| �yle bir �lkede ya��yoruz ki, toplumun her yeni �eye olan yakla��m� tamamen �nyarg�dan ge�iyor. Bu sadece yeniliklerden de ibaret de�il. Y�llard�r s�regelen t�re, gelenek ve adetlerin olu�turdu�u zihinsel tabular, ki�inin hayat�nda �yle b�y�k bir yer tutuyor ki, kendisine yabanc� olan her �eyi ruhani de�erleri y�k�lacak diye ya reddediyor ya da yoketmeye �al���yor. En basitinden bir �rnek verilirse T�rk toplumunun her zaman yabanc�lara kar�� g�sterdi�i ho�g�r� ve misafirperverli�in, asl�nda onlar�n kendilerinden biri olmamas�ndan kaynaklanan bir ilgi oldu�u ger�e�i. Ne zaman bir siyah g�rseler ya yamyam ya da arap, ne zaman bir kuzeydo�u avruplal� bir kad�n g�rseler nata�a, ne zaman tak�m�n yan�nda duran yabanc� biri g�rseler holigan diye notunu an�nda verip bir kenara koyuyorlar. Asl�nda sorunun k�keni kal�p��l�k. Seksen y�ld�r toplumumuz bir �eyleri yorumlamadan d���nmeye, yani haz�ra al��t�r�lm�� ve insanlar�n �zellikle; e�itim g�rmemeleri i�in �aba harcanm��. Yani bu durum toplumun su�undan daha �ok "Geri B�rakt�r�lm�� T�rkiye" olu�turmaya �al��an devlete ait. Televizyonda, bas�nda ve hayat�n her alan�nda herkes d���nen herkes dikkat etmi�tir. Biz s�rekli T�rkiye'nin Ankara'ya kadar ks�m�n� biliriz ve daha do�usunu bilmeyiz. Devletin yapt��� yat�r�mlar�n �o�u da dedi�im gibi Ankara'n�n bat�s�nad�r. Peki bunun nedeni nedir? Cumhuriyet'in ilk 30-40 y�l�nda do�udaki �ehir, kasaba ve k�ylerinde ya�ayanlar�n hem okul, hem de meslek e�itimi almalar� amac�yla kurulmu� k�y enstit�leri vard�. Hemen hemen hepimiz bunlar�n ni�in kapat�ld���n� biliyoruz. Orada okuyarak geli�en, b�y�yen birey bir s�re sonra ba�kenttekileri d���nerek "neden?" sorusunu soracakt�. Bu onlar�n en do�al hakk�yd� tabi ki. Herkese e�it olanaklar�n sa�lanmas� gerekirken, b�t�n ulusal harcamalar bat�ya yap�l�yor. Nihayetinde devletin sinsi plan� ortaya ��kt� ve b�t�n k�y enstit�leri kapat�ld�. Kom�st insanlar yeti�tiriyor gerek�esiyle. "Geri B�rakt�r�lm�� T�rkiye" amac�yla. Gene g�n�m�ze geldik. Devletin su�unun bu kadar b�y�k olmas�na ra�men bu toplumun da �ok geri taraflar� var. �yle bir gerilik ki bunun en b�y�k �rne�ine ya�ayarak tan�k oldum. Siz hi� ye�il mohawk bir kafayla Esenler otogar �evresinde dola�t�n�z m�? Bence kimse dola�mam��t�r. Asl�nda bu �ok basit bir �rnek. Yenilikleri kabul edemeyen, kafalar�ndaki tabular� y�kamayan ezik bir T�rkiye buras�. Ama insanlar haz�ra �yle al��m��lar ki. 3. �o�ul kullan�yorum ��nk� kendimi ve benim gibi d���nenleri toplumun d��ar�s�nda varsay�yorum. �rne�in televizyon : �nsanlar neyin do�ru, neyin yanl�� oldu�unu televizyondan ��reniyorlar. �u bir ger�ek ki sosyal bir konudan bahsederken asla tek ya da kesin do�ru-yanl�� yoktur. Ele�tirsel d���ncenin s�f�r oldu�u bir toplum buras�. �ki tane konu hakk�nda haber g�r�p puan�n�z� an�nda veriyorlar. Ailedeki ya�l� birisine "ben hi� bir tanr� ya da dine inanm�yorum" derseniz sizin arkan�zdan "satanist bu, �eytana tap�yor" diye puan alaca��n�z kesin. Burada demek istedi�im �u ki, sorun asl�nda insanlar�n beyninde ve ge�mi�teki olaylarda yat�yor. Ki�i hi� bir zaman �nemli olan�n asl�nda kendisi oldu�unu anlayam�yor ve bundan dolay� ki�i bir "birey" haline gelemiyor. "Toplum ne der?" tabusu da b�yle bir durum i�erisindeki ki�ileri birer modern �a� k�lesi konumuna s�r�kl�yor. |
||||||||
![]() |
||||||||
| �a�r� �zdemir 26/08/2001 |
||||||||