In Frankrijk veroorzaakte Lionel Jospin opschudding op de konferentie rond "werk, lonen en vermindering van de arbeidsduur". Hij sprak van een op stapel staande nieuwe regelgeving die de officiële werktijd tegen 2000 tot 35 uren zou moeten terugdringen. De vertegenwoordigers van het patronaat (CNPF) verlieten woedend het kongres. Een overwinning? Verre van, de uitingen van de CNPF etaleerden louter hun interne krisis en de verschillen tussen de diverse vleugels van het patronaat.
Door een streefdatum te poneren heeft Jospin enkel het politiek spel gespeeld. Hij wil de arbeiders tonen dat hij zijn verkiezingsbelofte houdt. Voor de vakbondsbonzen wil hij het makkelijker maken om met de regering mee te heulen. En het is een versterking van de eigen meerderheid.
Vooreerst is er nog geen wet, enkel een verklaring van Jospin. Wat dadelijk opvalt is het gebrek aan cijfermateriaal: de idee van werktijdverkorting en jobkreatie wordt niet uitgewerkt. Wel terug te vinden zijn de gegevens over de bijdragen die de patroons worden geschonken indien ze akkoorden afsluiten rond arbeidsduurvermindering met aanwervingen. We kunnen dus uitrekenen hoeveel van het belastinggeld zal worden gebruikt om de kadootjes van het patronaat te financieren.
Jospin stelde dat ondernemingen met minder dan tien werknemers niet onder de wet zouden vallen. Vijf dagen na het kongres liet de staatssekretaris verantwoordelijk voor de KMO's (Kleine en Midelgrote Ondernemingen) al weten dat de drempel verhoogd was tot 20 werknemers of een derde van de privé. De openbare sektor is in het wetsvoorstel niet betrokken.
Voor de rest: niets is verworven en de werkgevers zijn niet verplicht te onderhandelen. Wordt er toch onderhandeld dan is dit eerder op bedrijfsnivo dan wel op sektoraal niveau. Een oude eis van de bazenbond CNPF, trouwens.
Waarom dan dit heftig verzet van de CNPF en het ontslag van haar voorzitter Jean Gandois? Het CNPF wou geen wet en Gandois dacht allicht er vanaf te zijn met een wettelijke richtlijn zonder einddatum. Maar de patroons kunnen zich schikken naar de wet door bedrijf per bedrijf de arbeidsduurverkorting te onderhandelen in ruil voor flexibiliteit of zelfs arbeidstijd op jaarbasis. Dit laatste zou uiteraard de hele idee van arbeidsduurvermindering op weekbasis uithollen. Als geen enkel bedrijf overgaat tot de 35-urenweek is geen enkele sanktie voorzien, op uitzondering van het betalen van extra uren na, maar daarvan kan het tarief dan weer zakken.
Deze konferentie heeft voor de arbeiders niets opgeleverd. Integendeel, ze kan de deur openzetten voor een patronaal offensief rond flexibiliteit en arbeid op jaarbasis. Enkel de mobilisatie van de arbeiders en van hun organisaties kan de aanval verijdelen en afdwingen wat Jospin niet wilt toestaan.
David Cameron