Thằng nhỏ của m�
Tiểu Tử

M� �i ! Bữa nay l� ng�y 23 th�ng chạp, ng�y ��a �ng T�o . Kh�ng biết những ng�ời Việt l�u vong nh� tụi con c� còn giữ phong tục hằng n�m c�ng ��a �ng T�o về Trời hay kh�ng, chớ vợ của con n�m n�o �ến ng�y n�y cũng mua hoa quả b�nh ngọt c�ng ��a �ng T�o, cũng th�nh khẩn nh� ng�y x�a, hồi còn ở b�n nh�.

N�m nay, nhờ vợ của con lau dọn b�n thờ �ng T�o �ể sửa soạn b�y lễ vật ra c�ng, n�n con mới nhớ ra l� ng�y 23 th�ng chạp. Ng�y n�y cũng l� ng�y sanh của m�. Hồi ��, m� hay n�i: � Ng�y sanh của �ứa n�o còn kh� nhớ, chớ ng�y sanh của tao l� ng�y �ng T�o về Trời, kh�ng dễ gì qu�n ! �.
V� ng�y n�y hồi ��, khi c�ng v�i, m� hay cầu khẩn : � �ng về ở trển nhờ t�u lại bữa nay t�i l�n th�m một tuổi, cầu xin Ngọc Ho�ng bớt cho t�i ch�t �ỉnh khổ cực � �.

Hồi ��, nghe m� cầu xin, con phì c�ời. B�y giờ, nhớ lại, con bỗng ứa n�ớc mắt�Cuộc �ời của m� - theo lời t�a kể - cũng lắm gian tru�n từ ng�y m� bỏ c�i l�ng qu� ở bờ s�ng V�m Cỏ �ể �i theo t�a dấn th�n l�m c�ch mạng v�o những n�m 1928/29. Gia �ình giòng họ từ bỏ m� cho n�n hồi sanh con, t�a bận �i xa, m� nằm ch�o queo một mình trong nh� bảo sanh, chẳng c� ng�ời n�o �i th�m hết. Vậy m� sau ��, m� vẫn tiếp tục b�n ba �
Mãi về sau, khi con l�n s�u bảy tuổi, c� lẽ chỉ vì sanh c� một mình con n�n t�a m� mới � trụ hình � - vẫn theo lời t�a kể - với nhiều cực nhọc v� kh� kh�n tiếp nối d�i d�i�Hỏi sao sau n�y mỗi lần ��a �ng T�o m� kh�ng c� lời cầu khẩn nghe tội nghiệp nh� vậy ?

Nhớ lại, c�ch ��y ba n�m m� thọ tròn tr�m tuổi. T�nh ra, từ ng�y con �i chui theo ý m� muốn - m� n�i : � Mầy �em vợ con mầy �i �i, �ể tao còn hy vọng m� sống th�m v�i n�m nữa � ! � cho �ến n�m ��, con xa m� 25 n�m.

Con mới 72 tuổi m� cứ bịnh l�n bịnh xuống nh�ng n�m �� con quyết �ịnh phải về. V� con �ã về �

Thằng Bảy, con chị Hai �ầy ở Thị Ngh� nghỉ chạy xe �m một bữa �ể ��a con về c�i l�ng qu� nằm b�n s�ng V�m Cỏ. N� n�i : � �i xe �ò chi cho tốn tiền, �ể con ��a cậu Hai về, sẵn dịp con th�m b� T�m lu�n �. Hồi tụi con b�ớc v�o nh�, cả x�m chạy theo mừng. Con nhỏ gi�p việc vội vã �ỡ m� l�n rồi tấn gối �ể m� ngồi dựa v�o �ầu gi�ờng : � Th�a b� cố, c� kh�ch �.

M� nh�ớn mắt nhìn, hai mắt s�u hỏm nằm tr�n g��ng mặt gầy nhom �ầy vết n�m th�m th�m : � �ứa n�o �� vậy ? �.

Con nghẹn ng�o : � Dạ, con� �. Chỉ c� hai tiếng � Dạ, con � m� m� �ã nhận ra con ngay mặc dầu �ã xa con từ 25 n�m ! M� n�i : � Mồ tổ cha mầy ! Tr�i s�ng lạc chợ ở ��u m� b�y giờ mới dìa ? M� dìa sao kh�ng cho tao hay ?�

Con ngồi xuống cạnh m�: � Sợ cho hay rồi m� tr�ng� M� n�i m� g��ng mặt của m� nh�n nh�m lại: � Tao tr�ng từ hai m��i mấy n�m nay chớ phải �ợi ��u tới b�y giờ ! � Rồi m� nhắm mắt một v�i gi�y mới �ể l�n ra ��ợc hai giọt n�ớc mắt.

C�i tuổi một tr�m của m� chỉ còn �ủ hai giọt n�ớc mắt �ể cho m� kh�c mừng gặp lại thằng con ... X�c �ộng qu� con gục �ầu v�o vai m� kh�c ngất, kh�c lớn tiếng, kh�c m� kh�ng cần biết cần nghe gì hết. C�i tuổi bảy m��i hai của con còn �ầy n�ớc mắt �ể thấm �ớt c�i kh�n rằn m� vắt tr�n vai...
Suốt ng�y h�m ��, m� con mình n�i biết bao nhi�u chuyện, c� sự tham dự của họ h�ng chòm x�m. Nhớ gì n�i nấy, �ụng ��u n�i �� ...vui nh� hội. Vậy m� cuối ng�y, kh�ng thấy m� mệt một ch�t n�o hết. Con nhỏ gi�p việc ngạc nhi�n: �Bình th�ờng, b� cố n�i chuyện l�u một ch�t l� thở ồ ồ. Bữa nay sao thấy n�i ho�i kh�ng ngừng ! C� �ng Hai dìa chắc b� cố sống th�m n�m bảy n�m nữa � �ng Hai !� .

��m ��, m� ��uổi� con v� m�ng sớm sợ muỗi cắn. Con nằm tr�n bộ v�n cạnh c�i hòm d�ỡng sinh của m�. Con hỏi: �Bộ c�i hòm hồi �� m� sắm tới b�y giờ �� hả ?� M� c�ời khịt khịt v�i tiếng rồi mới n�i: ���u c�. C�i hòm mầy n�i, tao cho cậu T� rồi. Hồi Cao Mi�n ph�o k�ch qu�, tao �em cậu T� về ��y ở, rồi ổng bịnh ổng chết. Tao c� sắm c�i hòm kh�c, c�i �� tao cho thằng Hai con cậu T�. Tội nghiệp thằng l�m �n suy sụp n�n rầu riết rồi chết !� Con n�i chen v�: � Vậy, c�i nầy m� sắm sau ��m của anh Hai� M� lại c�ời khịt: ���u c�. C�i hòm sắm sau c�i hòm cho thằng Hai, tao cho dì S�u rồi. Hồi chỉ nằm xuống, nh� chỉ kh�ng c� tiền mua hòm thì lấy gì l�m ��m ma ? �Ngừng lại một ch�t rồi m� mới n�i : � Còn c�i hòm nầy chắc tao kh�ng cho ai nữa. Họ h�ng quyến thuộc lần hồi chết hết, còn lại c� mình tao th�i, c� n� nằm gần tao cũng y�n bụng !� Nằm t� l� m� một l�c bỗng nghe m� hỏi: � Thằng ch� �ẻ ... ngủ ch�a ?� Con trả lời : �Dạ ch�a� M� tằng hắng: � Tao tụng kinh một ch�t nghen� Con : �Dạ� m� nghe tiếng �Dạ� nghẹn ngang trong cổ.

Mấy tiếng �Thằng ch� �ẻ� của m� k�u con �ã l�m cho con thật x�c �ộng. Hồi �� � l�u lắm, c�ch ��y s�u m��i mấy bảy chục n�m, hồi con còn nhỏ lận � m� hay gọi: �Thằng ch� �ẻ, lại hun c�i coi !�.

Hồi ��, mổi lần c�ng con, nựng con, �m con v�o lòng m� lu�n lu�n gọi con bằng � thằng ch� �ẻ� ! M� con thì chỉ biết sung s�ớng khi nghe m� gọi nh� vậy. Rồi con lớn lần, m� kh�ng còn gọi con bằng �thằng ch� �ẻ� nữa. Con kh�ng �ể ý v� chắc m� cũng kh�ng �ể ý �ến chuyện ��.

Mãi �ến b�y giờ m� lại gọi con bằng �thằng ch� �ẻ�, gọi tự nhi�n nh� hồi còn nhỏ. Chỉ c� mấy tiếng thật th� thiển bình dị, nghe kh� khan nh� vậy m� sao con cảm nhận tình th��ng thật l� tr�n �ầy. V� �ối với m�, dầu tuổi �ời của con c� cao bao nhi�u nữa, con vẫn l� �thằng nhỏ�,�thằng ch� �ẻ c�ng�.

Con bắt gặp lại sự sung s�ớng của hồi �� khi ��ợc m� gọi nh� vậy. Rồi bao nhi�u hình ảnh thuở ấu thời hiện về trong �ầu con, li�n mi�n chớp tắt. ��m ��, con trằn trọc tới khuya...

S�ng h�m sau, m� biểu con �ẩy xe l�n ��a m� �ến từng b�n thờ �ể m� thắp nhang tạ �n Trời Phật, �ng B�. Cuối c�ng, �ến b�n thờ của t�a, m� n�i: ��ng �i, C� thằng nhỏ n� dìa ��. �ng �ộ cho n� ��ợc mạnh giỏi, �ộ cho vợ con n� ở b�n t�y ��ợc su�ng sẻ trong c�ng việc l�m �n...�

�ứng sau l�ng m�, con phải cắn m�i thật mạnh �ể khỏi bật l�n th�nh tiếng nấc ! �ẩy m� ngang b�n viết cũ của t�a, con thấy tr�n t�ờng c� treo hai khu�n kiếng lọng v�n bằng �ỏ ch�i c� ��ng dấu cũng �ỏ ch�i của Nh� N�ớc. Con ngừng lại �ọc: một tấm l� hu�n ch��ng hạng nhứt v� một tấm l� huy ch��ng hạng ba cấp cho L� thị R�ng. Con hỏi: � C�i gì vậy, m� ?� M� n�i: � Mề-�ai của tụi n� cho tao. Tụi n� b��i chuyện thời �ng Nhạc n�o ��u hồi mấy n�m 1928-29 rồi chạy lại cho. C�i hạng nhứt �� cho n�m ngo�i, còn c�i hạng ba mới cho ��y� Con c�ời: � Vậy l� họ hạ cấp m� rồi� M� hỏi: �Sao mầy n�i vậy ?� Con giải nghĩa: �Thì từ hạng nhứt tuột xuống hạng ba l� bị hạ cấp chớ gì nữa ?� M� c�ời: �Mầy kh�ng biết. C�i �ầu hạng nhứt ��, cho treo ch�i chớ kh�ng c� tiền. C�i hạng ba �� mới c� cho tiền� Con ��a: �Vậy m� chia cho con ch�t �ỉnh lấy h�n coi !� M� kho�t tay: �Ối ...từ ng�y nhận c�i mề-�ai �� tới nay �ã ba th�ng rồi m� c� thấy tụi n� ��a tiền ��u. Nghe n�i còn mấy kh�u gì gì �� ch�a th�ng n�n c� h�i trễ !� Thấy tr�n v�n bằng �ề �L� Thị R�ng� con thắc mắc: �Ụa ! M� L� Thị R�ng ��u phải l� t�n của m�. Trong khai sanh của con, m� l� L� Thị L�ng m� !� M� c�ời khục khục mấy tiếng rồi mới n�i: ��ể tao n�i cho mầy nghe. Hồi �� tao sanh mầy ở gần nh� thờ Cha Tam, trong Chợ Lớn. C� mụ ng�ời t�u, n�i tiếng Việt còn l� lớ. Cổ hỏi tao t�n gì �ể l�m khai sanh. Tao n�i tao t�n R�ng, m� R cổ n�i kh�ng ��ợc, n�n ra sở khai sanh, cổ n�i R�ng th�nh L�ng l� nh� vậy� Mãi tới bảy m��i hai tuổi con mới biết t�n ��ng của m� l� �R�ng� !

H�m ��a �ng T�o, con c� tổ chức một bữa tiệc �ể �n mừng một tr�m tuổi của m�, c� họ h�ng tham dự �ầy nh�. Vừa ngồi v�o b�n, dì Bảy Giang n�i: �Theo phong tục mình, con c�i phải quì lạy �ể ch�c thọ mẹ cha.

B�y giờ, chị T�m ��ợc một tr�m tuổi, hiếm lắm, qu� lắm. Mầy phải lạy m� mầy �i rồi �n uống gì �n�

Mọi ng�ời vỗ tay t�n th�nh. M� cũng c�ời, n�i: �Ồ phải ! Hồi nẳm, ��m c�ới của mầy, mầy c� �i học lạy với cậu Bảy Dinh, nh�ng b�n ��ng g�i miễn lễ chỉ bắt x� th�i, rồi về ��y t�a mầy cũng miễn lu�n. Cho n�n tao ch�a thấy mầy lạy ra sao hết. ��u ? Mầy lạy tao coi !� Mọi ng�ời lại vỗ tay nữa.

Con �ứng tr�ớc mặt m�, chấp tay ấp �ng: �Th�a m�. H�m nay l� ng�y sanh thứ một tr�m của m�, con xin lạy mừng thọ m� Rồi con lạy ba lạy, cũng �ủ �iệu bộ l�n gối xuống gối nh� con �ã học lạy c�ch ��y gần n�m chục n�m.

Con lạy m� n�ớc mắt chảy quanh.

Con biết rằng lần lạy �ầu ti�n n�y c� thể l� lần lạy cuối c�ng, bởi vì qua Tết, con sẽ trở về Ph�p với c�i lạnh cắt da của m�a ��ng, rồi sau �� biết c� còn về nữa hay kh�ng ? Sức khỏe của con c�ng ng�y c�ng k�m, bao nhi�u thứ thuốc uống v� hằng bữa liệu k�o d�i sự sống của con ��ợc �ến bao l�u ? �iều n�y, con ��u d�m cho m� biết.

Mọi ng�ời lại vỗ tay khi con lạy xong. Rồi thì nhập tiệc. Bữa tiệc h�m �� thật l� vui. Ng�ời vui nhứt l� m�. * * *

M� �i ! Bữa nay l� ng�y sanh thứ 103 của m�, ng�y ��a �ng T�o về Trời. Vậy l� ba n�m qua rồi, con �ã kh�ng về th�m m�. � Thằng ch� �ẻ � của m� vẫn còn � tr�i s�ng lạc chợ �, �ể cho m� cứ phải tr�ng n� về, tr�ng hằng ng�y, tr�ng mòn con mắt, tr�ng kh� n�ớc mắt ! M� th��ng con , xin m� tha thứ cho con... tha thứ cho con �.

(với sự �ồng ý của t�c giả, nguy�n tựa "thằng ch� �ẻ" )

Tiểu Tử
Hosted by www.Geocities.ws

1