Vakbonden voor de keuze: 

Op 7 oktober zal Dehaene de begroting '98 voorstellen. Die zal bijna zeker een bijkomende lastenverlaging bevatten bovenop de 67 miljard die de patroons nu al ontvangen. Om dit plan te realiseren hoopt Dehaene op medewerking van de vakbonden. Dit zou kunnen via een sociaal pakt tussen patroons, vakbonden en regering.

Waartoe dit pakt moet dienen, wordt geïllustreerd door het jongste CVP-voorstel over werkgelegenheid. Die partij wil de bestaande maatregelen van vrijstelling van patronale bijdragen aan de sociale zekerheid uitbreiden naar alle werknemers (zie ook bladzijde 3). In totaal zouden de patroons een geschenk van maar liefst 140 miljard ontvangen. Hoe het verlies aan inkomsten voor de sociale zekerheid vergoed moet worden, blijft voorlopig gissen.

Gedacht wordt aan een energietaks, een BTW-verhoging en de invoering van een "algemene sociale bijdrage". Kortom: de arbeiders zullen inleveren op hun brutolonen waardoor een tekort ontstaat op de sociale zekerheid. Om dit tekort op te vullen, zullen ze een deel van hun nettoloon moeten besteden onder de vorm van taks, BTW of bijzondere heffingen.

Er resten Dehaene nog maar weinig obstakels. Zijn Vlaamse "socialistische" koalitiepartner verklaart bij monde van haar voorzitter, sociaal zekerheidskampioen Louis Tobback: "Als dit de tekst is waarmee de CVP naar buiten komt, dan kunnen wij alleen maar applaudisseren". Waals PS-voorzitter Busquin pleit in La libre Belgique expliciet voor een sociaal pakt op federaal nivo. Hij vraagt enkel dat rekening gehouden wordt met de realiteit in Wallonië. Op de oppositiebanken klinkt wat gemor over de invulling van het CVP-voorstel, maar over de essentie zijn alle politiekers het eens.

De laatste hindernis die Dehaene moet nemen, zijn de vakbonden. Zijn twee vorige pogingen om een pakt te sluiten liepen spaak op verzet aan de basis. Die kelderde zowel het Sociaal Pakt van '93 als het "Toekomstkontrakt voor de Werk gelegenheid" in '95. De vakbondsleidingen hadden nochtans hun principieel akkoord gegeven. Ze werden echter teruggefloten door een stroming aan de basis die na 25 jaar inleveren voor jobs die er nooit gekomen zijn, weet dat dit "overleg" slechts werkloosheid en armoede oplevert. De zwakte van die stroming lag echter in haar gebrek aan organisatie.

Met de oprichting van de Beweging voor Vakbondsvernieuwing (BVV) is een begin gemaakt met het organiseren van deze stroming. De BVV stelt tegenover de strategie van sociaal begeleide afbraak via overleg, een strategie van strijd. Wie het resultaat van de strijd bij Clabecq vergelijkt met die bij Renault, of erger nog, met de syndikale strategie bij Belgacom en RMT kan slechts één konklusie trekken: strijd levert meer op dan overleg.