| Geschiedenis van kristal in Nederland en Belgie In de 19e eeuw ontstaat in Maastricht een bloeiende glasindustrie. Aan de bakermat van deze industrietak stond de bekende grootindustrieel Petrus Laurentius Regout (1801-1878). Werkzaam in de glas- en aardewerkwinkel van zijn moeder 1814-1834Hij richtte in 1839, na jarenlang handelaar te zijn geweest in glas en aardewerk, een eigen glasblazerij op als onderdeel van het inmiddels gestichte familiebedrijf de Kristal-, Glas- en Aardewerkfabrieken P.Regout & Co. oprichter van de kristal- en aardewerkfabriek Sphinx 1834, enige directeur na overlijden van moeder 1835-1870; president-directeur in associatie met zijn zonen 1870-1878 .Drie jaar later richtte een zoon, L. Regout, een concurrerende fabriek op, de Stella in Meerssen.In 1902 opende glasfabriek Stella haar deuren. In 1925 ontstond de "Kristalunie Maastricht". Zij kwam voort uit een samenvoeging van twee bedrijven van de familie Regout. Dit waren de glasfabriek Stella en de glasafdeling van de N.V. Sphinx. Door de dreigende crisis van 1929 zag ook de toekomst er voor de Kristalunie niet rooskleurig uit. Vanaf 1927 is de Kristalunie betaalbaar glas gaan maken van een hoge esthetische waarde. Voortaan is er nog maar een glasfabriek in Maastricht, de NV Kristalunie die zich met name richt op traditioneel geslepen glas en kristal. Vanaf 1977 wordt in Maastricht uitsluitend nog verpakkingsglas gemaakt. In 1878 werd op de fundamenten van drie flessenblazerijen in Leerdam de glasfabriek Jeekel, Mijnssen en co opgericht. Enkele jaren later veranderde de naam in NV Glasfabriek Leerdam, die na fusies met en overnames van glasfabrieken in Schiedam en Maastricht en een nieuwe vestiging in Lelystad tot op heden de BV Koninklijke Nederlandsche Glasfabriek 'Leerdam' heet. De Leerdamse glasfabriek mocht bij het 75-jarig bestaan in 1953 het predikaat koninklijke aan haar naam toevoegen en om het internationale karakter van de fabriek te benadrukken wordt sinds enkele jaren de Engelse naam Royal Leerdam gevoerd. In 1899 veranderde de naam in N.V. Sphinx?. |
![]() |
| HOLLANDS KRISTAL |
![]() |
![]() |
![]() |
| In een houten klots wordt het object verder gevormd. Om te kunnen blijven werken met het steeds verder afkoelende materiaal wordt regelmatig in de opwarmoven 'bijgewarmd'. Na bewerking met klots, tangen of schaar wordt het object van de pijp getikt en naar de koeloven gebracht. Afhankelijk van de functie kan een been, voet, oor of ander element tijdens het proces worden aangezet. De koelperiode in de oven is afhankelijk van het formaat van het object en de dikte van de glaswand. |
| In de klots vormen en stellen met papier In de oven wordt een mengsel van zilverzand, potas en loodoxyde bij een temperatuur van 1400 graden gesmolten . De glasmaker steekt het uiteinde van zijn blaaspijp in dit gloeiend hete 'gemeng' en trekt er de juiste hoeveelheid uit die nodig is voor het maken van een kelk, vaas of ander object (keien). Vervolgens blaast hij in de pijp, sluit deze met zijn duim af zodat de lucht uitzet en het warme kristal de gewenste grootte bereikt. |
| Productie van kristal Het ambachtelijk vervaardigen van kristallen sier- en gebruiksvoorwerpen, objecten en awards, maar ook unieke ontwerpen speelt intussen al meer dan 120 jaar een belangrijke rol, naast de productie van machinaal vervaardigd tafel- en verpakkingsglas. Bij bijvoorbeeld Royal Leerdam Crystal worden kristallen objecten met de mond geblazen en met de hand gevormd uit 'cristal sup�rieur', de meest zuivere kristalsoort met een loodoxyde gehalte van 30%. |
| Firma Frederik Regout & Co. (1891-1896) Petrus Regout & Co. Petrus Regout & Co. (1834-1899) (1899- ) De Sphinx v.h. Petrus Regout & Co. / De Sphinx. Societe Ceramique N.V. (1859-1958) (1958-) De Sphinx.P.L. Regout Petrus Laurentius Regout (1801-1878) Werkzaam in de glas- en aardewerkwinkel van zijn moeder 1814-1834, oprichter van de kristal- en aardewerkfabriek Sphinx 1834, enige directeur na overlijden van moeder 1835-1870; president-directeur in associatie met zijn zonen 1870-1878; medevennoot van de Nieuwe Nederlandsche Spijkerfabriek van P. en T. Regout en J.G. Lambriex te Maastricht 1834-1843 en tal van nevenbedrijven. |