ยาในกลุ่ม penicillin สามารถแบ่งออกได้เป็น 4 กลุ่ม
ซึ่งในแต่ละกลุ่มจะมีขอบเขตการต้านเชื้อที่แตกต่างกัน
1.Natural penicillin
ประกอบด้วย penicillin G และ penicillin V จะออกฤทธิ์ได้ดีต่อเชื้อ gram-positive
เป็นส่วนใหญ่ และออกฤทธิ์ต่อเชื้อ gram-negative cocci และเชื้อ gram-negative
บางตัว
2.Aminopenicillin
ประกอบด้วย ampicillin , amoxicillin , bacampicillin , piramnicillin , amoxicillin
and clavulanic acid จะออกฤทธิ์ได้ดีกับเชื้อ gram-positive ที่ไวต่อยาในกลุ่ม
penicillin เชื้อ Escherichia coli,Proteus mirabilis, Salmonella sp.,Shigella
sp.,Haemophilus influenzae
3.Penicillinase-Resistance penicillin
ประกอบด้วย cloxacillin dicloxacillin flucloxacillin methicillin naficillin oxacillin
จะออกฤทธิ์ beta-lactamase-producing staphylococci
4.Extended-spectrum penicillin
ประกอบด้วย carbenicillin mezlocillin piperacillin ticarcillin จะออกฤทธิ์ต่อเชื้อ
gram-positive ได้กว้างกว่ายาในกลุ่ม natural penicillin และ aminopenicillins
นอกจากนี้ยังมีฤทธิ์ต่อเชื้อ gram-negative bacilli, Pseudomonas aeruginosa
(McEvoy ; 1999 , The United State Pharmaceutical Convention ; 2000)
กลไกการออกฤทธิ์ของยาในกลุ่ม Penicillin
ยาในกลุ่ม penicillin จะออกฤทธิ์ยับยั้งกระบวนการสร้างผนังเซลล์โดยจะออกฤทธิ์ได้ดีในขณะที่เซลล์มีการแบ่งตัว
และความสามารถในการทำลายเชื้อหรือยับยั้งเชื้อจะขึ้นกับระดับความเข้มข้นของยาในกระแสเลือด
(Riley ; 2000)
สำหรับรายงานฉบับนี้จะกล่าวถึงเฉพาะยาที่มีในร้านเภสัชชุมชน 5 ซึ่งได้แก่ penicillin
G potassium , penicillin V potassium , ampicillin , amoxicillin , bacampicillin
,amoxicillin and clavulanic acid , cloxacillin และ dicloxacillin
ตารางที่ 1 แสดงขอบเขตของเชื้อที่ไวต่อยาในกลุ่ม penicillin
Organisms generally susceptible to penicillins
organisms Penicillin G Penicillin V Cloxacillin
Dicloxacillin Amoxicillin Ampicillin Bacampicillin Amoxicillin/
potassium clavulanate
Gram-positive Staphylococci / * / * / / / * / * / * /
Staphylococcus aureus / * / * / / /
Streptococci / / /
Streptococcus pneumoniae / / / / / / / /
Beta-hemolytic streptococci / / / / / /
Anterococcus faecalis / *** / / / / /
Streptococcus viridans / / / / /
Corynebacterium diptheriae / /
Bacillus anthracis / / /
Erysipelothrix rhusiopathiae /
Listeria monocytogenes / / / /
Gram-negative Eschericia coli / / / / /
Haemophilus influenzae / / / /
Eikenella corrodens /
Klebsiella sp. /
Neisseria gonorrhoreae / * / / / / /
Neisseria meningitidis / / /
Proteus mirabilis / / / / /
Salmonella sp. / /
Shigella sp. / /
Enterobacter sp. / /
Streptobacillus moniliformis / /
Moraxella catarrhalis /
Anaerobic Clostidium sp. / / / / /
Peptococcus sp. / / / / /
Peptostreptococcus sp. / / / /
Bacteroides sp. / ** /
Fusobacterium sp. / /
Eubacterium sp. /
Treponema pallidum / /
Actinomyces bovis / /
* non-penicillinase producing ** many strains of fragilis are resistant
*** bateriostatics effect (Riley ; 2000)
ตารางที่ 2 แสดงคุณสมบัติของยาในกลุ่ม penicillin
Penicillinase-resistant Acid stable May be take
with meals
Penicillin G no no no
Penicillin V no no yes
Amoxicillin no yes yes
Ampicillin no yes no
Amoxicillin/potassium clavulanate yes yes yes
Bacampicillin no yes yes
Cloxacillin yes yes no
Dicloxacillin yes yes no
(Riley ; 2000)
Stability
ควรเก็บที่อุณหภูมิต่ำกว่า 40 ฐ c โดยอุณหภูมิที่แนะนำคือ 15-30 ฐ c สำหรับยาปฏิชีวนะในรูปผงแห้งหลังจากผสมแล้วหากเก็บในตู้เย็นจะเก็บได้
14 วัน (ยกเว้น bacampicillin และ amoxicillin/clavalunate potassium แนะนำให้เก็บในตู้เย็นซึ่งจะเก็บได้
10 วัน) หากเก็บที่อุณหภูมิห้องจะเก็บได้ 7 วัน (ยกเว้น cloxacillin หากเก็บที่อุณหภูมิห้องจะเก็บได้
3 วัน)
(Lacy ; 2001-2002 , Riley ; 2000)
Penicillin V potassium
ข้อบ่งใช้
รักษาการติดเชื้อบริเวณ respiratory tract, otitis media, sinusitis, urinary tract,
skin และใช้เป็น phophylaxis ในโรค rheumatic fever (Lacy ; 2001-2002)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในเด็กที่มีอายุต่ำกว่า 12 ปี
25 -50 mg/kg/day โดยแบ่งให้ทุก 6-8 ชั่วโมง
ขนาดยาสูงสุด 3 g/day (Lacy ; 2001-2002)
ขนาดยาในผู้ใหญ่และเด็กที่มีอายุมากกว่า 12 ปี
1. Streptococcal infection : การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบน
125-500 mg (200,000 - 800,000 unit) ทุก 6-8 ชั่วโมง เป็นเวลา 10 วัน
2. Pneumococcal infection : การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจที่มีระดับความรุนแรงเล็กน้อย
ถึงปานกลางรวมทั้ง otitis media
250-500 mg (400,000 - 800,000 unit) ทุก 6-8 ชั่วโมง จนกระทั่งไม่มีอาการไข้เป็น
เวลาอย่างน้อย 2วัน
3 .Staphylococcal infection : การติดเชื้อที่ผิวหนังและ soft tissue ที่รุนแรงเพียงเล็กน้อย
250-500 mg (400,000 - 800,000 unit) ทุก 6-8 ชั่วโมง
4. Fusospirochetosis (Vincent ' s infection) of oropharynx : ระดับความรุนแรงเล็กน้อยถึงปานกลาง
250-500 mg (400,000 - 800,000 unit) ทุก 6-8 ชั่วโมง
ขนาดยาสูงสุดในผู้ใหญ่ 7.2 g / day (11,520,000 unit)
(McEvoy ; 1999 , Riley ; 2000 , The United State Pharmaceutical Convention ;
2000)
ผู้ป่วยที่มีการทำงานของไตบกพร่อง (Cl cr < 10
ml/min)
250 mg ทุก 6 ชั่วโมง (Lacy ; 2001-2002 )
pharmacokinetics
Absorption
ถูกดูดซึมจากทางเดินอาหารได้ประมาณ 60-73 % การดูดซึมจะเกิดขึ้นได้สูงสุดเมื่อให้ก่อนอาหารอย่างน้อย
1 ชั่วโมง หรือหลังจากรับประทานอาหารอย่างน้อย 2 ชั่วโมง ความเข้มข้นของยาในเลือดจะถึงระดับสูงสุดภายใน
0.5-1 ชั่วโมง หากในร่วมกับอาหารจะทำให้ระดับยาสูงสุดลดต่ำลงและถึงระดับสูงสุดช้าลง
แต่ปริมาณยาทั้งหมดที่ถูกดูดซึมไม่เปลี่ยนแปลง
(Lacy ; 2001-2002 : McEvoy ; 1999 )
Distribution
Penicillin V จะจับกับ serum proteins 75-89 % ยาสามารถแพร่ผ่านรกและผ่านทางน้ำนม
มีปริมาณน้อยมากที่สามารถแพร่กระจายเข้าสู่ CSF
Elimination
Half-life ของยาในผู้ใหญ่ที่มีสภาวะการทำงานของไตปกติคือ 0.5 ชั่วโมง ประมาณ 35-70
% ของขนาดยาจะถูก metabolized ได้เป็น active และ inactive metabolites
จากการศึกษาพบว่า 26-65 % ของขนาดยาจะถูกขับออกทางไตในรูปที่ไม่เปลี่ยนแปลงและในรูป
metabolites ภายใน 6-8 ชั่วโมง และประมาณ 32 % จะถูกขับออกทางอุจจาระ การขับออกทางไตจะช้าลงในเด็กแรกเกิด
ทารก และผู้ที่มีการทำงานของไตผิดปกติ
(McEvoy ; 1999)
อาการไม่พึงประสงค์
พบมากกว่า 10 %
mild diarrhea, vomiting, nausea, oral candidiasis
พบน้อยกว่า 1 %
acute interstitial nephritis, anaphylaxsis, convulsion, fever, hemolytic anemia,hypersensitivity
reaction, positive Coombs ' reaction (Lacy ; 2001-2002 )
ข้อห้ามใช้
ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยา pencillin และส่วนประกอบอื่นๆ ในตำรับ (Lacy ; 2001-2002
)
ข้อควรระวัง
ควรใช้อย่างระมัดระวังในผู้ที่มีการทำงานของไตบกพร่อง ผู้ที่มีประวัติการชัก หญิงให้
นมบุตรและผู้ที่มีประวัติแพ้ยาในกลุ่ม Cephalosporin (Lacy ; 2001-2002 : McEvoy
; 1999 )
Pregnancy category : C (Lacy ; 2001-2002)
Penicillin G Potassium
ข้อบ่งใช้
ใช้ในการรักษาการติดเชื้อ
1.gram-positive aerobic cocci
- Streptococcus pneumoniae ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการติดเชื้อที่ระบบทางเดินหายใจส่วนบนและส่วนล่าง
เช่น pneumonia , empyema , otitis media , sinusitis
- Streptococcus pyogenes ทำให้เกิดการติดเชื้อที่ระบบทางเดินหายใจ เช่น pharyngitis
, tonsillitis , otitis media และ sinusitis การติดเชื้อที่ผิวหนัง เช่น erysipeles
, cellulitis และ pyodema การติดเชื้อที่รุนแรง เช่น bacteremia และ septic
2.gram-negative aerobic cocci
ใช้ในการรักษา bacteremia ซึ่งเกิดจาก E. coli , Enterobacter aerogenes , Alcaligenes
faecalis , Salmonella , Shigella
(McEvoy ; 1999)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในผู้ใหญ่
- ในการรักษาโรคจะใช้ในขนาด 200,000 - 500,000 unit (125-325 mg) ทุก 6-8 h.
- ในการป้องกันการติดเชื้อ streptococci ในผู้ป่วยที่มีประวัติเป็น rheumatic heart
disease
จะใช้ในขนาด 200,000 - 250,000 unit (125 - 156 mg) ทุก 12 h.
- ขนาดยาสูงสุดในผู้ใหญ่ไม่เกิน 12,000,000 unit (7.5 g) ต่อวัน
ขนาดยาในเด็ก (ทารก - 12 ปี)
- ใช้ในขนาด 4,167 - 15,000 unit/kg q. 4 h. หรือ 6,250 - 22,500 unit/kg q. 6
h. หรือ
8,333 - 30,000 unit/kg q. 8 h.
(The United State Pharmaceutical Convention ; 2000 , Riley ; 2000)
Pharmacokinetic
Absorption
Penicillin G ไวต่อการถูก hydrolyze ด้วยกรดในทางเดินอาหาร ดังนั้นเมื่อให้โดยการรับประทานจะดูดซึมได้ประมาณ
15 -30 % มีค่า Tmax 30 - 60 นาที และ C max 0.5 unit/ml อาหารจะมีผลในการลดอัตราและปริมาณการดูดซึมของยา
Distribution
ยาสามารถแพร่ผ่านรกและน้ำนมได้ ค่า Vd 0.53 - 0.67 l/kg และค่า plasma protein
binding 45 - 68 %
Elimination
penicillin G และสาร metabolite จะถูกขับออกทางปัสสาวะเป็นส่วนใหญ่ (60%) มีเพียงบางส่วนที่ถูกขับออกทางน้ำดี
(McEvoy ; 1999)
อาการไม่พึงประสงค์
1.Hypersensitivity reaction
ระดับความรุนแรงของปฏิกริยาการแพ้มีความแตกต่างกัน ตั้งแต่ mild rash , eosinophilia
, fever จนถึง fetal anaphylaxis
2.GI effect
อาการที่พบบ่อย คือ คลื่นไส้ อาเจียน ไม่สบายท้อง และท้องเสีย
(McEvoy ; 1999)
ข้อห้ามใช้
ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยาในกลุ่ม penicillin cephalosporin
ข้อควรระวัง
ระวังการใช้ในหญิงให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านน้ำนมได้
(McEvoy ; 1999)
Pregnancy category : B (Lacy ; 2001-2002)
Amoxicillin
ข้อบ่งใช้
1.ใช้ในการรักษาการติดเชื้อที่เกิดจาก gram-negative เช่น Neisseria gonorrhoea
, Haemophilus influenzae , Escherichia coli , Proteus mirabilis และ Salmonella
2.ใช้ในการรักษาการติดเชื้อที่เกิดจาก gram-positive Streptococcus pneumoniae
, Enterococci , nonpenicillinase - producing staphylococci และ Listeria
(McEvoy ; 1999)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในผู้ใหญ่
1.รักษาการติดเชื้อหู คอ จมูก
ชนิดไม่รุนแรงหรือรุนแรงปานกลาง ขนาด 500 mg q. 12 h. หรือ 250 mg q. 8 h.
ชนิดที่รุนแรง ขนาด 875 mg q.12 h. หรือ 500 mg q. 8 h.
2.รักษาการติดเชื้อที่ระบบทางเดินหายใจส่วนล่าง
รับประทานขนาด 875 mg q.12 h. หรือ 500 mg q. 8 h
3.รักษาการติดเชื้อที่ผิวหนัง ระบบทางเดินปัสสาวะและระบบสืบพันธุ์
ชนิดไม่รุนแรงหรือรุนแรงปานกลาง ขนาด 500 mg q. 12 h. หรือ 250 mg q. 8 h.
ชนิดที่รุนแรง ขนาด 875 mg q.12 h. หรือ 500 mg q. 8 h.
4.รักษา acute uncomplicated gonorrhea
รับประทานขนาด 3 g. ครั้งเดียว
5.ป้องกัน endocarditis
รับประทานขนาด 3 g. ก่อนผ่าตัด 4 ชั่วโมง หลังจากให้ยาครั้งแรก 6 ชั่วโมงให้ยา
ในขนาด 1.5 g
ขนาดยาในเด็ก
1.การติดเชื้อที่หู คอ จมูก
ชนิดไม่รุนแรงหรือรุนแรงปานกลาง รับประทานขนาด 20 mg/kg q.8 h. หรือขนาด
25 mg/kg q. 12 h.
ชนิดรุนแรง รับประทานขนาด 40 mg/kg q.8 h. หรือขนาด 45 mg/kg q. 12 h.
2.การติดเชื้อที่ระบบทางเดินหายใจส่วนล่าง
รับประทานขนาด 40 mg/kg q.8 h. หรือขนาด 45 mg/kg q. 12 h.
3.การติดเชื้อที่ผิวหนัง ระบบทางเดินปัสสาวะและอวัยวะสืบพันธ์
ชนิดไม่รุนแรงหรือรุนแรงปานกลาง รับประทานขนาด 20 mg/kg q.8 h. หรือขนาด
25 mg/kg q. 12 h.
ชนิดรุนแรง รับประทานขนาด 40 mg/kg q.8 h. หรือขนาด 45 mg/kg q. 12 h.
4.รักษา acute uncomplicated gonorrhea
รับประทานขนาด 50 mg/kg ร่วมกับ probenecid 25 mg/kg
(The United State Pharmaceutical Convention ; 2000 , Riley ; 2000)
Pharmacokinetics
Absorption
Amoxicillin ถูกดูดซึมได้รวดเร็วและสมบูรณ์ในทางเดินอาหารประมาณ 74 -92 % มีค่า
Tmax ประมาณ 1 ชั่วโมง และอาหารไม่มีผลรบกวนการดูดซึมของยา
Distribution
ยาสามารถแพร่กระจายผ่านทาง body fluid และกระดูกได้ดี แต่สามารถผ่านเยื่อหุ้มสมองได้น้อย
มี plasma protein binding 17 - 20 %
Elimination
ยาจะถูกขับออกทางไตในรูปที่ไม่เปลี่ยนแปลงประมาณ 80 % และ 19 -33 % จะถูกขับออกในรูปของ
pencilloic acid
(McEvoy ; 1999 , Lacy 2001-2002)
อาการไม่พึงประสงค์
1.GI effect
อาการที่พบบ่อยคือ ท้องเสีย (0.5-5%) คลื่นไส้ อาเจียน และ epigastric pain
2.rash (McEvoy ; 1999)
ข้อห้ามใช้
ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยาในกลุ่ม penicillin cephalosporin
ข้อควรระวัง
1.ระวังการใช้ในหญิงให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านน้ำนมได้
2.ระวังการใช้ในผู้ป่วย infectious mononucleosis
(McEvoy ; 1999)
Pregnancy category : B (Lacy ; 2001-2002)
Ampicillin
ข้อบ่งใช้
1.ใช้ในการรักษาโรคที่เกิดจากการติดเชื้อ gram-negative เช่น Haemophilus influenzae
, Escherichia coli , proteus mirabilis , salmonella
2.ใช้ในการรักษาโรคที่เกิดจากการติดเชื้อ gram-positive เช่น Streptococcus pneumoniae
, Enterococci , nonpenicillinase-producing staphylococci , Listeria
(ไม่ใช้เป็นตัวแรกในการรักษาการติดเชื้อที่รุนแรง และ life threatening)
(McEvoy ; 1999)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในผู้ใหญ่
1.การรักษาการติดเชื้อที่ทางเดินหายใจ และการติดเชื้อที่ผิวหนัง
รับประทานขนาด 200 - 500 mg q. 6 h.
2.การรักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินอาหาร และระบบปัสสาวะ
รับประทานในขนาด 500 mg q. 6 h.
ไม่เกินวันละ 4 กรัม
ขนาดยาในเด็ก
1.การรักษาการติดเชื้อที่ทางเดินหายใจ และการติดเชื้อที่ผิวหนัง
ในเด็กที่น้ำหนักน้อยกว่าหรือเท่ากับ 40 kg รับประทานขนาด 25-50 mg/kg/day
2.การรักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินอาหาร และระบบปัสสาวะ
ในเด็กที่น้ำหนักน้อยกว่าหรือเท่ากับ 40 kg รับประทานขนาด 50-100 mg/kg/day
(McEvoy ; 1999 , Riley ; 2000)
Pharmacokinetic
Absorption
Ampicillin มีความคงตัวดีในกรด ถูกดูดซึมจากทางเดินอาหารประมาณ 30-55% มีค่า Tmax
1 ชั่วโมงและ C max 1.8-2.9 mcg/ml และอาหารมีผลลดอัตราและปริมาณการดูดซึมของยา
Distribution
Ampicillin สามารถแพร่กระจายผ่านรก น้ำนม และน้ำดีได้ดี มีค่า plasma protein binding
15-25 %
Elimination
ประมาณ 90 % ของยาจะถูกกำจัดออกในรูปที่ไม่เปลี่ยนแปลงผ่านทางปัสสาวะ มีบางส่วนถูกขับออกในรูปของ
penicilloic acid และ 6-aminopenicillanic acid มีค่า half life ประมาณ 0.7 - 1.4
ชั่วโมง
อาการไม่พึงประสงค์
1.GI effect
อาการที่พบบ่อยคือ ท้องเสีย (9-17 %) เนื่องจากยาดูดซึมได้น้อยในทางเดินอาหาร ทำให้มีผลต่อ
normal flora ในทางเดินอาหาร มักพบได้บ่อยในเด็กเล็ก ๆ และคนชรา
2.Rash
อาการผื่นที่เกิดจาก ampicillin ประมาณ 65 % จะเป็น maculopapular type A ซึ่งความถี่ในการเกิดผื่นจะไม่สัมพันธ์กับขนาดของยาที่ได้รับ
3.Hypersensitivity
อาการที่พบบ่อยคือ eosinophilia , rash
ข้อห้ามใช้
ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยาในกลุ่ม penicillin cephalosporin
ข้อควรระวัง
ระวังการใช้ในหญิงให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านน้ำนมได้ (McEvoy ; 1999)
Pregnancy category : B (Lacy ; 2001-2002)
Amoxicillin / Clavulanate Potassium
ข้อบ่งใช้
1.ใช้ในการรักษาการติดเชื้อในทางเดินหายใจส่วนล่าง otitis media , sinusitis
2.ใช้ในการรักษาการติดเชื้อที่ผิวหนัง
3.ใช้ในการรักษาโรค chancroid , gonorrhea
4.ใช้ในการรักษาโรค abcesses ,cellulitis , impetigo
(McEvoy ; 1999)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในผู้ใหญ่
1.ขนาดในการรักษา pneumonia และโรคติดเชื้อที่รุนแรง
รับประทาน amoxicillin 875 mg และ clavulanate potassium 125 mg q. 12 h.
รับประทาน amoxicillin 500 mg และ clavulanate potassium 125 mg q. 8 h.
2.ขนาดในการรักษาการติดเชื้อชนิดอื่น ๆ
รับประทาน amoxicillin 500 mg และ clavulanate potassium 125 mg q. 12 h.
รับประทาน amoxicillin 250 mg และ clavulanate potassium 125 mg q. 8 h.
ขนาดยาในเด็ก
ขนาดของยาที่ใช้ในการรักษาการติดเชื้อที่ระบบทางเดินหายใจส่วนล่าง otitis media
sinusitis
เด็กแรกเกิด และเด็กทารกที่อายุน้อยกว่า 3 เดือน รับประทานในขนาด 30 mg/kg
q. 12 h. (ตามขนาดของ amoxicillin)
เด็กทารกที่อายุมากกว่า 3 เดือนรับประทานในขนาด 30 mg/kg q. 12 h (ตามขนาดของ amoxicillin)
.
(The United State Pharmaceutical Convention ; 2000 , Riley ;2000)
Pharmocokinetic
Absorption
Amoxicillin/clavulanate potassium มีความคงตัวดีในกรด ถูกดูดซึมได้ดีจากทางเดินอาหารมีค่า
Tmax 1-2.5 ชั่วโมงและ C max 3.7-4.8 mcg/ml ของ amoxicillin และ 2.2-3.5 mcg/ml
ของ clavulanate potassium
Distribution
Amoxicillin/clavulanate potassium สามารถแพร่กระจายผ่านปอด pleural fluid peritoneal
fluid ได้ดี มีค่า plasma protein binding ของ amoxicillin 17-20 % และclavulanate
potassium 22-30 %
Elimination
ขับออกทางปัสสาวะได้ major metabolite คือ 1-amino-4-hydroxybutan-2-one และบางส่วนถูกขับออกในรูปที่ไม่เปลี่ยนแปลง
อาการไม่พึงประสงค์
1.GI effect
พบว่าการรับประทาน Amoxicillin/clavulanate potassium จะทำให้เกิดอาการท้องเสียหรือถ่ายเหลว
ๆ ประมาณ 9 % และทำให้เกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียนประมาณ 1.5 % โดยอาการที่เกิดขึ้นจะแปรผันตามขนาดของ
clavulanate potassium การรับประทานพร้อมอาหารสามารถลดความรุนแรงของอาการได้
2.rash urticaria
ข้อห้ามใช้
1.ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยาในกลุ่ม penicillin cephalosporin
2.ระวังการใช้ในผู้ป่วย infectious mononucleosis
ข้อควรระวัง
ระวังการใช้ในหญิงให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านน้ำนมได้
(McEvoy ; 1999)
Pregnancy category : B (Lacy ; 2001-2002)
Bacampicillin
ข้อบ่งใช้
ใช้รักษา respiratory tract infection, GI tract infection, skin and skin structure
infection, genitourinary tract infection, otitis media ซึ่งเกิดจากเชื้อที่ตอบสนองต่อการรักษาด้วยยานี้
และใช้รักษา gonorrhea ที่เกิดจากเชื้อ Neisseria gonorrhoeae ซึ่งตอบสนองต่อการรักษาด้วยยานี้
(McEvoy ; 1999)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในเด็กที่มีน้ำหนัก < 25 กิโลกรัม
1. รักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบนรวมทั้ง otitis media ที่เกิดจากเชื้อ
susceptible Streptococci, Pneumococci, nonpenicillinase-producing Staphylococci
หรือ Haemophilus influenzae
2. รักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะที่เกิดจากเชื้อ susceptible Escherichia
coli, Proteus mirabilis หรือ Streptococcus faecalis
3. รักษาการติดเชื้อที่ผิวหนังหรือโครงสร้างของผิวหนังที่เกิดจากเชื้อ Streptococci
หรือ nonpenicillinase-producing Staphylococci
ชนิดไม่รุนแรง ขนาดยาคือ 12.5 mg/kg ( equivalent to 8.75/kg mg of ampicillin)
ทุก 12 ชั่วโมง
ชนิดรุนแรง ขนาดยาคือ 25 mg/kg ( equivalent to 17.5 mg/kg of ampicillin) ทุก
12 ชั่วโมง
4. รักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนล่างที่เกิดจากเชื้อ susceptible Streptococci,
pneumococci , nonpenicillinase - producing Staphylococci หรือ Haemophilus
influenzae
ขนาดยาคือ 25 mg/kg ( equivalent to 17.5 mg/kg of ampicillin) ทุก 12 ชั่วโมง
ขนาดยาในผู้ใหญ่และในเด็กที่มีน้ำหนัก ณ 25 กิโลกรัม
1. รักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบนรวมทั้ง otitis media ที่เกิดจากเชื้อ
susceptible Streptococci, nonpenicillinase-producing Staphylococci หรือ Haemophilus
influenzae
2. รักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะที่เกิดจากเชื้อ susceptible Escherichia
coli, Proteus mirabilis หรือ Streptococcus faecalis
3. รักษาการติดเชื้อที่ผิวหนังหรือโครงสร้างของผิวหนังที่เกิดจากเชื้อ Streptococci
หรือ nonpenicillinase-producing Staphylococci
ชนิดไม่รุนแรง ให้รับประทานขนาด 400 mg ( equivalent to 280 mg of ampicillin)
ทุก 12 ชั่วโมง
ชนิดรุนแรงหรือเชื้อตอบสนองต่อยาน้อย ให้รับประทานในขนาด 800 mg ( equivalent to
560 mg of ampicillin) ทุก 12 ชั่วโมง
4. รักษาการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนล่างที่เกิดจากเชื้อ susceptible Streptococci,
nonpenicillinase-producing Staphylococci หรือ Haemophilus influenzae
ให้รับประทานในขนาด 800 mg (equivalent to 560 mg of ampicillin) ทุก 12 ชั่วโมง
ในกรณี acute exacerbation จาก chronic bronchitis ในผู้ใหญ่สามารถให้ยาได้สูงถึง
1.6 g (equivalent to 1.12 g of ampicillin) ทุก 12 ชั่วโมง
5. รักษาภาวะ acute uncomplicated urogenital gonorrhea ที่เกิดจากเชื้อ susceptible
nonpenicillinase-producing Neisseria gonorrhoeae
ให้ยาในขนาด 1.6 g ครั้งเดียว (equivalent to 1.12 g of ampicillin) โดยให้ร่วมกับ
oral probenecid (McEvoy ; 1999)
ขนาดยาสูงสุดในผู้ใหญ่ คือ 3.2 g / วัน
(The United State Pharmaceutical Convention ; 2000)
ระยะเวลาที่ใช้ในการรักษา
ระยะเวลาในการรักษาจะขึ้นอยู่กับชนิดและความรุนแรงของเชื้อ สำหรับการติดเชื้อ ส่วนใหญ่ยกเว้น
gonorrhea จะต้องใช้เวลาในการรักษาต่อไปอีกอย่างน้อย 48-72 ชั่วโมงหลังจากอาการของโรคหายไป
(McEvoy ; 1999)
Pharmacokinetics
Absorption
Bacampicillin hydrochloride จะถูก hydrolyzed อย่างรวดเร็วและสมบูรณ์ได้เป็น ampicillin,
acetaldehyde, carbondioxide และ ethanol โดย enzyme nonspecific esterase ที่มีอยู่ในผนังลำไส้และในพลาสมา
กระบวนการ hydrolysis จะเกิดขึ้นตั้งแต่ระหว่างการดูดซึมจากระบบทางเดินอาหารแต่จะเกิดขึ้นอย่างสมบูรณ์เมื่ออยู่ในพลาสมา
ยาสามารถดูดซึมจากทางเดินอาหารได้ประมาณ 80-98 % มีค่า Tmax ประมาณ 30-90 นาที
Bacampicillin สามารถทนต่อกรด อาหารจะไม่มีผลต่อระยะเวลาและปริมาณในการ ดูดซึมในกรณียาเม็ด
จึงสามารถให้ยาได้ทั้งในขณะท้องว่างและหลังรับประทานอาหาร แต่หากเป็น oral suspension
ควรให้ยาก่อนอาหาร 1 ชั่วโมงหรือหลังจากรับประทานอาหารอย่างน้อย 2 ชั่วโมง พร้อมกับดื่มน้ำตาม
1 แก้ว
Distribution
Bacampicillin จะถูก hydrolyzed ได้เป็น Ampicillin แต่ระดับความเข้มข้นใน serum
ของ Ampicillin ที่ได้จาก Bacampicillin จะสูงกว่าที่ได้จาก Oral Ampicillin ทำให้ยาสามารถเข้าสู่เนื้อเยื่อและ
fluid ต่าง ๆ ได้ดีกว่า
Elimination
เช่นเดียวกับ Ampicillin สำหรับค่า serum half-life จะมีค่านานขึ้นในผู้ป่วยที่มีค่า
creatinine clearance < 30 ml/min (0.50 ml/ sec) (McEvoy ; 1999)
อาการไม่พึงประสงค์
- GI effects : nausea , vomiting (0.7-4.1%) , diarrhea (0.5-5 %), anorexia,
epigastric
distress, gastritis
- rash (2.4 %)
- hypersensitivity reaction (McEvoy ; 1999)
ข้อห้ามใช้
ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยาในกลุ่ม penicillin
(McEvoy ; 1999)
ข้อควรระวัง
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในผู้ที่มีประวัติแพ้ยาในกลุ่ม cephalosporin
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในหญิงให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านทางน้ำนม
(McEvoy ; 1999)
Cloxacillin sodium
ข้อบ่งใช้
ใช้รักษาการติดเชื้อที่เกิดจาก penicillinase-producing Staphylococci ในระบบทางเดินหายใจ
ผิวหนังและโครงสร้างของผิวหนัง กระดูกและข้อต่อ และระบบทางเดินปัสสาวะ (ไม่ใช้เป็นตัวแรกในการรักษาการติดเชื้อที่รุนแรง
และ life threatening)
(Lacy ; 2001-2002)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในเด็กอายุ > 1 เดือน และมีน้ำหนัก < 20 กิโลกรัม
การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบน ผิวหนังหรือโครงสร้างของผิวหนัง
ชนิดไม่รุนแรง ให้ยาในขนาด 50 mg/kg/day โดยแบ่งให้ทุก 6 ชั่วโมง
ชนิดรุนแรง ให้ยาในขนาด 100 mg/kg/day โดยแบ่งให้ทุก 6 ชั่วโมง
ขนาดยาสูงสุดในเด็ก 4 g/day
(McEvoy ;1999 : The United State Pharmaceutical Convention ; 2000)
ขนาดยาในผู้ใหญ่และเด็กที่มีน้ำหนัก ณ 20 กิโลกรัม
การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบน ผิวหนังหรือโครงสร้างของผิวหนัง
ชนิดไม่รุนแรง ให้ยาในขนาด 250 mg ทุก 6 ชั่วโมง
ชนิดรุนแรง ให้ยาในขนาด 500 mg ทุก 6 ชั่วโมง
ขนาดยาสูงสุด 6 g/day
(Lacy ; 2001-2002 : McEvoy ; 1999The United State Pharmaceutical Convention
; 2000)
ผู้ป่วยที่มีสภาวะการทำงานของไตบกพร่อง
ไม่มีความจำเป็นต้องปรับขนาดยา ยกเว้นผู้ที่มีการทำงานของไตบกพร่องรุนแรง
(The United State Pharmaceutical Convention ; 2000)
ระยะเวลาที่ใช้ในการรักษา
ระยะเวลาในการรักษาขึ้นกับชนิดและความรุนแรงของเชื้อ สำหรับ staphylococcal infection
จะต้องใช้เวลาในการรักษาต่อเนื่องอย่างน้อย 14 วัน หากใช้ในกรณีรักษาการติดเชื้อที่เกิดจาก
group A beta-hemolytic streptococci จะต้องรักษาต่อเนื่องอย่างน้อย 10 วัน เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิด
rheumatic fever และ glomerulonephritis
(McEvoy ; 1999)
Pharmacokinetics
Absorption
Cloxacillin สามารถทนกรดในกระเพาะอาหารได้ดี ยาจะถูกดูดซึมจากทางเดินอาหารได้อย่างรวดเร็วแต่การดูดซึมจะไม่สมบูรณ์
(ดูดซึมได้ 37-60 % ของขนาดยา) มีค่า Tmax ประมาณ 0.5-2 ชั่วโมง
การให้ยาร่วมกับอาหารจะทำให้ลดอัตราและปริมาณในการดูดซึม ควรกินยาก่อนอาหาร 1 ชั่วโมง
หรือหลังจากกินอาหารอย่างน้อย 2 ชั่วโมง
Distribution
ยาสามารถแพร่กระจายเข้าสู่ตับ ไต, synovial fluid, pleural fluid, ascitic fluid,
กระดูกและน้ำดี สามารถผ่านเข้าสู่ CSF ได้เพียงเล็กน้อย นอกจากนี้ยังสามารถผ่านรกและถูกขับออกได้ทางน้ำนม
Cloxacillin จับกับ serum protein 90-96 %
Elimination
30-62 % ของขนาดยาจะถูกขับออกทางไตในรูปที่ไม่เปลี่ยนแปลงและในรูป metabolites
ภายใน 6 ชั่วโมง ซึ่ง 10 - 21 % ของที่ขับออกอยู่ในรูป active metabolite และมียาบางส่วนถูกขับออกทางอุจจาระ
serum half-life ของยาในผู้ใหญ่ที่มีการทำงานของไตปกติมีค่า 0.4-0.8 ชั่วโมง ส่วนในผู้ที่มีการทำงานของไตบกพร่องมีค่า
0.8-2.3 ชั่วโมง และการขับออกของยาจะช้าลงในเด็กเล็ก
(Lacy ; 2001-2002 : McEvoy ; 1999)
อาการไม่พึงประสงค์
พบประมาณ 1-10 %
nausea, diarrhea, abdominal pain
พบน้อยกว่า 1 %
agranulocytosis, anemia, eosinophillia, fever, hematuria, hemolytic anemia,
hepatotoxicity, hypersensitivity, increase BUN/creatinine, interstitial nephritis,
leukopenia, neutropenia, prolong PT, pseudomembranous colitis, rash (maculopapular
to exfoliative), thrombocytopenia, vaginitis, vomiting
(Lacy ; 2001-2002 )
ข้อห้ามใช้
- ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ยา cloxacillin และส่วนประกอบอื่นๆในตำรับ
- ห้ามใช้ในผู้ที่มีประวัติแพ้ยาในกลุ่ม penicillin
(Lacy ; 2001-2002 )
ข้อควรระวัง
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในผู้ที่มีประวัติการแพ้ยาในกลุ่ม cephalosporin เนื่องจากยาสามารถเกิด
cross-hypersensitivity ได้
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในผู้ป่วยโรคตับและโรคไต
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในหญิงที่ให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านทางน้ำนม
(Lacy ; 2001-2002 : McEvoy ; 1999 )
Pregnancy category : B (Lacy ; 2001-2002 )
Dicloxacillin sodium
ข้อบ่งใช้
ใช้รักษา systemic infection เช่น pneumonia, รักษาการติดเชื้อที่ผิวหนังและ soft
tissue รวมทั้ง osteomyelitis ที่เกิดจากเชื้อ penicillinase-producing staphylococci
(Lacy ; 2001-2002)
ขนาดที่ใช้ในการรักษา
ขนาดยาในเด็กอายุ > 1 เดือน และมีน้ำหนัก < 40 กิโลกรัม
การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบน, การติดเชื้อที่ผิวหนังหรือโครงสร้างของผิวหนัง
ชนิดรุนแรงเล็กน้อยถึงปานกลาง ให้ในขนาด 12.5 mg/kg/day โดยแบ่งให้ทุก 6 ชั่วโมง
(บางการศึกษาแนะนำให้ใช้ในขนาด 25-50 mg/kg/day โดยแบ่งให้ทุก 6 ชั่วโมง)
ชนิดรุนแรงหรือเกิดการแพร่กระจายของเชื้อ ให้ในขนาด 25 mg/kg/day โดยแบ่งให้ทุก
6 ชั่วโมง (McEvoy ; 1999)
ขนาดยาในผู้ใหญ่และเด็กที่มีน้ำหนัก > 40 กิโลกรัม
การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจส่วนบน, การติดเชื้อที่ผิวหนังหรือโครงสร้างของผิวหนัง
ชนิดรุนแรงเล็กน้อยถึงปานกลาง ให้ในขนาด 125 mg ทุก 6 ชั่วโมง
ชนิดรุนแรงหรือเกิดการแพร่กระจายของเชื้อ ให้ในขนาด 250 mg ทุก 6 ชั่วโมง
ขนาดยาสูงสุด 6 g/ วัน
(McEvoy ; 1999 : The United State Pharmaceutical Convention ; 2000)
ขนาดยาในผู้ที่มีภาวะการทำงานของไตบกพร่อง
ไม่มีความจำเป็นต้องปรับขนาดยาในผู้ที่มีการทำงานของไตบกพร่อง
ระยะเวลาที่ใช้ในการรักษา
ระยะเวลาในการรักษาขึ้นอยู่กับชนิดและความรุนแรงของเชื้อ สำหรับการติดเชื้อส่วนใหญ่ที่เกิดจาก
staphylococci จะใช้เวลารักษาติดต่อกันอย่างน้อย 14 วัน หากใช้ในการรักษา osteomyelitis,
endocarditis, หรือ metastatic infection อื่นๆจะต้องใช้เวลาในการรักษานานขึ้น
หากใช้ dicloxacillin รักษาการติดเชื้อที่เกิดจาก group A beta-hemolytic streptococci
จะต้องใช้ระยะเวลารักษาติดต่อกันอย่างน้อย 10 วัน เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิด rheumatic
fever และ glomerulonephritis (McEvoy ; 1999)
Pharmacokinetics
Absorption
Dicloxacillin สามารถทนกรดในกระเพาะอาหารได้ดี ยาจะถูกดูดซึมจากทางเดินอาหารได้อย่างรวดเร็วแต่การดูดซึมจะไม่สมบูรณ์
(ดูดซึมได้ 35-76 % ของขนาดยา) มีค่า Tmax ประมาณ 0.5-2 ชั่วโมง
การให้ยาร่วมกับอาหารจะทำให้ลดอัตราและปริมาณในการดูดซึม ควรกินยาก่อนอาหาร 1 ชั่วโมง
หรือหลังจากกินอาหารอย่างน้อย 2 ชั่วโมง
Distribution
Dicloxacillin สามารถแพร่กระจายเข้าสู่กระดูก, น้ำดี, pleural fluid และ synovial
fluid มียาปริมาณเพียงเล็กน้อยที่สามารถผ่านเข้า CSF นอกจากนี้ยาสามารถผ่านรกและแพร่กระจายเข้าสู่น้ำนม
Dicloxacillin จะจับกับ serum protein 95-99 %
Elimination
31-65 % ของขนาดยาจะถูกขับออกทางไตในรูปที่ไม่เปลี่ยนแปลงและในรูป metabolites
ภายใน 6-8 ชั่วโมง ซึ่ง 10-20 % ของที่ขับออกจะอยู่ในรูป active metabolite และมียาบางส่วนถูกขับออกทางอุจจาระ
ค่า serum half-life ในผู้ใหญ่ที่มีการทำงานของไตปกติมีค่า 0.6-0.8 ชั่วโมง และในผู้ที่มีการทำงานของไตบกพร่องรุนแรงมีค่า
1-2.2 ชั่วโมง
ในเด็กเล็กความเข้มข้นของยาใน serum จะสูงขึ้นและค่า serum half-life จะยาวนานขึ้นกว่าเด็กโต
(McEvoy ; 1999 )
อาการไม่พึงประสงค์
พบประมาณ 1-10%
Gastrointestinal : nausea, diarrhea, abdominal pain
พบน้อยกว่า 1 %
seizures, anxiety, confusion, hallocination, depression, leukopenia, neutropenia,
thrombocytopenia, juandice, hepatotoxicity, interstitial nephritis, clostridium
difficile colitis
(Lacy ; 2001-2002 )
ข้อห้ามใช้
- ห้ามใช้ในผู้ที่แพ้ Dicloxacillin และส่วนประกอบอื่นๆในตำรับ
- ผู้ที่มีประวัติการแพ้ยาในกลุ่ม penicillin
(Lacy ; 2001-2002)
ข้อควรระวัง
- ควรระมัดระวังการใช้ในผู้ที่มีประวัติการแพ้ยาในกลุ่ม penicillin
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในผู้ป่วยโรคตับ โรคไต
- ควรใช้อย่างระมัดระวังในหญิงให้นมบุตรเนื่องจากยาสามารถผ่านทางน้ำนม
(Lacy ; 2001-2002 : McEvoy ; 1999)
Pregnancy category : B (Lacy ; 2001-2002)
เอกสารอ้างอิง
1. Lacy;CF , Aramstrong;LL , Goldman;MP ,Drug Information
Handbook.9 th ed. , American Pharmaceutical Association, Lexi-compacy, USA,
2001-2002
2. McEvoy;GK (ed), American Hospital Formulary Services, American Society of
Hospital Pharmaciest, Bethesda, USA, 1999
3. Riley;MR, Drug Facts and comparisonsโ, Facts and comparisonsโ ,54th ed, A
Wolters Kluwer, St. Louis, USA, 2000
4. The United State Pharmaceutical Convension, United States Pharmacopeia
Dispensing Information, 20 th ed., Micromedex, USA, 2000