Dat het Vlaams Blok deze gemeenteraadsverkiezingen gewonnen heeft kan niet
ontkend worden. In vergelijking met de gemeenteraadsverkiezingen van 1994
boeken ze gemiddeld 4% vooruitgang. Het Blok breekt door in alle steden en
gemeenten van Vlaanderen. In de helft van de steden hebben ze tenminste
��n raadslid. De regeringspartijen slaagden er niet in de euforie over een
zelfverklaard "nieuw beleid" om te zetten in verkiezingsuitslagen. Het
hernemen van de syndicale actie tegen de loonnorm, voor meer koopkracht en
hogere sociale uitkeringen, kan de regering in nauwe schoentjes brengen.
door Karl Debbaut
De Paars-Groene coalitie startte meer dan een jaar geleden onder een
gunstig gesternte. De dioxinecrisis werd relatief vlot opgelost, de
opeenvolgende besparingsrondes van vorige regeringen zorgde voor
budgettaire ruimte en de gunstige economische voorspellingen gaven
aanleiding tot enige euforie. Dat het gebruik van spin-doctors en
communicatie-adviseurs de realiteit niet veranderd mochten de
coalitiepartijen ondervinden. De nieuwe politieke cultuur, het open debat,
de megaplannen van de verschillende partijen cre�erden hooggespannen
verwachtingen bij de bevolking. Verhofstad wou breken met een verleden van
besparingen en politieke crisissen en een goed nieuws show brengen. De
bevolking kreeg er volle oren van, de handen bleven leeg.
Na jaren van loonsmatiging en besparingen groeide een algemeen gevoel dat
het nu aan de werknemers was om een deel van de koek te eisen. Het
truckersprotest tegen hoge olieprijzen kon op veel begrip en sympathie
rekenen. De acties kregen heel snel opvolging. De verkiezingscampagnes
werden onderbroken door een golf van syndicale acties. De acties en
stakingen bij De Post; de chauffeurs van De Lijn, TEC en de MIVB; de
werknemers bij Aldi, de cipiers, en de brandweermannen op de nationale
luchthaven. De arbeiders in Charleroi en Luik grepen de acties van de
Truckers aan om het herstel van de index te eisen en te protesteren tegen
de megawinsten van de oliemaatschappijen. Een betoging naar het
hoofdkwartier van Albert Fr�re (hoofdaandeelhouder van Petrofina) bracht
7.000 man op de been. De vakbondstop kon niet aan de druk van de basis
weerstaan en werd op 3 oktober tot een nationale betoging gedwongen. De
meer dan 25.000 betogers brachten het politiek debat terug tot haar
werkelijke proporties. De groeiende kloof tussen arm en rijk,
flexibiliteit en deregulering van de arbeidsmarkt, en de dalende
koopkracht.
De vakbondstop vertaalde dit in een stem-oproep voor de
progressieve
ministers in de regering. Een stem aan Isabelle Durant (Ecolo), Laurette
Onckelinkx (PS) of Johan Vandelannote (SP). Terwijl deze ministers even
verantwoordelijk zijn voor het neoliberale beleid of zoals in het geval
Vandelannote er de architecten van zijn, worden ze in Walloni� gezien als
de progressieve krachten in de regering. De PS scoorde goed in deze
verkiezingen en verstevigde haar absolute meerderheden. Ook Ecolo slaagde
erin haar regeringsdeelname te verzilveren. Deze uitslagen zijn een
vergiftigd geschenk voor de regering en deze partijen. Als men er niet in
slaagt de vele plannen (cf. Rosetta en het mobiliteitsplan) uit te voeren
kan dit omslaan in een woede tegen deze partijen. De PS heeft daar
ervaring mee. De opstand van de leerkrachten tegen de afbraak van het
Waalse onderwijs door Laurette Onckelinckx zal men niet licht vergeten.
Ook de CAO-onderhandelingen hangen als een zwaard van Damocles boven deze
regering. Als de werkgevers in de komende CAO-onderhandelingen vasthouden
aan de loonnorm gaat de regering een hete herfst tegemoet.
De budgettaire ruimte, de lijm tussen liberalen en sociaal-democratie, is
opgesoupeerd aan de belastingsverlaging van PRL minister Reynders. Een
belastingsverlaging voor de rijken en de steeds kleinere groep van
tweeverdieners met een vaste job.
De SP heeft de arbeiders al te lang de rug toegekeerd om als de
arbeiderseisen te weerspiegelen. Waar de SP goed scoort heeft ze het te
danken aan haar nationale figuren (Hasselt) en de zwakte van de andere
partijen (Oostende). Agalev is de verliezer van deze verkiezingen. De
groenen boeten voor een tekort aan strijdvaardigheid. Toen de partij haar
standpunten in de solden deed om toch maar een plaatsje in de regering te
veroveren hadden ze het kunnen weten. Ondanks de pogingen om de
progressieve middengroepen te charmeren betalen ze de prijs voor Doel, de
mislukte regularisaties, en de deportaties van vluchtelingen en
asielzoekers. Ten opzichte van de vorige gemeenteraadsverkiezingen boekt
de partij slechts 0,1% winst. De echte uitdaging voor Agalev in deze
verkiezing was natuurlijk het verzilveren van de regeringsdeelname, de
vergelijking moet dus ook getrokken met de uitslag van de laatste
nationale verkiezingen toen Agalev 11,6% behaalde in Vlaanderen.
Verscheidene opiniepeilingen voorspelden een stagnatie of achteruitgang
voor het Vlaams Blok. De politieke kopstukken, dronken van de eigen
mantra's over de NPC en de debatcultuur, geloofden dit graag. De
aangekondigde plannen van de ministers hebben in de arme wijken van de
steden nooit de indruk gewekt echte verandering te brengen. Terwijl
Vlaanderen ��n van de welvarendste regio's ter wereld is blijft 7% van de
Vlaamse gezinnen arm en leeft 15% van hen in bestaansonzekerheid. In
Antwerpen loopt dit op tot 25% en van hen doet 20% een beroep op
voedselpaketen. Een stadsbestuur dat de rekeningen doorschuift naar de
bevolking en op hetzelfde ogenblik beweert een dam op te werpen tegen het
Blok is 'out of touch'. Dat de burgerlijke instellingen in crisis zijn
laat zich ook voelen op politiek vlak. Er worden wereldvreemde politieke
debatten gevoerd over e-government maar over de privatisering van De Post
en de 13.000 ontslagen hoor je geen woord. De traditionele partijen zijn
het eens met het gevoerde beleid. Het Vlaams Blok ook, maar dit is naast
de kwestie zolang deze partij het monopolie heeft op de oppositie tegen
het beleid. Het Vlaams Blok profileert zich in de arme wijken op het
tekort aan sociale woningen, de verloedering van de stad en de afbraak van
sociale voorzieningen. Ze geven de schuld voor dit alles aan migranten en
asielzoekers. In de rijkere randgemeenten werpen ze zich op als de
verdedigers van law, order en property, tegen het armtierig crapuul uit de
stadskern.
De toppolitici willen niet begrijpen waarom het Blok zowel in
de
villawijken als in de sociale woonwijken scoort. Het komt hen beter uit te
verklaren dat Vlaanderen een verrechtsing kent. Het Vlaams Blok behaalt
een nationaal gemiddelde van 14,9%. In steden zoals Gent, Sint-Niklaas,
Mechelen, Beringen en in de rand rond Antwerpen behaalt men 20% of meer.
In Antwerpen, waar men dacht dat het Blok aan zijn natuurlijke bovengrens
zat, haalt men 33%. De leden van de grote Antwerpse coalitie werden direct
voor schut gezet door Vlaams Blok voorman Filip Dewinter. Hij bood VLD
schepen Leo Delwaide aan om een coalitie met het Blok te vormen. Een
coalitie waarin Delwaide burgemeester zou worden en Filip Dewinter een nog
te cre�ren functie als Schepen van veiligheid zou opnemen. Een linkse
oppositie zou het Blok hiervoor kunnen straffen. Antwerpenaren die op het
Blok stemden voor een ander beleid zien hoe het Vlaams Blok hen als
kiesvee gebruikt om in zee te gaan met het ultraliberale beleid van Baron
Delwaide.
Dit politiek gevecht kan niet zomaar door iedereen gevoerd worden. Het is
duidelijk dat ook de traditionele partijen racisme gebruiken om hun
politiek door te drukken. Bij de dood van een Albanees asiel-zoeker vorige
week verklaarde minister van Buitenlandse Zaken Duquesne dat hij op geen
enkele manier verantwoordelijk is of zich verantwoordelijk voelt.
Ondertussen gaan de uitwijzingen van Roma-zigeuners onverminderd voort.
Bij het ter perse gaan werd in Gent een gezin met drie kinderen uit hun
huis gehaald door de rijkswacht en naar Zaventem gevoerd. Ondanks de
beloftes van het Gentse stadsbestuur om mensen 'vrijwillig' te laten
vertrekken en ze niet in hun huizen op te pakken.
Met de oproep tot Linkse Allianties heeft Militant Links de aanzet
gegeven om instrumenten tegen het neoliberaal beleid en tegen het Vlaams
Blok te cre�ren. In Gent lagen we aan de basis van de lijst LEEF! die met
957 stemmen en meer dan behoorlijke uitslag behaalde. In Luik had Militant
Links kandidaten op de PC-Unit� de Gauche lijst die 1,2% van de stemmen
behaalde. In Oostende kwam Militant Links met een eigen lijst op en
behaalde er 93 stemmen (zie onze campagnepagina). PVDA+ behaalde 2
gemeenteraadsleden in Zelzate en Herstal en een lid van de districtsraad
in Hoboken. Leef-Herzele behaalde 9%.
Deze uitslagen zijn geen aardverschuiving wel stappen in de goede
richting
die versterkt zullen worden als de politieke en economische situatie in de
komende maanden verandert.
Het is duidelijk dat de linkerzijde moet doorzetten met de strategie van
Linkse Allianties en verder moet bouwen op de resultaten van deze
verkiezingen.
Er is vandaag geen alternatief dan de straat op te gaan en te bouwen
aan
campagnes tegen het sociaal afbraakbeleid van de regering en tegen het
Vlaams Blok. Militant Links zal dit zeker doen. Samen met anderen als het
kan, alleen als het moet.
De vlam in de pijp
Steun van de vakbondstop aan de "progressieve ministers".
SP en Agalev
Out of touch
Dewinter maakt Baron
Delwaide het hof.
De strijd tegen het
neoliberalisme
en het Vlaams Blok.