregojne formen e mbrojtjes prej kesaj sprove.Thote Allahu,subhanehu ve teala, "æóÇÖúÑöÈú áóåõã ãøóËóáó ÇáúÍóíóÇÉö ÇáÏøõäúíóÇ ßóãóÇÁ ÃóäÒóáúäóÇåõ ãöäó ÇáÓøóãóÇÁ ÝóÇÎúÊóáóØó Èöåö äóÈóÇÊõ ÇáúÃóÑúÖö ÝóÃóÕúÈóÍó åóÔöíãðÇ ÊóÐúÑõæåõ ÇáÑøöíóÇÍõ æóßóÇäó Çááøóåõ Úóáóì ßõáøö ÔóíúÁò ãøõÞúÊóÏöÑðÇ * ÇáúãóÇáõ æóÇáúÈóäõæäó ÒöíäóÉõ ÇáúÍóíóÇÉö ÇáÏøõäúíóÇ æóÇáúÈóÇÞöíóÇÊõ ÇáÕøóÇáöÍóÇÊõ ÎóíúÑñ ÚöäÏó ÑóÈøößó ËóæóÇÈðÇ æóÎóíúÑñ ÃóãóáðÇ E ti (Muhammed) paraqitjau atyre shembullin e kësaj bote që ëshë si një ujë (shi) që Ne e lëhsojmë nga qielli, e prej tij bima e tokës zhvillohet e shpeshëtohet sa që përzihet mes vete, e pas pak ajo bëhet byk (pas tharjes) që e shpërndajnë erërat. All-llahuka fuqi për çdo send.46.pasuria dhe fëmijët janë stoli e kësaj bote, kurse veprat e mira (frtyi i të cilave është i përjetshëm) janë shpërblimi më i mirë te Zoti yt dhe janë shpresa më e mirë".( Kehf 45-46)
Pra ruajtja prej sproves se pasurise behet duke e kuptuar qellimin esencial te dunjase dhe perkujtimin e Ahiretit.
3- Sprova e diturise.Kete problematike e ka rrahur tregimi i Musaut dhe Hidrit,Alejhima selam.Musau mendonte se ne toke nuk ka me te mençur se ai,keshtuqe Allahu,subhanehu ve teala, i shpalli atij se ka prej roberve te Tij qe eshte me i mencur se Musai.Musaut nuk i mbeti tjeter vetem te shkonte te takohej me te dhe te mesonte prej tij.Musau nuk kishte durim gjate qendrimit me Hidrin dhe cdohere pyeste perse këtë e perse atë,sepse ai nuk e dinte urtesine,per te cilen Hidri i bente ato vepra.Mbrojtja prej kesaj sprove ka ardhe ne këtë ajet" ÞóÇáó ÓóÊóÌöÏõäöí Åöä ÔóÇÁ Çááøóåõ ÕóÇÈöÑðÇ æóáóÇ ÃóÚúÕöí áóßó ÃóãúÑðÇ (Musai) Tha: "Në dashtë All-llahu, do të shohësh se do të jem i durueshëm dhe nuk do të kundërshtoj ty asgjë!".( Kehf 69)
Pra mbrojtja prej sproves se diturise ehste modestia dhe mos mashtrimi me dituri.
4- Sprova e pushtetit.Tregimi i Dhul-Karnejnit,mbretit te drejte,eshte tregimi i cili shtjellon kete problematike.Dhul Karnejni si mbret i drejte kishte mbuluar lindjen e perendimin me drejtesi derisa arriti tek nje populll,te cilet ishin te frikesuar nga sulmi i Je'xhuxheve dhe Me'xhuxheve keshtuqe iu ndihmoi edhe atyre duke ndertuar nje ndertese te larte,si bllokade,e cila edhe sot e kesaj dite ekziston.
Mbrojtja prej kesaj sprove vie ne theks ne ajetet" Þõáú åóáú äõäóÈøöÆõßõãú ÈöÇáúÃóÎúÓóÑöíäó ÃóÚúãóÇáðÇ ÇáøóÐöíäó Öóáøó ÓóÚúíõåõãú Ýöí ÇáúÍóíóÇÉö ÇáÏøõäúíóÇ æóåõãú íóÍúÓóÈõæäó Ãóäøóåõãú íõÍúÓöäõæäó ÕõäúÚðThuaj:"A t'ju tregojmë për më të dëshpruarit në veprat e tyre?"104.Ata janë veprimi i të cilëve u asgjësua në jetën e kësaj bote, e megjithatë ata mendojnë se janë kah bëjnë mirë".( Kehf 103-104)
Pra mbojtja prej sproves se pushtetit behet me sinqeritet ne vepra per Allahun,subhanehu ve teala, dhe me perkujtim te Ahiretit.
Fundi i Sures është mbrojtje prej sprovave.Ajeti i fundit i kesaj sureje perqendrohet ne mbojtjen e pergjithshme nga sprovat duke perkujtuar Diten e Gjykimit.Thote Allahu,subhanehu ve teala," Þõáú ÅöäøóãóÇ ÃóäóÇ ÈóÔóÑñ ãøöËúáõßõãú íõæÍóì Åöáóíøó ÃóäøóãóÇ Åöáóåõßõãú Åöáóåñ æóÇÍöÏñ Ýóãóä ßóÇäó íóÑúÌõæ áöÞóÇÁ ÑóÈøöåö ÝóáúíóÚúãóáú ÚóãóáðÇ ÕóÇáöÍðÇ æóáóÇ íõÔúÑößú ÈöÚöÈóÇÏóÉö ÑóÈøöåö ÃóÍóÏðÇ Thuaj: "Unë jam vetëm njeri, sikurse ju, mua më shpallet se vetëm një Zot është Zoti juaj, e kush është që e shpreson takimin e Zotit të vet, le të bëjë vepër të mirë, e në adhurimin ndaj Zotit të tij të mos përziejë askë.".( Kehf 110)
Neve na mbetet te bejme vepra te mira per hire te Allahut,Subhanehu ve teala ne menyre qe te n'a u pranohen dhe te mos harrojme se shpetimi prej sprovave është me pritjen e takimit me Allahun,subhanehu ve teala, .
www.twbh.com
Pershtati ne shqip: Sedat Gani Islami
13/2/2005,e diele,pas mesnate
Brunei Darussalam
