กล้าต่อสู้สิ่งยาก

          ช่วงเทศกาลปีใหม่จะมีการมอบของขวัญ  ส่งการ์ดอวยพรความสุข  เพื่อแสดงถึงความระลึกต่อพ่อแม่ ครูบาอาจารย์  ญาติสนิทมิตรสหาย  ผู้ร่วมงาน  ของที่ระลึกอย่างหนึ่งที่นิยมมอบให้กัน คือ หนังสือที่มีข้อคิดในการดำเนินชีวิต หรือหนังสือธรรมะ  เพื่อผู้ได้รับได้มีแนวทางการดำเนินชีวิตเพื่อความสุขความเจริญยิ่งๆ ขึ้นต่อไป

          ผู้เขียนได้รับหนังสือเล่มหนึ่งหน้าปกสวยสดใสมาก คือหนังสือ  “เพื่อความสุขใจ”   เขียนโดย  วศิน   อินทสระ  และเป็นการพิมพ์ถึง 11 ครั้งแล้ว  เนื้อหาหนังสือแบ่งเป็น 3  หมวด คือ หมวดที่ 1 เพื่อความสุขใจ  หมวด 2 การสร้างคุณภาพชีวิตและการทำงานที่ดี และหมวด 3 เพื่อสุขภาพจิตที่ดี  หนา 101 หน้า  หนังสือเล่มนี้ทั้งเล่มเปี่ยมด้วยสาระจริงๆ  จึงขอตัดบางตอนของหมวด 2 มาเผยแพร่ดังนี้

          ความทุกข์ยากลำบากเป็นฤดูกาลของชีวิต เหมือนต้นไม้ซึ่งจะต้องผ่านฤดูกาลทั้ง 3 จึงจะเจริญงอกงามได้ ความทุกข์ยากลำบาก ทำให้เราเข้าใจตัวเอง เข้าใจเพื่อนและญาติ ภรรยาหรือสามีดีขึ้น ผู้มีจิตใจเข้มแข็ง เมื่อมีความทุกข์ย่อมเข้มแข็งมากขึ้น และตั้งหน้าทำความดีมากขึ้น เพื่อเอาชนะความทุกข์ยากลำบากนั้น

          โปรดพิจารณาข้อความต่อไปนี้

          1.  ไฟนั้นทำลายไม้และสิ่งอื่นๆ เป็นอันมาก แต่ทำให้เหล็กแข็งขึ้น เหล็กที่ผ่านไฟแล้วเป็นเหล็กกล้าฉันใด ความทุกข์ยากลำบากได้ทำลายคนธรรมดาให้สิ้นหวัง เสียคนไปมากแล้ว แต่สำหรับบุรุษเหล็กคือคนเข้มแข็ง ความทุกข์ยากลำบากทำให้เขาเข้มแข็งยิ่งขึ้น ฉันนั้น

          2.  ตักน้ำใส่ตุ่มเพียงขัน สองขัน มองไม่ค่อยเห็นน้ำเลย แต่เมื่อตักบ่อยๆ เข้าเป็นร้อยๆ ขัน น้ำย่อมเต็มตุ่ม ฉันใด ทำความดีเพียงเล็กน้อยจะไม่ค่อยปรากฏ แต่พอทำมากเข้าความดีย่อมปรากฏ และเป็นผู้เต็มเปี่ยมไปด้วยความดี ฉันนั้น ในการนี้จะต้องมีความอดทนและความเพียรพยายามอย่างสม่ำเสมอ อย่าท้อถอยง่าย

          3.  ผลงานเป็นค่าอันแท้จริงของตน ถ้าเขาทำงานยิ่งใหญ่ได้ แสดงว่าเขามีความยิ่งใหญ่อยู่ภายใน และสิ่งนี้ไม่จำเป็นต้องหมายถึงความยิ่งใหญ่ทางอำนาจราชศักดิ์ แต่หมายถึงความยิ่งใหญ่ทางการงานในหน้าที่ของเขา เขาอาจเป็นเหมือนน็อตตัวหนึ่งของเรือเดินทะเล แต่เป็นน็อตที่มีคุณภาพ ปราศจากปัญหา เรือลำนั้นจะไม่จมเพราะน็อตวันนี้ เขาจะเป็นคนใหญ่หรือคนเล็กของสมาชิกของทีมงานในองค์การของเขาก็ตาม แต่เขาจะเป็นได้ดีที่สุด จะมีประสิทธิภาพมากที่สุด เขาอาจเป็นเหมือนกระเบื้องแผ่นหนึ่งที่มุ่งหลังคาอยู่ แต่เป็นกระเบื้องที่ไม่แตก ไม่ร้าว ไม่ทะลุ หลังคาจะไม่รั่วเพราะกระเบื้องแผ่นนั้น สมาชิกของทีมงานในองค์การต่างๆ ก็เหมือนกัน ถ้าแต่ละคนทำตนให้มีคุณภาพสมกับตำแหน่งฐานะของตนแล้ว องค์การนั้นจะมีประสิทธิภาพดีที่สุด

          4.  แม้สถานการณ์จะส่อไปในทางที่ทำให้เรารู้สึกว่าน่าจะสิ้นหวัง  แต่เราก็ต้องไม่หมดหวังเสียโดยง่าย คิดไว้เสมอว่า เมื่อเรายังมีความหวังและความเพียรอย่างสม่ำเสมอก็ย่อมจะต้องพบช่องทาง ตรงกันข้ามแม้เราจะหวังมากเพียงไร ก็ต้องเตรียมตัวสำหรับความผิดหวังไว้บ้าง เป็นการไม่ประมาท

          “ ทุกข์มี ทางแก้ก็คงมีเหมือนกัน บุคคลผู้กล้าแท้จริงซึ่งได้ชื่อว่า ‘ฮีโร’ นั้น ย่อมเป็นผู้กล้าทั้งในสองสถาน คือ เมื่อมรณะคุกคามย่อมไม่สะทกสะท้าน เมื่อทุกข์ครอบงำย่อมอาจเพื่อทนทานไว้อยู่ ” (สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส, ธรรมจักษุ, ปีที่ 10 ฉบับที่ 7 พฤศจิกายน 2529, หน้า 4)

          เมื่อประสบความทุกข์ยากลำบาก ขอให้มีความอดกลั้นทนทานและรักษาความสงบใจไว้ก่อน  ลินยู่ถัง นักปราชญ์จีน กล่าวไว้วา  “ความสงบที่แท้จริงของดวงจิตนั้นมาจากการยอมรับสิ่งที่เลวร้ายที่สุด” (True peace of mind comes from accepting the worst)

          อนึ่ง ขอให้ตระหนักไว้เสมอว่า ในสิ่งที่เรารู้สึกว่าเลวร้ายนั้นยังมีสิ่งที่เลวร้ายกว่านี้อีก แต่เรายังไม่ได้พบ ในสิ่งที่เรารู้สึกว่าดีแล้วยังมีสิ่งที่ดีกว่านี้อีก แต่เรายังไม่ได้พบเช่นเดียวกัน ความตระหนักเช่นนี้ ทำให้เรามีกำลังใจในการที่จะต่อสู้กับความทุกข์ และแสวงหาสิ่งที่คิดว่าดีกว่า ไม่ติดตันอยู่ในคุณงามความดีเพียงเล็กน้อย

          เราไม่ต้องไปหาจิตแพทย์ก็ได้ ถ้าเรามีจิตแพทย์ที่ประเสริฐอยู่กับตัว นั่นคือ อาหารที่มีประโยชน์ (ไม่ไช่ราคาแพง) ความสงบเงียบและการยิ้มแย้มร่าเริง พร้อมที่จะเผชิญหน้ากับทุกอย่าง อันที่จริงชีวิตของคนเรานั้น ถ้ามีข้าวปลาพอกิน มีน้ำจืดพอดื่ม มีปัจจัย 4 พอ สมควรแก่ความต้องการอันจำเป็นแล้วก็ไม่ควรทุกข์ร้อนเรื่องใดๆ อีก  ถ้ามีโรคก็รักษาไป หายก็หาย ไม่หายก็ปล่อยไปช่างมัน

          5.  หัดให้รางวัลแก่ตนเองเสียบ้าง อย่าหวังรางวัลจากผู้อื่น หัดชื่นชมตนเองเสียบ้าง ไม่ใช่คอยแต่จะลงโทษตัวเองซ้ำเติมตัวเองอยู่ร่ำไป แต่ขอให้ชื่นชมอยู่เงียบๆ แอบภูมิในตนอยู่เงียบๆ เหมือนดอกไม้บาน อย่าไปชื่นชมตัวเองให้คนอื่นฟังบ่อยนัก เขาจะหมั่นไส้ เบื่อหน่ายที่จะฟัง หัดซื้อของขวัญให้ตัวเองเสียบ้าง เช่น วันเกิดของเรา วันเริ่มชีวิตใหม่ของเรา เป็นต้น ทั้งนี้เพื่อแก้ปัญหาความระทมทุกข์ ความเศร้าหมองข้องใจ อันเนื่องจากความคิดว่าไม่มีใครเอาใจใส่ต่อเรา ไม่มีใครให้ของขวัญหรือรางวัลแก่เรา ฯลฯ

          ถือโอกาสมอบให้หมออนามัยทุกคนในช่วง “เดือนแห่งความรัก”  ปีนี้   แล้วอย่าลืมหาอะไรมอบเป็นรางวัลสำหรับตัวเองบ้างนะ  และฝากขอบคุณสำหรับเจ้าหนังสือด้วยความจริงใจ  จะถือว่านี่แหละ “รางวัลชีวิต”  ในปีนี้และต่อๆ ไป