Het gebeurt niet vaak dat je op een filmset komt waar alles zo perfect is geregeld als bij de komedie Zus & Zo. Waar je dat aan merkt? Simpel. Er hoeft niet gewacht te worden. Dat is uitzonderlijk. Filmsets zijn namelijk door God uitgevonden om mensen te leren dat geduld een schone zaak is.
Op de set van Zus & Zo beschouwt men wachten echter als tijdverspilling. Bij aankomst op de studioset, gelegen op het modieuze KNSM eiland in Amsterdam, worden we door de publiciteitspersoon van dienst onmiddellijk van alle belangrijke gebeurtenissen van de dag op de hoogte gesteld. De scènes die men vandaag opneemt, welke acteurs aanwezig zijn. Het scenario wordt erbij gehaald, zodat we alvast kunnen lezen wat we zo meteen gaan zien. Vervolgens zijn we getuige van het opnemen van de sleutelscène uit de film, of in ieder geval een deel daarvan, want de totale draaiduur is drie dagen. Het gaat dan ook om een scène waarin niet alleen alle zeven hoofdpersonen zitten, maar ook een slordige vijftig figuranten. De actie vindt plaats op een trendy kunstenaarsfeest, waarbij alle belangrijke personages in de loop van de avond een emotionele omslag meemaken, die van groot belang is voor het vervolg van de film.
Zus & Zo is een (romantische) komedie, geschreven en geregisseerd door Paula van der Oest, over drie zussen van in de dertig, die uit alle macht proberen te voorkomen dat hun enige broer met de verkeerde vrouw trouwt. Niet zozeer omdat deze 32-jarige Nino eigenlijk homoseksueel is, maar omdat hij als enige het familiehotel in Portugal erft als hij voor zijn drie-en-dertigste verjaardag trouwt. Het feest wordt georganiseerd door Wanda (36), de middelste zus, die als kunstenaar door het leven gaat. Michelle (38) draagt het leed van de wereld op haar schouders, terwijl Sonja (34) haar baan als journalist vooral gebruikt om zichzelf te vinden. Hun onderlinge relaties zitten vol haat-liefde gevoelens. Terwijl ze enerzijds eensgezind zijn in hun pogingen om het huwelijk van Nino te ondermijnen nog voor het gesloten is, staan ze tegelijkertijd als kemphanen tegenover elkaar. Op het feest komen eerst alle verhaallijnen samen, om vervolgens met een luide knal uit elkaar te ploffen.
Je moet als regisseur tamelijk sterk in je schoenen staan om juist bij een dergelijke cruciale scène de pers uit te nodigen. Maar Paula van der Oest, bekend van De Nieuwe Moeder en De Trip Van Teetje, staat sterk in haar schoenen. Met kalme stem en vaste hand dirigeert ze alle spelers naar hun plaats, laat de tape rollen en roept vervolgens 'Cut! Dat was helemaal niks.' Maar dat is niet erg, want er is tijd genoeg om het nog een keer over te doen. Alles onder controle, lijkt het devies. De set van Zus & Zo ademt een aangename mix van gemoedelijkheid en professionaliteit.
Jacqueline de Goey is als producent aan de film verbonden en heeft eerder met Van der Oest samengewerkt. De keus om een 'commerciele' film te maken, is een bewuste. 'Zowel Paula als ik hebben in het verleden films gemaakt waar we twee jaar van ons leven in hebben gestopt en waar vervolgens geen hond naar kwam kijken. Dat moet je niet te veel meemaken. Ik ben zelf dol op romantische komedies als Four Weddings And A Funeral. Het kan mij niet romantisch genoeg zijn. Paula houdt meer van films met een scherp randje. Zo houden we elkaar in evenwicht. Ons doel is om een goede film die ook nog publiek trekt. Dat is in Nederland makkelijker gezegd dan gedaan. Kijk maar naar Lek. Vier Gouden Kalveren en toch komen er net honderdduizend mensen kijken. Dat zegt genoeg.'
De Goey is zich terdege bewust van het risico dat het maken van een film met drie vrouwelijke hoofdrolspelers met zich meebrengt. 'Chick-flicks', zoals ze in filmjargon worden genoemd, hebben het over het algemeen niet makkelijk aan de kassa. Toch heeft het team achter Zus & Zo bewust gekozen voor echte acteurs en niet voor soapsterren. 'Bijna alle acteurs spelen bij theatergezelschap De Trust in Amsterdam. Mensen als Theu Boermans, Anneke Blok, Sylvia Poorta, Jacob Derwig en Jaap Spijkers zijn voortreffelijk op elkaar ingespeeld en dat is erg belangrijk bij een comedy, waar alles om timing draait.'
Van de hoofdrolspelers komt alleen de door De Poolse Bruid bekend geworden Monic Hendrickx (Sonja) niet bij De Trust vandaan. Aanpassingsproblemen heeft ze echter niet gehad. 'Vooraf was ik daar wel een beetje bang voor, maar dat bleek nergens op gebaseerd. Al vanaf de eerste dag verliep de samenwerking prima. Sommige films zijn psychisch zwaar om te doen, maar dit is speelkwartier, in de goede zin van het woord.'
Halina Reijn bevestigt het beeld van de grote gelukkige familie. Zij speelt Bo, het meisje dat met Nino wil trouwen. 'Bo is een spontane meid, die voor iedereen het beste wil, maar zeker ook voor zichzelf. Ze heeft zo haar eigen redenen om met Nino te trouwen. Ze is een paar keer hevig teleurgesteld in de liefde en heeft het eigenlijk wel gehad met mannen. Daarom is ze bereid om met Nino een verstandshuwelijk te sluiten. Ze heeft alleen geen flauw idee in wat voor wespennest ze terechtkomt.'
Volgens Jacqueline de Goey wordt Zus & Zo een feel good film met een happy end. 'Maar niet zoals in Hollywood films dat alle personages krijgen wat ze willen. Bij ons krijgen sommige personages wat ze willen, terwijl anderen krijgen wat ze verdienen. Maar het is wel de bedoeling dat het publiek met een goed gevoel naar huis gaat.'
Oene Kummer
