DALAN MORIS
Hau nia naran tomak mak José Pereira, moris iha toos oan ida naran " Nunu Rae Hei!", Kampo Lisaiko (Lisaiko nee mak hau nia uma knua), Desa Dato, Kesamatan Liquisa (Sub-Distrito Liquiça), Distritu Liquisa, iha loron sanulu resin tolu (13) fulan lima (fulan Maiu) iha tinan rihun ida atus sia hitunulu resin hat (1974).
Hau hahu buka matenek (eskola) iha tinan rihun ida atus sia hitunulu resin
sia (1979) wainhira hau halo tinan lima. Hau tama iha matenek fatin (eskola) oan
ida naran Sekolah Dasar Negeri IV Kabuilimo (SDN IV Kabuilimo) nebe besik hau
nia uma. Wainhira hau too klas nen iha tinan rihun ida atus sia walunulu resin
nen (1986) hau ba eskola fali iha kota, iha eskola ida naran Sekolah Dasar
Katolik St. João de Brito Liquisa ( SDK St. João de Brito ).
Wainhira hau hotu husi SD, hau ba eskola fali iha eskola oan ida naran
Sekolah Menengah Pertama Katolik St. João de Brito Liquisa (SMPK St. João de
Brito) iha tinan rihun ida atus sia walunulu resin hitu (1987). Hau eskola tinan
sorin deit hau sai tiha, tamba la eskola didiak. Hau sai tinan ida deit, hotu
tiha hau tama fali nafatin iha eskola nee. Hau hotu hau nia SMP iha tinan rihun
ida atus sia sianulu resin ida (1991).
Hau ba eskola fali iha eskola ida naran Sekolah Menengah Atas Negeri I
Liquisa (SMAN I). Hau tama iha neba fulan rua deit, tuir mai hau sai tamba
situasaun Timor nian. Liu tiha tinan ida mak hau foin tama fila falli. Hau halo
hotu hau nia eskola iha neba iha tinan rihun ida atus sia sianulu resin nen
(1996).
Husi tinan ida nee, hau ba tama iha Seminariu Ita Nain Feto husi Fátima,
Balide ( Semiário da Nossa Senhora de Fátima, Balide). Tinan ida hau tama iha
KPA (Kursus Persiapan Atas) no tinan ida iha TPR (Tahun Persiapan Rohani) ka
tinan ba dala hat (4º ano) seminariu nian. Hau eskola iha neba iha tinan rua nia
laran. Iha tinan rihun ida atus sia sianulu resin walu (1998), hau hakotu ba
tama fali iha Seminari Dominikan nian iha Filipina. Hau ho belun nain rua mak ba
eskola hamutuk ( Alexandre Sarmento, Soibada ho Isolino Guterres, Baukau). Hau
iha neba tinan rua no hakotu sai husi seminari. Hau fila ba Timor iha tinan
rihun rua (2000).
Hau too ba Timor, foo kursu ingles ba belun foi sae Liquisa oan sira no tuir
mai ba serbisu iha Oxfam Liquisa nian tinan balun. Iha tinan rihun rua ida
(2001) hau ho belun timor oan sira, hamotuk ami atus tolu (300) ba Portugal hodi
eskola (ami hetan tulun husu Portugal, liu husi IPAD, Instituto Português do
Apoio ao Desenvolvimento).
Wahinra ami too ba Portugal, sira tau ami iha Universidadi Minho, Braga nian. Iha grupu ami nian nee, iha ami nain walu (8). Ami sira hatama liu kedas ba Universidadi ho ami nia Portuges nebe mamuk (zero).
Ho susar, kole no hakaas an oi-oin, liu-liu ho Maromak nia tulun, ho hau nia makhanorin (profesor) sira nia tulun no belun eskola maluk sira balun nebe ami nia tulun, hau halo hotu hau nia kursu iha Relasaun Internasional iha tinan eskola nian 2006/2007.
Braga 24/07/2007
Lelobere (José Pereira)