kobbenajf1996artikel
9
Kafka
in Zoetermeer, A. J. F. Köppen
Onderzoek aan universiteiten
wordt steeds vaker gefinancierd door opdrachtgevers. Dit zorgt ervoor dat zij
ook steeds meer invloed krijgen. Hierdoor bestaat het gevaar dat alleen nog
maar onderzocht wordt wat opdrachtgevers willen en dat zij de resultaten naar
hun hand proberen te zetten. Dit wordt in de hand gewerkt door drie factoren,
namelijk:
1.
De bezuinigingen bij de sociale faculteiten
2.
Er is een ongunstige verhouding tussen vraag en aanbod van
onderzoek
3.
De uitkomsten van deze onderzoeken die gevolgen hebben voor
de opdrachtgever.
Aan de hand van een case-study
over de faculteit sociale wetenschappen in Leiden wordt hier nader op ingegaan.
Deze faculteit heeft een onderzoeksbureau (het LISWO) dat onder andere, in
opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OC&W),
onderzoek doet naar het ziekteverzuim op scholen.
Tot voor kort had dit onderzoek
alleen het doel om informatie hierover te verkrijgen. Sinds drie jaar is dit
echter veranderd. Er werd besloten dat voortaan het fonds, waaruit de
vervanging van zieke leraren bekostigd wordt, op basis van deze cijfers gevoed
wordt. De eerste twee jaar was er niets aan de hand, het derde jaar steeg het
ziekteverzuim echter en dit zou betekenen dat er meer geld voor uitgetrokken
zou moeten worden. Het ministerie beweert dat er fouten zijn gemaakt en dat de
onderzoeksresultaten dan ook niet juist zijn. Het LISWO toont aan dat dit niet
het geval is maar het ministerie houdt vol en laat weten dat zij voortaan een
ander (en duurder…) bureau het onderzoek zal laten uitvoeren. Bovendien zegt
het ministerie dat als het LISWO zich niet soepeler opstelt, de hele faculteit
geen opdrachten van het ministerie meer krijgt. De auteur suggereert dat er
meer van dit soort manipulaties plaatsvinden die verborgen blijven.
9 Kafka woont niet in Zoetermeer, R. J. A. Kerstens
De auteur van dit artikel
reageert op het vorige artikel. Hij beweert dat het op een aantal punten niet
zo is als door Köbben wordt beweerd.
·
Als cijfers plotseling veranderen, is het normaal dat dit
nader wordt onderzocht. Dit gebeurt niet alleen wanneer het belang van de
opdrachtgever in het geding is.
·
Uit onderzoek door het ministerie blijkt dat de steekproef
niet representatief was, dit in tegenstelling tot wat door het LISWO gesteld
is.
·
Het in de arm nemen van een ander onderzoeksbureau staat los
van deze affaire. Het was toch al het plan en had te maken met veranderingen in
de registratie die niet aansluiten bij de LISWO-methode. Bovendien stelt
Kerstens dat dit andere onderzoeksbureau niet twee keer zo duur is.
Ingezonden brief van F. J.
M. Zwetsloot naar aanleiding van deze
twee artikelen;
De schrijver geeft aan dat de
inhoudelijke uitkomsten van een onderzoek niet te beïnvloeden zijn door de
opdrachtgever, maar de te gebruiken methoden wel. En deze beïnvloeden op hun
beurt wel weer de resultaten. Om te voorkomen dat ongewenste resultaten als
onbruikbaar worden bestempeld omdat "de gebruikte onderzoeksmethoden niet
juist zouden zijn" moeten hier van te voren afspraken over worden gemaakt.