Yeni  R.F. Gümrük Kanunu’nda Neler var?

(27.12.2003, RO)

01 Ocak 2004 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek yeni R.F. Gümrük Kanunu,  1993  tarihli eski  Gümrük Kanunu ile  "genel içerik" bakımından  mukayese edildiğinde, aşağıda  yer alan noktaların  öne çıktığı görülmektedir.                                      

*Yeni Gümrük Kanunu’nun  Eski Kanun'nda sıklıkla raslanılan  eksikleri gidermekten ziyade daha da derinleştirdiği, mer'i mevzuatın daha karmaşık bir hale geldiği  görülmektedir.

*Yeni Kanunu'nun yürürlüğe girmesiyle birlikte, R.F. gümrük mevzuatının gümrük işlemleri sırasında fiiliyattaki düzenleyiciliği ve   işlerliğinin  azalacağı, buna karşılık    gümrük görevlilerinin  yetkilerinin   Eski Kanun'a göre daha da genişletildiği görülmektedir.

*Gümrük Kanun ve yönetmeliklerinde yer alan ifadelerin  muğlaklığı ve kavramların farklı yorumlanabilir olması gibi nedenlerden dolayı, firmaların  gümrüklerde sorun yaşamamak ve gümrük işlemlerini daha kolay halletmeye yönelik olarak gümrük işlemleri  konusunda tekelleşmiş ve resmi  gümrük yetkilileri ile iyi ilişkiler içinde bulunan!  komisyoncu, aracı firma ve kişilere eskisinden daha fazla ihtiyaçları olacağı.

*Yeni kanundaki önemli noktalardan biri de; gümrük kaçakçılığı yapan veya gümrük ile ilgili suç işleyen kişi veya kişilerin mahkeme kararı olmaksızın  gümrük yetkilileri tarafından tutuklanabilmeleri ve  mallarına  el konulabilmesi hükmünün bulunmasıdır. 

*Yeni kanundaki pek çok muğlak maddenin farklı yorumlanmaya müsaait olmasından  dolayı, özellikle Rusya Pazarına ilk defa girecek firmalar beklemedikleri   zorluklarla karşılaşabiliriler.

*Gümrük görevlilerinin yetkilerine kısıtlama  getirilmemiş olması, başta Rusya ile dış ticaret ilişkisi içinde olan yabancı şirketler olmak üzere Rus şirketlerini   kayıt dışına çıkma eğilimlerini artıracaktır. Nitekim  Yeni Gümrük Kanunu ile aynı gün yürürlüğe girecek olan Rusya Federasyonu'na Gerçek Kişiler Tarafından Şahsi Kullanım İçin Getirelen Eşyalara Tek Gümrük Vergisi Uygulanmasına Dair  718 sayılı Kararname ile  Rusya'ya getirilecek   şahsi eşya limitlerinin   yaklaşık iki kat artırılması bu görüşümüzü desteklemektedir. Rusya Federasyonu'nun gümrük vergilerini tam olarak tahsil edememesinden dolayı uğradığı gelir kaybının   yılda  20 milyar dolar civarında olduğu tahmin edilemektedir.

*Yeni Gümrük Kanunu'nda yer alan bir çok hükmün,  gümrük alanında yürürlükte olan  uluslararası anlaşmalar ve  amacı dünya ticaretini serbestleştirmeye yönelik olarak dış ticarette “her türlü engeli”  ve “farklı işlemleri” kaldırılmasını  öngören  Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) sözleşmeleri ile  çeliştiği görülmektedir. Bu durum, Rusya’nın halen üyelik müzakerelerini yürüttüğü  DTÖ'ye  "üyeliğini" yakın bir gelecekte  düşünmediği hususunu akıllara getirmektedir.