Neil Jordan, bekend van "The Crying Game", waarin de Ierse burgeroorlog ook al een rol speelde, heeft met de verfilming van de levensgeschiedenis van de 'stichter’ van het IRA, Michael Collins, de Ierse kwestie nog explicieter op de voorgrond gebracht.
De film start in 1916 met de Paasopstand in Dublin en eindigt in 1922-23 met de erkenning van de Ierse Vrijstaat als Brits dominion die binnen de Ierse verzetsbeweging Sinn Fein tot een splitsing leidt.
Hiertussen krijgen we in 2 uur de evolutie te zien van een loutere boycot van Britse wetgeving door Sinn Fein tot zuivere guerrilla en terrorisme van het IRA. Michael Collins speelde een belangrijke rol in deze omzwaai. Terwijl Sinn Fein-leider en late re Ierse president, Eamon de Valera, na de Paasopstand gevangen zat, stelde Collins een leger van terroristen samen en zette hij een geheime inlichtingendienst op.
De film zit vol aktie (de leden van de "invisable army" fietsen van de ene terreuraanslag naar de andere) evenals wat romantiek verweven met een snufje tragiek (o.a. de liefde tussen Collins en Kitty, een rol gespeeld door Julia Roberts).
Pikant "detail" dat echter onverteld bleef is de grote rol van de arbeidersbeweging. Juist doordat de Britse heersende klasse in die periode schrik had voor het overslaan van een dreigende revolutie van Ierland naar Groot-Brittannië, bewerkstelligde zij de verdeling van het land om zo de eenheid van de arbeidersklasse alsook van Sinn Fein te breken. De film is, hoewel spannend, jammer genoeg (wat kenmerkend is voor burgerlijke geschiedschrijving) eerder een epos waarin de gebeurtenissen worden voorgesteld als een gevolg van verwikkelingen tussen verschillende individuen.
Annoesjka Valent
Al wie geïnteresseerd is in de geschiedenis van de Ierse kwestie, kan het boek "Troubled Times, the national question in Ireland" van Peter Hadden bekomen op de redaktie van De Militant (tel. 09/232 31 59)