Als alle gedegouteerden vertrekken, blijven enkel de degoutanten over. In de jaren �90 controleerde het establishment volledig het politieke terrein, met als resultaat een immense kloof tussen arm en rijk, zowel in de �derde� wereld als in de �ontwikkelde� kapitalistische landen. Sinds de blokkade van de WHO-top in Seattle (nov �99) volgt een groeiende minderheid de politiek opnieuw op de voet. Enkele opvattingen uit de vorige periode blijven echter overeind.

Leidt politiek niet onvermijdelijk tot machtsspelletjes en zakkenvullerij?

Velen beschouwen politiek als iets dat boven de maatschappij staat, dat zijn eigen wetmatigheden kent nl. machtswellust, corruptie, zakkenvullerij etc� Politiek handelt echter over het beheer van de maatschappij en die bestaat uit meerdere sociale klassen die verschillende belangen te verdedigen hebben. M.a.w. er bestaat niet zoiets als �d� Politiek� in het algemeen, maar wel �burgerlijke politiek� en �arbeiderspolitiek�. Die twee zijn niet enkel verschillend, maar fundamenteel tegengesteld. De politiek die wij kennen is niet d� Politiek, maar burgerlijke politiek.

Om haar verlies aan autoriteit te compenseren, heeft de burgerij steeds meer partijen nodig die specifieke belangengroepen verdedigen, organen die het ongenoegen kanaliseren zonder de maatschappij fundamenteel in vraag te stellen. Bovendien voert de burgerij een ideologische strijd, ook binnen de arbeidersorganisaties, om die onschadelijk te maken. Wat we zien gebeuren in SP en PS is niet het gevolg van �politiek� in het algemeen, maar net van de verburgerlijking van deze partijen.

De tegenstelling arbeid - kapitaal is toch niet meer zo belangrijk, is het niet slechts ��n van de vele tegenstellingen?

De heersende klasse probeert die fundamentele tegenstelling te verdoezelen, haar eigenbelang voor te stellen als het algemeen belang en haar politiek als d� politiek. Ze deelt de arbeidersklasse in in geschoolde en ongeschoolde, bedienden, arbeiders en kaders, katholieke en vrijzinnige, mannen en vrouwen, Vlaamse en Waalse, werkende en werkloze, holebi�s en hetero�s, autochtone en allochtone � om de aandacht af te leiden van de fundamentele tegenstelling tussen arbeid en kapitaal. Ze speelt met termen als burgers of citoyens. Op het terrein hebben rijke en arme �burgers� echter weinig met elkaar te maken. De tegenstelling arbeid-kapitaal is niet afgenomen maar juist toegenomen. 100 jaar geleden was de arbeidersklasse nog een kleine ongeschoolde minderheid. Vandaag beschikt ze over moderne communicatiemiddelen, is ze zeer geschoold en vertegenwoordigt ze in Belgi�, maar dat is in heel wat landen niet minder, 88% van de actieve bevolking!

Maar politiek was toch ook onder het communisme een spel van macht en zakkenvullerij?

Je bedoelt de stalinistische karikaturen van het �communisme� in het Oostblok, de Sovjetunie na �24, China etc. Ook daar waren tegengestelde krachten aan het werk. Om haar belangen te verdedigen copieerde de bureaucratische kaste de brutaalste methodes van de burgerij. Dat was geen �arbeiderspolitiek�, maar de politiek van een heersende kaste.

Vergelijk dit met de Parijse Communne (1871) of de Sovjetunie tussen �17 en �24. Publieke functies waren verkiesbaar en afzetbaar op ieder ogenblik. Geen sprake dus van het niet nakomen van verkiezingsbeloftes.Verkozenen mochten niet meer verdienen dan het gemiddeld loon van diegenen die hen verkozen hadden. Publieke functies roteerden. Het staand leger werd vervangen door het gewapende volk.

Is een ��ngemaakte beweging niet belangrijker dan de partijbelangen?

Wij zijn voor maximale ��nheid met alle onderdrukte lagen, linkse partijen en activisten. Enkel door ��nheid kunnen we betere condities afdwingen. Daarmee is echter nog niet alles gezegd. De arbeidersbeweging voert een ongelijke ideologische strijd tegen de burgerij. Die beschikt over machtige media. Haar ideologie heeft ingang gevonden in alle organen van de maatschappij, inclusief de vakbonden. Geen enkele beweging is daarvoor immuun. De idee�nstrijd stopt dus niet met de beweging, het belang ervan neemt juist toe. Vandaar dat wij steeds ��nheid in de strijd verbinden met het recht voor iedere component om haar eigen programma te confronteren met dat van andere deelnemers. De partijbelangen van een arbeiderspartij zijn niet tegengesteld aan die van de beweging, maar een noodzakelijke aanvulling. Het voorbije decennium hebben we talloze bewegingen gekend: tegen racisme, het Globaal Plan, de sluitingen van Clabecq en Renault, de witte mars, dierenrechten etc� Telkens werden die bewegingen gerecupereerd omdat wij niet beschikten over een, van de burgerij onafhankelijke, arbeiderspartij.

Waarin verschilt LSP van de burgerlijke of de stalinistische partijen?

Aan burgerlijke partijen vraagt men: wat kan de partij voor mij doen? Ze zijn gebaseerd op cli�ntelisme. Wij wilen de arbeidersbeweging een programma aanbieden om de maatschappij te veranderen. Dat vergt inspanningen. Vraag ons dus niet wat de partij voor jou kan doen, maar eerder wat jij voor de arbeidersbeweging kan doen. In burgerlijke - en stalinistische - partijen beslist de leiding wat de basis uitvoert. Wij bediscussi�ren gemeenschappelijk ons programma, toetsen het samen aan de praktijk en passen het op basis van die ervaring aan. We vragen nooit aan militanten wat we zelf niet bereid zijn te doen. Vrijheid is inzicht in de noodzakelijkheid. Handelen doe je als je het nut ervan inziet. Dat vergt vorming van alle militanten. Een geschoold en ge�nformeerd lidmaatschap, vrijheid van debat en vooral het bewustzijn van de arbeidersklasse zelf zijn de enige garantie tegen degeneratie. De ultieme test voor een politieke organisatie is de praktijk. In iedere belangrijke beweging van de laatste 10 jaar hebben we een rol gespeeld: tegen racisme (Blokbuster), tegen besparingen in het onderwijs (ALS en SVB), tegen bedrijfssluitingen (BVV), de Witte Mars (SVB), de privatisering van de huisvuilophaling etc�Wij zijn geen commentatoren vanop de zijlijn, maar een partij die haar programma vormt op basis van concrete ervaringen gecombineerd met de historische ervaringen van de arbeidersbeweging.